Liham na Hindi Dapat Mabasa Ninuman
Bahagi 3 — Ang Liham na Hindi Dapat Mabasa Ninuman
Hindi ako agad nakakilos.
Parang tumigil ang oras sa sandaling makita ko ang larawan sa cellphone ng madrastra ko.
Si Papa.
Payat.
Maputla.
Pero malinaw na buhay.
Tumulo ang ulan sa mukha ko habang nanginginig ang kamay kong nakakapit sa lumang susi.
Mula sa loob ng van, ibinaba ni Ate Lira ang bintana.
— Kiko! Huwag kang lumapit!
Napalingon ako sa kanya.
Mahigpit niyang yakap ang lumang sobre na tila mas mahalaga pa kaysa sarili niyang buhay.
Sa kabilang panig ng kalsada, dahan-dahang ibinaba ng madrastra ko ang cellphone.
Ngumiti siya.
Hindi iyon ngiti ng isang taong nanalo.
Ngiti iyon ng isang taong alam na kontrolado pa rin niya ang laro.
May tumawag sa cellphone ko.
Unknown number.
Pagkasagot ko, boses agad ng madrastra ko ang narinig.
— Isang desisyon lang ang kailangan mo.
Tahimik akong nakinig.
— Kapag pinili mong kunin ang sulat, hindi mo na muling makikita nang buhay ang ama mo.
Humigpit ang hawak ko sa telepono.
— Nasaan siya?
Tumawa siya.
— Hindi pa panahon para malaman mo.
— Ano ang gusto ninyo?
— Ang susi.
Napatingin ako sa palad ko.
— At ang sulat na hawak ni Lira.
Huminga ako nang malalim.
— Kapag ibinigay ko ang mga iyon, pakakawalan ninyo si Papa?
Hindi siya agad sumagot.
Pagkaraan ng ilang segundo ay malamig siyang nagsalita.
— Wala ka nang karapatang makipagtawaran.
Naputol ang tawag.
Kasabay niyon ay mabilis na umandar ang itim na sasakyan.
Hindi ako hinabol.
Hindi rin sila bumaba.
Para bang sapat na sa kanila ang mag-iwan ng babala.
Lumapit agad si Ate Lira.
— Bilis. Hindi tayo puwedeng manatili rito.
Sumakay kami sa lumang van.
Pagkasara ng pinto ay agad niyang pinaandar ang sasakyan.
Tahimik kaming bumiyahe nang ilang minuto.
Ako ang unang nagsalita.
— Kilala mo ba kung saan nila itinago si Papa?
Umiling siya.
— Hindi.
— Pero alam mong buhay siya.
Tumango siya.
— Dahil dalawang buwan matapos ang pekeng libing, nakatanggap ako ng sulat mula sa kanya.
Napatingin ako sa sobre.
— Iyan ba iyon?
— Hindi.
Inilabas niya mula sa bag ang isang maliit na kahong bakal.
Binuksan niya iyon.
Sa loob ay tatlong sobre.
Lahat ay lumang-luma na.
— Tatlong beses siyang nakapagpadala ng liham.
Dahan-dahan niyang iniabot ang una.
Nanginginig ang mga kamay ko habang binubuksan ko iyon.
Maikli lang ang nakasulat.
“Kung mabasa ito ni Kiko, sabihin mong huwag siyang sumuko. Hindi ako kusang nawala.”
Napalunok ako.
Kasunod noon ay ikalawang liham.
“May mga dokumentong peke. Huwag siyang maniwala sa mga pirmang ipapakita sa kanya.”
Napapikit ako.
Naalala ko ang folder na ipinakita ng kapatid ko.
Kung totoo ang sulat…
Maaaring peke ang lahat ng dokumentong ginamit para agawin ang kompanya.
— At ang ikatlo?
Tahimik na iniabot ni Ate Lira ang huling sobre.
Hindi ko agad binuksan.
Parang natatakot akong malaman ang laman.
Sa wakas ay huminga ako nang malalim.
Binuksan ko ito.
Iisa lang ang nakasulat.
“Ang katotohanan ay nasa lumang bahay na may puno ng mangga. Nasa ilalim ng sahig ang lahat ng ebidensiya.”
Napakunot ang noo ko.
— Lumang bahay?
Napangiti nang bahagya si Ate Lira.
— Alam ko kung saan iyon.
— Talaga?
— Doon nagsimula ang negosyo ng ama mo.
— Akala ng lahat, matagal nang ibinenta ang bahay.
— Pero hindi iyon totoo.
Napatingin ako sa kanya.
— Bakit hindi mo sinabi noon?
Napabuntong-hininga siya.
— Dahil may nagbabantay roon araw at gabi.
Muling bumigat ang katahimikan.
Pagkaraan ng halos isang oras ay lumiko ang van sa isang makitid na daan.
Unti-unting nawala ang mga ilaw ng siyudad.
Napalitan iyon ng mga puno at lumang bahay.
Sa dulo ng kalsada ay may isang bakod na bakal.
Kalawangin.
Halos matabunan na ng mga damo.
Huminto ang van.
— Dumating na tayo.
Pagbaba ko, agad kong nakilala ang lugar.
Hindi dahil naaalala ko.
Kundi dahil sa malaking puno ng mangga sa gitna ng bakuran.
Noong maliit pa ako, dito ako tinuturuan ni Papa magbisikleta.
Akala ko ibinenta na niya ang bahay.
Hindi pala.
Maingat naming binuksan ang lumang pinto.
Maalikabok ang loob.
Pero halos walang nabago.
Nandoon pa rin ang lumang mesa.
Ang lumang orasan.
At maging ang gasgas sa dingding na ako mismo ang gumawa noong sampung taong gulang ako.
Napangiti ako sa unang pagkakataon matapos ang napakahabang panahon.
— Dito tayo magsisimula.
Lumuhod kami sa gitna ng sala.
Naalala ko ang sinabi sa liham.
“Sa ilalim ng sahig.”
Isa-isa naming tinapik ang mga tabla.
Hanggang sa may isang bahagi na iba ang tunog.
Tinanggal ko ang lumang tabla.
Sa ilalim nito ay may bakal na kahon.
Eksaktong kasya ang lumang susi.
Nagkatinginan kami ni Ate Lira.
Huminga ako nang malalim.
At ipinasok ang susi.
Isang mahinang “klik.”
Unti-unting bumukas ang kahon.
Hindi pera ang laman.
Hindi rin alahas.
Kundi makakapal na dokumento.
Mga lumang ledger.
Mga kontrata.
Isang external hard drive.
At isang video camera memory card.
May isa pang sobre sa pinakailalim.
Nakasulat sa harap nito ang pangalan ko.
“Para kay Kiko.”
Bago ko pa iyon mabuksan…
May narinig kaming tunog sa labas.
Parang may sasakyang huminto sa harap ng bahay.
Agad naming pinatay ang ilaw.
Tahimik kaming lumapit sa bintana.
Tatlong sasakyan.
Isa-isa silang huminto.
Bumaba ang ilang lalaking nakaitim.
At kasunod nila…
Ang kapatid ko sa ama.
Ngunit ang mas ikinagulat ko ay ang lalaking bumaba mula sa pinakahuling sasakyan.
Hindi ko siya nakilala noong una.
Hanggang sa ngumiti siya.
Siya ang doktor na binanggit ng matandang tagapangalaga ng sementeryo.
Dahan-dahan niyang itinuro ang bahay.
— Sigurado akong narito na ang kahon.
Nanlamig ang buong katawan ko.
Ibig sabihin…
Hindi lang pala kami ang nakaaalam sa lihim na iniwan ni Papa.
(Itutuloy sa BAHAGI 4….)