Batang Ayaw Magsinungaling
Bahagi 2: Ang Batang Ayaw Magsinungaling
Hindi agad nagsalita si Aling Rosa. Nakatingin lamang siya sa batang nasa gilid ng bangin habang unti-unting humuhupa ang malakas na hangin. Hindi siya sumigaw. Hindi rin siya nagmakaawa. Alam niyang sa sandaling magpadala siya sa takot, maaaring isipin ng bata na sapat na ang pagbabanta upang mapasunod ang lahat. Dahan-dahan siyang lumapit hanggang sa ligtas na distansiya at huminto. Tahimik ang buong paligid. Maging ang mga kapitbahay at mga pulis ay halos hindi humihinga sa kaba.
—Leo, tingnan mo ako.
Unti-unting lumingon ang bata. Namumugto ang kanyang mga mata sa kakaiyak.
—Ayaw mo ba talaga sa akin, Tita?
Umiling si Aling Rosa.
—Hindi kita kinamumuhian. Pero ang pagpapalaki sa isang bata ay hindi lamang tungkol sa pagmamahal. Kailangan din ng oras, kakayahan at pananagutan.
Napayuko si Leo.
—Pero sabi nila ikaw lang ang may gusto sa akin noon.
—May nagmamahal sa iyo, hindi lang ako.
—Bakit walang gustong umuwi ako sa kanila?
Napahagulgol ang kanyang lola sa likuran.
—Apo, huwag mong isipin iyan.
Ngunit hindi sumagot ang bata. Patuloy lamang siyang nakatitig kay Aling Rosa na para bang doon nakasalalay ang lahat ng sagot sa buhay niya. Maya-maya ay may isang babaeng pulis na lumapit kay Aling Rosa at marahang nagsalita.
—Ma’am, baka puwedeng kausapin ninyo pa siya. Mukhang kayo lang ang pinakikinggan niya.
Tumango si Aling Rosa.
—Leo, gusto mo bang malaman ang totoo?
Bahagyang tumingala ang bata.
—Oo.
—Kung sasabihin kong iuuwi kita kahit hindi ko kaya, magsisinungaling ako.
Tahimik ang lahat.
—Kapag nagsinungaling ako ngayon, baka sa susunod ay hindi na kita maalagaan. Ikaw rin ang masasaktan.
Napakagat-labi si Leo.
—Hindi ba puwedeng subukan?
—Hindi kita gustong biguin pagkatapos.
Napalunok ang bata.
—Akala ko kapag mahal ka ng isang tao, lagi ka niyang pipiliin.
Napaluha ang ilang taong nakikinig ngunit nanatiling kalmado si Aling Rosa.
—Kapag mahal ka ng isang tao, sasabihin niya rin ang totoo kahit masakit.
Matagal na katahimikan ang namagitan sa kanilang dalawa. Pagkaraan ng ilang sandali ay dahan-dahang umurong si Leo palayo sa gilid ng bangin. Agad siyang sinalubong ng dalawang pulis at marahang inilayo sa panganib. Mahigpit siyang niyakap ng kanyang lola habang umiiyak. Nagpalakpakan ang ilang tao sa ginhawang walang nangyaring masama. Ngunit hindi doon natapos ang lahat. Habang pababa sila ng bundok ay napansin ni Aling Rosa na may kakaibang ekspresyon si Leo. Hindi na ito umiiyak ngunit tila may mabigat na iniisip. Kinagabihan, nagtipon ang pamilya upang pag-usapan ang magiging kinabukasan ng bata. Mainit ang naging usapan. May nagsabing dapat manatili si Leo sa pamilya. May nagsabing dapat muna siyang dalhin sa kamag-anak ng kanyang ina. May nagsabi namang kailangang unahin ang kapakanan ng bata kaysa sa pride ng magkabilang angkan. Tahimik lamang si Leo sa isang sulok. Habang nagtatalo ang matatanda, dahan-dahan siyang tumayo.
—May sasabihin po ako.
Tumigil ang usapan. Mahina ang kanyang boses ngunit malinaw.
—Ayokong mag-away kayo dahil sa akin.
Walang umimik. Huminga siya nang malalim.
—May gusto akong sabihin na matagal ko nang itinatago.
Napakunot-noo ang kanyang lola.
—Ano iyon, apo?
Napatingin si Leo kay Aling Rosa bago muling yumuko.
—Narinig ko po ang usapan nina Mama at Papa ilang araw bago sila namatay.
Nagkatinginan ang lahat.
—Ano’ng usapan?
Napapikit ang bata.
—Sabi ni Papa, kapag may nangyari sa kanila, huwag na huwag daw akong ipipilit sa sinumang kamag-anak na hindi handang magpalaki sa akin.
Parang huminto ang oras. Walang makapagsalita.
—Sabi niya, ang batang lumalaki sa awa lang ay habang-buhay matatakot na maging pabigat.
Namula ang mga mata ng matatanda.
—May iniwan din daw silang sulat.
Napataas ang ulo ng lahat.
—Saan?
—Hindi ko po sinabi noon kasi natakot ako.
—Nasaan ang sulat?
Unti-unting itinaas ni Leo ang nanginginig niyang kamay at itinuro ang lumang kabinet sa silid ng kanyang mga magulang. Agad na nagkatinginan ang pamilya. Mabilis silang tumakbo papasok sa bahay. Binuksan ng panganay na tiyuhin ang kabinet. Isa-isang inilabas ang mga lumang kahon, mga larawan, mga resibo at mga lumang damit. Halos mawalan na sila ng pag-asa hanggang sa mapansin ni Aling Rosa ang isang makapal na kayumangging sobre na nakasingit sa pinakailalim ng drawer. Maingat niya itong hinugot. Nakasulat sa harapan ang ilang salitang nagpabigat sa dibdib ng lahat.
“Para sa sinumang mag-aalaga kay Leo.”
Natahimik ang buong pamilya. Walang sinuman ang naglakas-loob na buksan agad ang sobre, dahil pakiramdam nilang ang nilalaman nito ang tuluyang magbabago sa buhay nilang lahat.
(Itutuloy sa BAHAGI 3…)