Bahagi 3

Dumating si Carla makalipas ang dalawampung minuto.

Naka-light blue blouse siya, may hawak na makapal na folder, at kasama niya ang barangay captain at ang landlady ko bilang saksi.

Pagkakita pa lang kay Carla, sumama na agad ang mukha ni Adrian.

Kilala niya ito.

Noong araw na pinirmahan ko ang annulment papers, si Carla ang nagpayo sa akin na itago ang lahat ng kopya. Noong panahong iyon, tumawa pa si Adrian at sinabing ang mahihirap na babae raw ay laging takot malamangan.

Ngayon, siya na ang natatakot malamangan.

Inilapag ni Carla ang folder sa plastik na mesa sa labas ng kuwarto ko.

—Mr. Reyes, Mrs. Pilar, diretso na ako. Una, buntis si Mira at maayos ang medical records niya. Wala siyang kahit anong diagnosis na nagsasabing may mental problem siya, gaya ng ipinapakalat ninyo.

Nanlamig ang mukha ni Pilar.

—Sino ka para sabihing nagsisinungaling kami?

Binuksan ni Carla ang isang pahina ng folder.

—Ako ang may hawak ng kopya ng separation agreement na mismong abogado ng pamilya Reyes ang gumawa. Dito, malinaw na pinirmahan ni Adrian Reyes na hindi siya makikialam sa anumang usapin tungkol sa pagbubuntis o anak na magmumula kay Mira matapos ang petsa ng pagpirma.

Agad na nagsalita si Adrian.

—Hindi ko alam noon na buntis siya.

Tiningnan siya ni Carla.

—Ang hindi mo pagkakaalam ay hindi nagpapawala ng pirma mo.

Nakatayo sa gilid si Bianca. Puting-puti ang mukha niya.

Tiningnan niya si Adrian na may halong galit at takot.

—Pinirmahan mo pati usapin tungkol sa anak niya? Sinabi mo sa akin na hindi siya puwedeng magkaanak.

Muntik na akong matawa sa sinabi niya.

Hindi puwedeng magkaanak.

Sa loob ng tatlong taon, uminom ako ng napakaraming mapapait na gamot, sumailalim sa kung anu-anong test, at tiniis ang mapanghusgang tingin ng pamilya Reyes dahil sinabi nilang ako ang may problema.

Pero bago ako umalis sa condo, natanggap ko ang huling resulta ng medical examination ko.

Normal ang katawan ko.

Ang may problema ay si Adrian.

Pinayuhan siya ng doktor noon na magpagamot agad, pero pinunit niya ang result sa harap ko.

Sinabi niya:

—Hindi puwedeng malaman ni Mama ang tungkol dito.

Dahil sa pride niya, nanahimik ako.

Dahil sa kasal na iyon, ako ang umako ng kahihiyan sa loob ng tatlong taon.

Pero hindi ko inaasahan na matapos ang isang lihim na gamutang itinago niya sa lahat, mabubuntis ako.

Nakakatawa ang kapalaran kapag marunong itong maningil.

Tiningnan ko si Bianca.

—Hindi niya sinabi sa iyo? Hindi ako ang pinapagamot ng doktor. Siya.

Mabilis na lumingon si Bianca kay Adrian.

—Totoo ba iyon?

Sumigaw si Adrian.

—Tumahimik ka!

Dahil sa sigaw niya, may ilang kapitbahay na nagbukas ng pinto at sumilip.

Nawalan ng kontrol si Pilar.

—Mira, huwag mong siraan ang anak ko.

Kinuha ko ang isa pang envelope mula kay Carla.

Nasa loob nito ang kopya ng medical result ni Adrian, may petsa, hospital code, at pirma ng doktor.

Hindi ko iyon ipinakita sa mga kapitbahay.

Inilapag ko lang iyon sa harap ni Pilar.

—Tatlong taon ninyo akong tinawag na inahing manok na hindi mangitlog. Ngayon basahin ninyo nang maigi kung sino talaga ang kailangang magpagamot.

Kinuha ni Pilar ang papel.

Binasa niya ang ilang linya.

Mula pula, naging puti ang mukha niya.

Agad na inagaw ni Adrian ang papel at nilukot iyon.

Pero huli na.

Nakita na ni Bianca.

Umatras siya ng isang hakbang at tumawa nang nanginginig.

—Ibig sabihin, hindi mo ako minadaling pakasalan dahil mahal mo ako. Kailangan mo lang ng babaeng magpapatunay na normal ka pa?

Hindi sumagot si Adrian.

Ang katahimikan niya ang tuluyang sumira sa lahat.

Hinubad ni Bianca ang singsing sa daliri niya at inihagis iyon sa dibdib ni Adrian.

—Iisa talaga kayo ng nanay mo.

Pagkatapos noon, tumalikod siya at umalis.

Tatangkain sana siyang sundan ni Pilar, pero hinarangan siya ni Carla.

—Hindi pa tayo tapos. Gumamit kayo ng paraan para kunin ang confidential medical records ng kliyente ko. Gumawa kayo ng kasinungalingan tungkol sa mental state niya at tinakot ninyo siya tungkol sa custody ng mga anak niya. Maghahain kami ng reklamo sa ospital, sa law office na sangkot, at sa barangay para maitala ang harassment.

Tiningnan ako ni Adrian.

Sa unang pagkakataon, wala na sa mga mata niya ang kayabangan.

—Mira, nagkamali ako.

Hindi ako nagsalita.

Humakbang siya palapit.

—Nataranta lang ako. Hindi ko alam na buntis ka. Kung alam ko lang, hindi ko pipirmahan ang papel na iyon. Hindi kita hahayaang umalis.

Tinanong ko siya:

—Hindi mo ako hahayaang umalis dahil mahal mo ako, o dahil dala ko sa tiyan ko ang dalawang anak mo?

Natigilan si Adrian.

Nasa lalamunan na niya ang sagot, pero hindi niya mailabas.

Ngumiti ako nang malamig.

—Adrian, hindi mo ako kailanman kinailangan. Ang kailangan mo lang ay isang babaeng magpapaganda sa pangalan ng pamilya Reyes. Noong wala akong anak, wala akong silbi. Ngayon na buntis ako, gusto mo akong gawing kulungan ng mga apo ng pamilya ninyo.

Namula ang mga mata niya.

—Mira, bigyan mo ako ng isang pagkakataon.

Umiling ako.

—Naubos na ang pagkakataon mo noong gabing hinayaan mong ihagis ng nanay mo ang mga damit ko sa hallway.

Biglang nagbago ang tono ni Pilar.

—Mira, apo ko pa rin ang mga iyan. Hindi ka puwedeng maging ganyan kalupit.

Tiningnan ko ang babaeng minsang pinapaluhod ako sa kusina para magpunas ng sahig kahit nilalagnat ako.

—Hindi, Mrs. Pilar. Mga anak ko muna sila bago sila maging apo ng kahit sino.

Ipinatong ko ang kamay ko sa tiyan ko at nagpatuloy.

—Hindi ko sila pipigilan na malaman ang totoo tungkol sa ama nila. Pero hindi ko rin hahayaan na gamitin ninyo ang pera, apelyido, o malaking bahay para agawin sila sa akin.

Inabot ni Carla kay Adrian ang isang notice.

—Mula ngayon, lahat ng communication ay dadaan sa abogado. Kapag ginulo pa ninyo si Mira, magpapa-blotter kami sa barangay.

Hawak ni Adrian ang papel at nanginginig ang kamay niya.

Ang lalaking minsang nagsabing hindi ako mabubuhay nang wala siya, ngayon ay nakatayo sa labas ng maliit kong inuupahang kuwarto at hindi na makapagsalita nang maayos.

Isinara ko ang pinto.

Hindi ko iyon binagsak.

Dahan-dahan ko lang hinila ang bakal na gate at nilock iyon.

Napakahina ng tunog.

Pero para sa akin, iyon ang tunog ng pagsasara ng isang lumang buhay.

Makalipas ang tatlong buwan, ibinasura ng ospital ang kasinungalingang ginawa ng pamilya Reyes tungkol sa akin. Napilitan ding umatras ang law office na tumanggap ng custody dispute dahil masyadong malinaw ang separation agreement at ang mga text message ni Adrian na nagbabanta sa akin.

Iniwan ni Bianca si Adrian.

Balita ko, naospital nang isang gabi si Pilar. Hindi dahil sa malubhang sakit, kundi dahil nalaman ng buong angkan nila na ilang taon nilang ibinintang sa ex-daughter-in-law ang problemang sa anak pala nila nanggaling.

Ako naman ay nanatili pa rin muna sa maliit kong kuwarto.

Tuwing umaga, iniiwan ng may-ari ng sari-sari store sa pinto ko ang isang supot ng mainit na pandesal.

Ang mga batang tinuturuan ko ay madalas gumuhit ng dalawang matatabang baby sa papel at ipinapakita sa akin.

Tinatanong nila ako:

—Teacher Mira, puwede po ba naming makita ang babies ninyo kapag lumabas na sila?

Ngumingiti ako.

—Puwede, pero kailangan magaling muna kayo sa addition.

Noong araw ng panganganak ko, si Carla ang nagdala sa akin sa ospital.

Wala si Adrian.

Wala ang pamilya Reyes.

Ako lang, ang kaibigan ko, at ang dalawang iyak na magkasunod na umalingawngaw sa delivery room.

Isang lalaki.

Isang babae.

Pinangalanan ko silang Lian at Amara.

Ang ibig sabihin ng Lian ay taong pinoprotektahan.

Ang ibig sabihin ng Amara ay matatag.

Habang hawak ko silang dalawa, saka ko lang naintindihan ang isang bagay.

May mga taong umaalis sa buhay natin hindi bilang pagkawala.

Minsan, nililinis lang ng langit ang paligid natin para magkaroon ng lugar ang mas magagandang bagay.

Isang linggo pagkatapos kong manganak, nagpadala si Adrian ng bulaklak sa ospital.

Hindi ko tinanggap.

Nag-message siya.

—Mira, gusto kong makita ang mga anak ko.

Isang pangungusap lang ang isinagot ko.

—Kapag pinayagan na ng korte at ng abogado, makikita mo sila sa limitasyon ng isang amang marunong gumalang sa ina ng mga anak niya.

Sa pagkakataong iyon, hindi na siya naglakas-loob mag-message pa.

Pinatay ko ang cellphone ko at tumingin sa dalawang sanggol na mahimbing na natutulog sa tabi ko.

Sa labas ng bintana, malinaw ang langit ng Manila matapos ang ulan.

Akala ko noon iniwan akong mag-isa.

Pero hindi pala.

Itinulak lang ako palabas ng isang malamig na bahay para makarating ako sa isang lugar na may iyak ng bagong silang, kamay ng totoong kaibigan, mainit na pandesal sa pintuan, at dalawang munting buhay na itinuturing akong buong mundo nila.

Hindi na ako ang ex-wife ni Adrian Reyes.

Ako ang ina nina Lian at Amara.

At mula sa araw na iyon, wala nang sinuman ang makapagpapayuko sa akin.