Limang Taon Matapos ang Diborsyo, Ipinakilala ng Dating Asawa Ko ang Kanyang Fiancée sa Harap ng Buong Sentro, At Akala ng Lahat Bumalik Ako Dahil Mahal Ko Pa Siya—Hanggang Tumakbo Palapit ang Dalawang Bata at ang Nakasulat sa Likod ng Larawan ang Nagpatindig ng Balahibo ng Lahat
Limang Taon Matapos ang Diborsyo, Ipinakilala ng Dating Asawa Ko ang Kanyang Fiancée sa Harap ng Buong Sentro, At Akala ng Lahat Bumalik Ako Dahil Mahal Ko Pa Siya—Hanggang Tumakbo Palapit ang Dalawang Bata at ang Nakasulat sa Likod ng Larawan ang Nagpatindig ng Balahibo ng Lahat
Bahagi 1
Limang taon matapos ihagis ng dati kong asawa ang aming singsing sa kasal sa ibabaw ng mesa at sabihing kahit kailan ay ayaw na niya akong makita, bumalik ako sa lugar kung saan minsan kaming namuhay nang magkasama.
Hindi para hanapin siya.
Hindi rin para bawiin ang anumang nawala sa akin.
Bumalik ako dahil sa isang trabahong tatagal lamang nang eksaktong tatlong linggo.
Pero sa unang umaga pa lang, sa harap ng daan-daang tao, bigla siyang humawak ng mikropono at nagsalita.
“Dahil narito rin ngayon si Althea, gusto kong linawin ang isang bagay. Matagal nang tapos ang anumang namagitan sa amin. Ang babaeng pakakasalan ko ay si Bianca.”
Biglang natahimik ang buong bulwagan.
Pagkatapos, sabay-sabay na bumaling sa akin ang daan-daang pares ng mga mata.
May awa.
May pagkamausisa.
At mayroon ding ilang mukhang halos hindi maitago ang kanilang tuwa sa sinasapit ko.
Yumuko lang ako at patuloy na tumingin sa tablet na hawak ko.
Walang nakakaalam na sa mismong sandaling iyon, bahagyang nag-vibrate ang cellphone sa bulsa ko.
Isang mensahe lang ang naroon.
“Mommy, sabi ni Papa kapag hindi ka umuwi ngayong gabi, kami na mismo ni Ate ang magvi-video call para bantayan ka!”
Napakagat ako sa labi para hindi mapangiti.
Ako si Althea Reyes, tatlumpu’t tatlong taong gulang.
Limang taon na ang nakalipas, kasal ako kay Miguel Villanueva.
Noon, isa siya sa pinakabatang naitalagang lider ng isang special rescue team na humahawak sa mga operasyon sa panahon ng bagyo, landslide, baha at iba pang sakuna sa malalayong lugar.
Ako naman ay isang communications systems engineer.
Minsan, minahal namin ang isa’t isa nang labis na halos lahat ng nakakakilala sa amin ay naniniwalang walang anumang makapaghihiwalay sa aming dalawa.
Hanggang sa dumating si Bianca.
Isa siyang volunteer doctor na madalas sumasama sa rescue team.
Maganda.
Mahinahon.
At higit daw niyang nauunawaan ang trabaho ni Miguel kaysa sa akin.
Kahit iyon ang palaging sinasabi ng mga tao.
Noong araw na nagpasiya akong makipagdiborsyo, isa lang ang tanong sa akin ni Miguel.
“Sigurado ka?”
Sumagot ako.
“Sigurado.”
Agad niyang pinirmahan ang mga papeles.
Hindi niya ako pinigilan.
Hindi rin niya tinanong kung bakit.
Bago ako tuluyang umalis, nagkaroon pa kami ng pinakamasakit na pagtatalo sa buong pagsasama namin.
Sinabi niyang kahit bumagsak daw ako sa kung saang sulok ng mundo balang araw, hinding-hindi na siya babalik para iligtas ako.
Napatawa ako nang malamig.
“Huwag kang mag-alala. Makakahanap ako ng lalaking mas mabuti kaysa sa iyo nang sandaang beses.”
Pagkalipas ng limang taon, nagawa ko nga iyon.
Hindi lang alam ni Miguel.
Matapos ang meeting, palabas na ako ng hallway nang marinig ko ang dalawang batang empleyado sa likuran ko.
“Siya ba iyong dating asawa ni Sir Miguel?”
“Oo. Sabi nila limang taon na pero hindi pa rin nag-aasawa ulit.”
“Baka mahal pa rin niya.”
“Kung hindi, bakit siya babalik dito nang eksaktong panahon na ikakasal na si Sir Miguel?”
Huminto ako.
Namutla agad ang dalawang babae.
Lumingon ako at ngumiti.
“Tinanggap ko ang assignment na ito dahil may problema ang storm warning system ng sentro. Hindi dahil sa isang lalaki.”
Parang nagyelo ang hangin.
Saktong dumating si Bianca mula sa kabilang dulo ng hallway.
Ganoon pa rin siya kaganda gaya ng limang taon na ang nakalipas.
Marahil mas elegante pa.
“Althea.”
Natural niya akong tinawag sa pangalan.
“Sana hindi mo masamain ang sinabi ni Miguel kanina. Ayaw lang niyang pag-usapan ng mga tao ang nakaraan at maging awkward para sa iyo.”
Tiningnan ko siya.
“Walang problema.”
Bahagyang ngumiti si Bianca.
“Balita ko rin, hindi ka pa rin nag-aasawa ulit nitong mga nakaraang taon.”
Hindi pa ako nakakasagot nang lumapit si Miguel.
Tumayo siya sa tabi ni Bianca.
Napakanatural.
Bagay na bagay silang tingnan.
Tumingin siya sa akin at kalmadong nagsalita.
“Althea, wala namang masamang ibig sabihin si Bianca.”
Tumango ako.
“Alam ko.”
Bahagyang kumunot ang noo ni Miguel.
Marahil masyado akong kalmado para sa inaasahan niya.
Akala ba niya masasaktan ako sa muling pagkikita namin?
Kinahapunan, habang nagtatrabaho ako sa control room, isang dati kong kasamahan ang humila ng upuan at umupo sa tabi ko.
“Althea, sa totoo lang, nanghihinayang pa rin ako sa inyong dalawa.”
Hindi ako tumingin sa kanya.
“Bakit?”
“Alam ng lahat kung gaano ka kamahal noon ni Miguel.”
Nagsimula siyang magkuwento.
Minsang sumugod si Miguel sa rumaragasang baha para hanapin ako.
Minsan din siyang dalawang gabing hindi natulog nang magkaroon ako ng mataas na lagnat.
At minsang nakipagsuntukan siya sa isang lasing na lalaki dahil bastos ang sinabi nito sa akin.
“Mahirap makahanap ng lalaking gaya niya.”
Napabuntong-hininga siya.
“Noong iniwan mo siya… hindi ka ba nagsisi kahit minsan?”
Huminto ang kamay ko.
Makalipas ang ilang segundo, saka ako nagsalita.
“Totoong naging mabuti siya sa akin.”
“Pero?”
“Hindi lang siya ang nagligtas ng buhay ko.”
Natigilan ang kasamahan ko.
Hindi niya alam.
Halos walang nakakaalam.
Noon, sa isang malaking landslide operation, malubhang nasugatan si Miguel at nawalan ng napakaraming dugo.
Bihira ang blood type niya.
Ako lang ang compatible donor na naroon sa loob ng ilang kilometro.
Pinirmahan ko ang consent form kahit paulit-ulit akong binalaan ng doktor na mahina rin ang katawan ko noon.
Nakahiga ako sa kama sa kabilang panig ng kurtina.
Ang dugo mula sa katawan ko ang ginamit para iligtas siya.
Pero ilang buwan lang ang lumipas, nang mawalan ng malay si Bianca sa isang relief operation, iniwan ni Miguel ang mismong birthday dinner ko at nagmaneho nang tatlong oras para dalhin siya sa ospital.
Halos hatinggabi na nang tumawag siya.
“Althea, huwag mo na akong hintayin.”
Mag-isa akong naupo sa harap ng birthday cake hanggang sa tuluyang maubos ang kandila.
Iyon ang huling beses na hinintay ko siya.
Nang gabing iyon, nagdaos ng dinner ang sentro para salubungin ang technical team.
Nahuli ako ng dating.
Bago pa ako makapasok, narinig ko na ang mga boses mula sa loob.
“Talagang bagay sina Miguel at Bianca.”
“Oo. Kasama siya ni Miguel sa kung ilang bagyo, baha at lindol.”
“Si Althea naman? Gusto niya noon lagi siyang unahin ni Miguel kaysa trabaho.”
“Siguro nagsisisi na siya ngayon.”
Itinulak ko ang pinto.
Biglang tumahimik ang lahat.
Nakaupo si Miguel sa pangunahing mesa.
Katabi niya si Bianca.
Nang makita ako, kusa niyang hinawakan ang braso ni Miguel, na para bang ipinapaalala sa lahat kung sino ang babaeng nasa tabi nito ngayon.
Kalmado akong pumili ng bakanteng upuan sa pinakamalayong bahagi ng silid.
Sa kalagitnaan ng hapunan, tumayo si Miguel.
Itinaas niya ang baso.
“May gusto akong opisyal na ibalita sa lahat.”
Namula si Bianca.
Nagsimulang pumalakpak ang mga tao.
“Tatlong linggo mula ngayon, ikakasal na kami ni Bianca.”
Napuno ng pagbati ang buong silid.
Pagkatapos, napatingin si Miguel sa akin.
Hindi ko alam kung sinadya niya iyon o nagkataon lamang.
“Narito pa si Althea sa panahong iyon. Kung wala kang ibang gagawin… puwede kang pumunta.”
Biglang tumahimik ang lahat.
Muli, sa akin nakatingin ang bawat isa.
Inangat ko ang baso ng tubig ko.
“Pasensya na. Pagkatapos ng tatlong linggo, kailangan ko nang umuwi.”
Nagtanong si Bianca.
“May mahalaga ka bang aasikasuhin?”
Hindi pa ako nakakasagot nang biglang tumunog ang cellphone ko.
Lumiwanag ang screen.
Isang video call.
At ang pangalan ng tumatawag ay:
“Asawa Ko.”
Agad kong pinatay ang screen.
Pero nakita na iyon ng taong nakaupo sa tabi ko.
Nanigas ang mukha niya.
Nakita rin ni Miguel.
Kumunot ang noo niya.
“Asawa?”
Hindi ako sumagot.
Saktong sandaling iyon, isang malakas na tunog ng makina ang narinig mula sa labas.
Isang empleyado ang nagmamadaling pumasok.
“May sasakyan mula sa headquarters!”
Dahil sa pagkamausisa, halos lahat ay lumabas.
Huminto ang isang itim na SUV sa harap ng gusali.
Bumukas ang likurang pinto.
Dalawang batang halos apat na taong gulang ang unang bumaba.
Isang lalaki.
Isang babae.
Pagkakita sa akin ng batang babae, agad siyang sumigaw.
“Mommy!”
Parang sabay-sabay na naputulan ng hininga ang lahat sa likuran ko.
Tumakbo ang dalawang bata diretso sa akin at mahigpit na yumakap sa mga binti ko.
Pagkatapos, isang matangkad na lalaki ang bumaba mula sa sasakyan.
Simple lang ang suot niyang polo.
May hawak siyang dalawang maliit na jacket ng mga bata.
Pagkakita sa akin, bahagya siyang sumimangot.
“Nakalimutan mo na naman ang jacket mo.”
Natural niyang ipinatong ang jacket sa mga balikat ko.
Pagkatapos ay yumuko siya at marahang hinalikan ako sa noo.
Walang nagsalita.
Narinig ko pa ang tunog ng kutsarang nahulog sa sahig.
Nakatayo si Miguel ilang metro mula sa akin.
Sa unang pagkakataon, tuluyan nang nawala ang kalmadong ekspresyon sa mukha niya.
Mahinang nagtanong si Bianca.
“Althea… siya ba ang…”
Hindi pa nakakasagot ang lalaking nasa tabi ko nang biglang lumingon ang anak kong lalaki kay Miguel.
Matagal niya itong tinitigan.
Pagkatapos ay bigla siyang nagturo.
“Papa…”
Nanigas ang lahat.
Pati ako.
Agad yumuko ang asawa ko.
“Anak, sino ang tinawag mong Papa?”
Hindi sumagot ang bata.
Dahan-dahan siyang naglakad papunta kay Miguel at kumuha mula sa bulsa niya ng isang lumang litrato na hindi ko man lang alam na dala niya.
Pagkatapos ay tumingala siya kay Miguel.
“Papa, bakit kasama ni Mommy ang lalaking ito sa wedding picture niya?”
Agad kong inagaw ang litrato.
Pero sa sandaling makita ko iyon, parang nagyelo ang dugo sa mga ugat ko.
Hindi iyon litrato ng kasal namin ni Miguel.
Nasa larawan ang sarili ko limang taon na ang nakalipas.
Katabi ko si Miguel.
Nakatayo sa likuran si Bianca.
At sa pinakadulong bahagi ng litrato ay may isa pang lalaki.
Ang kasalukuyan kong asawa.
Si Gabriel Navarro.
Pero hindi iyon ang pinakanakakatakot.
Nang baligtarin ko ang litrato, may isang linya ng sulat-kamay sa likod nito:
“Hinding-hindi dapat malaman ni Althea ang nangyari noong gabi ng Agosto 17.”
Bigla akong napatingala.
Namutla si Miguel.
At si Gabriel…
sa unang pagkakataon sa loob ng apat na taon naming pagsasama bilang mag-asawa,
umiwas siya sa tingin ko.
BAHAGI 2
“Gabriel.”
Hindi ko alam kung gaano katagal akong nakatitig sa asawa ko.
“Anong nangyari noong Agosto 17?”
Walang sumagot.
Sa paligid namin, tahimik ang lahat.
Maging si Miguel, na ilang minuto lang ang nakalipas ay buong kumpiyansang ipinapakilala ang babaeng pakakasalan niya, ay tila nawalan ng kulay sa mukha.
Hinawakan ni Gabriel ang kamay ng anak namin.
“Mga bata, sumama muna kayo kay Lola Teresa sa kotse.”
“Ayoko,” sabi ng anak naming babae. “Galit ba si Mommy?”
Lumuhod ako at niyakap silang dalawa.
“Hindi. May kailangang lang pag-usapan ang matatanda.”
Pagkaalis nila, isinara ni Gabriel ang pinto ng maliit na conference room sa tabi ng lobby.
Kasama namin sina Miguel at Bianca.
Inilapag ko ang lumang litrato sa mesa.
“Ngayon.”
Diretso kong tiningnan si Gabriel.
“Gusto kong malaman ang lahat.”
Huminga siya nang malalim.
“Hindi mo asawa si Miguel noong kinunan ang litrato.”
Napakunot ang noo ko.
“Alam ko. Ilang linggo na kaming hiwalay noon.”
“Hindi iyon ang ibig kong sabihin.”
Kumuha siya ng cellphone at may binuksang lumang dokumento.
“Agosto 17 ang araw na dumating ako rito limang taon na ang nakalipas bilang bahagi ng investigation team mula sa central office.”
Nanigas si Miguel.
Doon ako unang nakaramdam na mas malalim ang bagay na ito kaysa inaakala ko.
Ipinagpatuloy ni Gabriel.
“Noong gabing iyon, may rescue helicopter na dapat lumipad papunta sa isang bayang tinamaan ng landslide. Pero may nakitang problema sa navigation system.”
“Anong kinalaman ko roon?”
“Ikaw ang unang nakapansin.”
Napatigil ako.
Wala akong maalala.
Umiling si Gabriel.
“Dahil hindi mo na talaga maalala.”
Parang humigpit ang dibdib ko.
Ipinaliwanag niyang gabing iyon, nakita ko raw na may binago sa technical log ng helicopter.
May taong nagmarka sa sirang component bilang “cleared.”
Kung lumipad ang helicopter, posibleng bumagsak iyon kasama ang pitong rescuer na sakay.
Isa sa kanila si Miguel.
“Ako ang nagsumbong?” bulong ko.
“Oo.”
Si Miguel ang sumagot.
“Pero bago mo maipasa ang buong ebidensya, may sumunod sa iyo papunta sa storage building.”
Napatingin ako sa kanya.
“Paano mo alam?”
Namilog ang mga mata ni Bianca.
“Miguel…”
Pero hindi siya pinansin ni Miguel.
“Dahil ako ang nakakita sa iyo.”
Humigpit ang panga niya.
“Nakita kitang nakahandusay sa hagdan.”
Parang may malamig na tubig na ibinuhos sa buong katawan ko.
Biglang bumalik ang isang pira-pirasong alaala.
Madilim na corridor.
Malakas na ulan.
Amoy ng gasolina.
Isang kamay na humihila sa bag ko.
Pagkatapos—
wala na.
Hinawakan ko ang gilid ng mesa.
“Sinabi ninyo noon na nadulas ako.”
“Hindi ka nadulas,” sabi ni Gabriel.
“May nagtulak sa iyo.”
Nanlamig ako.
“Bakit ninyo itinago?”
Doon unang umiwas ng tingin si Miguel.
“Dahil noong magising ka, hindi mo maalala ang huling anim na oras bago ka nawalan ng malay. Sabi ng doktor, pansamantala raw iyon. Pero may nagpadala ng pagbabanta sa ospital.”
“Ano?”
Kinuha ni Gabriel mula sa wallet niya ang isang lumang nakatiklop na papel.
“Kapag nagsalita si Althea, ang susunod na aksidente ay hindi na siya ang target.”
May larawan ko.
At larawan ng mga magulang ko.
Nanginginig ang kamay ko.
“Si Bianca ba?”
“Hindi.”
Mabilis na sagot ni Gabriel.
Napatingin ako kay Bianca.
Nakagat niya ang labi niya.
Pero hindi iyon hitsura ng isang taong inosenteng walang alam.
“Kung hindi siya…” tanong ko, “sino?”
Bago makasagot si Gabriel, biglang nagsalita si Bianca.
“Ang kuya ko.”
Lumingon kaming lahat.
May luha na sa mga mata niya.
“Si Dario.”
Napaatras ako.
Dario.
Dating logistics officer ng rescue center.
Ang lalaking nawalan ng trabaho ilang buwan pagkatapos ng diborsyo namin.
“Siya ang nagpalit ng maintenance report,” sabi ni Bianca. “May kinukuha siyang pera mula sa contractor kapalit ng paggamit ng murang replacement parts.”
“Mula kailan mo alam?” tanong ko.
Hindi siya makatingin sa akin.
“Bago ka pa maaksidente.”
Parang may sumabog sa loob ko.
“Alam mo?”
“Althea, makinig ka—”
“ALAM MO?”
Napaatras siya.
At bago pa siya makapagpaliwanag, may malakas na tunog mula sa pinto.
Isang security officer ang pumasok.
“Sir Miguel!”
Humihingal siya.
“May nahuli kaming lalaki sa parking area.”
“Ano’ng ginawa?”
“Sinubukan niyang kunin ang dalawang bata.”
Biglang tumigil ang mundo ko.
Tumayo si Gabriel.
“Sino?”
Iniabot ng security officer ang cellphone niya.
Nasa screen ang CCTV image ng isang lalaking naka-cap.
Kahit limang taon na ang lumipas, nakilala ko agad ang mukha.
Si Dario.
At sa kamay niya…
naroon ang maliit na backpack ng anak kong lalaki.
BAHAGI 3
Hindi ko na maalala kung paano ako nakarating sa parking area.
Ang alam ko lang, tumatakbo ako.
“Mateo!”
“Lia!”
Mula sa malayo, narinig ko ang iyak ng anak kong babae.
“Mommy!”
Nandoon sila sa loob ng SUV kasama si Lola Teresa at dalawang security officer.
Nang makita ko silang ligtas, halos mawalan ng lakas ang mga tuhod ko.
Binuksan ko ang pinto at niyakap silang dalawa.
“Nasaktan ba kayo?”
Umiling si Mateo.
“May uncle na nagsabi na kilala niya si Papa. Kinuha niya backpack ko.”
“Pero sumigaw ako,” mabilis na dagdag ni Lia. “Sabi ni Papa bawal sumama sa hindi kilala.”
Hinagkan ko silang dalawa nang paulit-ulit.
Sa unang pagkakataon mula nang makita ko ang litrato, saka ako nakahinga.
Sa kabilang bahagi ng parking lot, nakaposas si Dario.
Mas matanda na siya kaysa sa naaalala ko.
Payat.
Lukot ang damit.
Pero ang mga mata niya ay ganoon pa rin.
Matigas.
Punong-puno ng galit.
Nang makita niya ako, tumawa siya.
“Kaya pala bumalik ka.”
Lumapit si Miguel ngunit pinigilan siya ni Gabriel.
“Hayaan mo siyang magsalita.”
Dumura si Dario sa lupa.
“Akala ko noong umalis ka rito, tapos na lahat.”
Lumapit ako.
“Bakit mo kinuha ang bag ng anak ko?”
Ngumisi siya.
“Dahil nasa loob ang litrato.”
Napatigil ako.
“Paano mo nalaman?”
Hindi siya sumagot.
Pero si Mateo ang mahinang nagsalita mula sa likuran ko.
“Nakita ko po iyon sa lumang kahon ni Papa.”
Napalingon ako kay Gabriel.
“Anong kahon?”
Huminga siya nang mabigat.
“Evidence box.”
Doon ko nalaman kung paano napunta sa anak namin ang litrato.
Ilang araw bago bumiyahe papunta sa akin, naglinis si Gabriel ng isang cabinet sa bahay.
Hindi niya napansing nakabukas ang maliit na kahon ng mga lumang dokumento.
Nakita ni Mateo ang litrato ko at inakalang wedding picture iyon dahil nakasuot ako ng puting damit.
Kinuha niya para raw ipakita sa akin.
Ang tawag naman niyang “Papa” kay Miguel?
Simple lang pala ang dahilan.
Sa likod ng litrato, sa tabi ng pangalan ni Miguel, may lumang sulat ni Gabriel:
“Possible father of unborn child? Verify medical record.”
Parang huminto ang paghinga ko nang marinig iyon.
“Teka.”
Tumingin ako kay Gabriel.
“Unborn child?”
Namutla siya.
Si Miguel naman ay biglang napatingin sa akin.
“Althea…”
Umiling ako.
“Wala akong anak noon.”
“Tama,” sabi ni Gabriel. “Hindi ka buntis.”
“Bakit may ganoong note?”
Doon muling nagsalita si Bianca.
“Ako.”
Napasara ako ng mga mata.
Parang bawat sagot ay nagbubukas ng panibagong sugat.
“Ano na naman ang ginawa mo?”
Umiiyak na siya.
“Noong maaksidente ka, may mga taong nag-iimbestiga kay Dario. Natakot akong malaman nilang may koneksyon ako sa kanya.”
“Kaya?”
“Kaya sinabi kong posibleng buntis ka.”
Hindi ako makapaniwala.
“Bakit?”
“Para ilihis ang investigation.”
Ipinaliwanag niya na noong gabing maaksidente ako, sinabi niya sa mga investigator na baka emosyonal ako dahil diumano’y posibleng buntis at may problema kami ni Miguel.
Kapag naniwala silang aksidente o personal na krisis ang nangyari sa akin, hindi agad mapupunta ang atensyon sa technical log at sa kapatid niya.
“Ginamit mo ang pangalan ko,” sabi ko.
Tahimik siya.
“Ginamit mo ang marriage namin.”
Hindi siya makasagot.
“Habang nasa ospital ako, takot at walang maalala, ginawa mong kuwento ang buhay ko para protektahan ang kapatid mong magnanakaw.”
“Sorry.”
Napatawa ako.
Isang maikli at pagod na tawa.
“Limang taon kang nagkaroon para magsorry.”
Tumulo ang luha niya.
“Natakot ako.”
“At ako hindi?”
Nanahimik siya.
“Hindi ba ako natakot nang magising ako sa ospital at hindi ko maalala kung paano ako nahulog? Hindi ba ako natakot nang magsimulang lumayo ang asawa ko sa akin? Hindi ba ako natakot nang pakiramdam ko lahat ng tao rito ay may alam tungkol sa buhay ko maliban sa akin?”
Napayuko si Miguel.
Doon ko naunawaan ang isang bagay na matagal ko nang hindi maintindihan.
“Alam mo rin.”
Tumingin ako sa kanya.
Hindi niya itinanggi.
“May alam kang bahagi nito.”
“Alam kong hindi aksidente ang nangyari sa iyo,” sagot niya. “Pero hindi ko alam noon na si Dario ang nasa likod ng maintenance fraud.”
“Bakit hindi mo sinabi sa akin?”
“Dahil may pagbabanta.”
“Hindi iyon sagot.”
“Althea—”
“Bakit?”
Halos pabulong na ang boses ko.
Matagal bago siya sumagot.
“Dahil akala ko ang paglayo sa iyo ang pinakamabilis na paraan para mawalan sila ng dahilan na gamitin ka laban sa akin.”
Parang may kutsilyong dahan-dahang umiikot sa dibdib ko.
“Kaya hinayaan mong isipin kong mas mahalaga sa iyo si Bianca?”
Pumikit siya.
Hindi ko na kailangan ng sagot.
Biglang naging malinaw ang ilang bagay.
Ang mga tawag sa gabi.
Ang madalas nilang pagkikita.
Ang pagiging sobrang protektibo niya kay Bianca pagkatapos ng aksidente ko.
Hindi iyon pag-ibig.
Si Bianca ang tulay niya para bantayan si Dario.
Pero hindi rin ibig sabihin noon na tama ang ginawa niya.
“Kung sinabi mo sa akin ang katotohanan,” sabi ko, “baka magkasama nating hinarap.”
“Natakot akong mawala ka.”
“Pero nawala rin ako.”
Napayuko siya.
Wala siyang maisagot.
At marahil iyon ang pinakamalungkot na bahagi.
Minsan hindi relasyon ang sinisira ng kawalan ng pagmamahal.
Kundi ng isang taong nagdesisyong siya lang ang may karapatang pumili kung anong katotohanan ang kaya mong dalhin.
Lumapit ang mga pulis at isinakay si Dario sa sasakyan.
Bago siya ipasok, sumigaw siya kay Bianca.
“Ikaw ang nangako!”
Napaiyak si Bianca.
“Kuya…”
“Sinabi mong sisirain mo ang ebidensya!”
Natahimik ang lahat.
Napatingin si Miguel sa kanya.
“Ano?”
Nanginginig si Bianca.
“Hindi ko ginawa.”
“Ano ang hindi mo ginawa?”
“Inutusan niya akong sirain ang backup drive.”
Napahawak ako sa mesa ng security booth.
“Nasaan?”
Tumingin siya sa akin.
“Tinago ko.”
“Limang taon?”
Tumango siya.
“Hindi ko kayang sirain. Pero hindi rin ako nagkaroon ng lakas na ibigay.”
“Nasaan ngayon?”
Sa unang pagkakataon, tila buo ang loob niya.
“Nasa clinic locker ko.”
Dalawang oras ang lumipas bago tuluyang makuha ang drive.
Naroon ang lahat.
Original maintenance files.
Payment records.
Mga mensaheng nagpapatunay na tumanggap si Dario ng pera mula sa contractor.
At isang maikling CCTV clip mula sa corridor noong Agosto 17.
Hindi malinaw ang buong pangyayari.
Pero sapat.
Kitang-kita si Dario na sumus
