Paglabas ko ng airport sa Maynila matapos ang bakasyon namin ni Mama sa Singapore, mahigit dalawang daang tao ang pila sa booking app.

Halos himatayin si Mama sa init.

Pero ang pinakamasakit?

Yung BMW ko na sinabi ng katrabaho kong nasa casa raw… ginagamit pala ng asawa niya bilang Grab car.

At ako mismo ang naging pasahero.

Pagod na pagod ako nang araw na iyon.

Katatapos lang ng long weekend ng Labor Day. Buong NAIA punong-puno ng mga taong naghahabol makauwi. Lahat iritable, pawis na pawis, at halos mag-agawan na sa masasakyan.

Si Mama naman may sakit sa puso.

Kanina pa siya hinihingal habang nakaupo sa gilid ng waiting area.

Kaya bago pa kami lumapag, nag-message na agad ako kay Clarissa.

Isa siyang office mate ko sa Makati. Mahigit kalahating taon nang hinihiram ang BMW X3 ko.

Sa totoo lang, parang siya na nga ang may-ari.

Hindi ko naman kasi madalas gamitin. Binili ko iyon para kay Mama noon, pero nang lumala kondisyon ng puso niya, hindi na siya pinayagang mag-drive.

Kaya nang minsang magtanong si Clarissa kung puwede raw bang hiramin “pansamantala,” pumayag ako.

Hanggang sa naging linggo.

Naging buwan.

At halos hindi na naibalik.

Nag-text ako:

“Clarissa, pakiusap, ibalik mo muna today yung car ha? Sunduin mo rin sana kami ni Mama sa airport. Nahihirapan na siya.”

Seen.

Walang reply.

Pagkalipas ng apat na oras, tumawag ako.

“Ay, Mia! Naku, bad timing talaga,” sagot niya agad, parang may inensayong dahilan.

“Nasa BMW mo ngayon sa casa. Pinapa-full maintenance ko. Ang mahal pa nga eh, halos forty thousand pesos.”

Napakunot noo ako.

“Ha? Bakit hindi mo muna sinabi?”

“Concern lang ako sayo!” mabilis niyang sagot. “Matagal nang di napa-service. Ako pa nga gumastos muna.”

“Pero may sakit si Mama ngayon…”

“Eh ano gusto mo gawin ko?” sabay tawa niyang pilit. “I-pull out ko gitna ng maintenance? Sayang binayad ko.”

Natahimik ako.

Sa totoo lang, hindi iyon ang unang beses na gumawa siya ng dahilan.

Noong kailangan ko ang sasakyan para sa ospital, sinabi niyang may emergency raw anak niya.

Noong pasko naman, bigla raw nasiraan.

Laging may dahilan.

Huminga lang nang mahina si Mama at hinawakan kamay ko.

“Hayaan mo na, anak,” bulong niya. “Baka mabait lang talaga.”

Dahil kay Mama, pinigilan ko sarili ko.

Tatlong oras kaming naghintay.

Tatlong oras.

At dahil peak season, napilitan akong magbayad ng dagdag na eleven thousand pesos para lang may tumanggap ng booking.

Sampung minuto matapos iyon, may humintong pink na BMW X3 sa harap namin.

Natahimik ako.

Parehong-pareho.

Pink decal.

Parehong plate frame.

At…

yung pulang lucky charm na binili ni Mama sa Baclaran years ago, nakasabit pa rin sa rearview mirror.

Nanlamig buong katawan ko.

Hindi “kamukha.”

Kotse ko talaga iyon.

Tinulungan kong makasakay si Mama habang pilit kong kinakalma sarili ko.

Pag-upo ko, halos maduwal ako.

Amoy yosi.

May putik sa carpet.

May punit ang leather seat.

Yung cute cushions na nilagay ko noon, marurumi at halos wasak na.

Parang hindi ko na kilala sariling sasakyan ko.

“Seatbelt!” sigaw ng driver.

Lalaki siya. Nasa late thirties. Malaki tiyan, pawisang-pawisan, at may yosing nakasabit sa labi.

“Sir…” mahina kong tanong. “Sa inyo po ba itong BMW?”

Agad siyang napangisi.

“Sa asawa ko,” sagot niya nang mayabang. “Dowry gift ng pamilya niya.”

Parang may sumabog sa tenga ko.

“Asawa niyo?”

“Oo.” Humithit siya ng yosi. “Sayang naman kung tatambak lang. Kaya ngayong holiday, pinang-GraGrab ko. Umaabot walong libo isang araw.”

Mahigpit kong kinuyom kamay ko.

“Ang bait naman ng wife niyo.”

“Bait?” tumawa siya. “Hindi nga maganda eh. Kung hindi lang dahil sa BMW na ’to, hindi ko papatulan yun.”

Napailing pa siya.

“Tapos may kapal pa ng mukha yung katrabaho niyang laging nanghihiram.”

Halos tumigil paghinga ko.

“Lagi raw emergency. Lagi raw may kailangan.”

Tumawa siya nang malakas.

“Kaya nitong holiday, sinabi ko talaga kay misis—wag ibalik sasakyan. Sabihin nasa casa.”

Sumulyap siya sa rearview mirror.

“Mga user kasi mga ganyang babae.”

Unti-unti akong napangiti.

Hindi dahil natutuwa ako.

Kundi dahil ngayon…

alam ko na lahat.

At hindi nila alam na ako mismo ang totoong may-ari ng sasakyan.

Pagdating namin sa toll stop sa SLEX, tahimik akong kumuha ng cellphone.

At tumawag direkta sa towing company.

“Hello?”

Mahina pero malinaw boses ko.

“Tracking a stolen vehicle.”

Saglit akong tumingin sa driver.

Pagkatapos ay ngumiti ako nang malamig.

“Plate number—”

At doon mismo…

biglang lumingon ang driver at nakita ang rehistro ng sasakyan sa phone wallpaper ko.

Namutla siya.

PART2

Namutla ang driver.

Mabilis siyang sumulyap mula sa cellphone ko papunta sa rearview mirror.

Nakita niya ang wallpaper ko—isang larawan ko at ni Mama habang nakasandal sa mismong BMW na minamaneho niya ngayon.

Parehong plate number.

Parehong pink decal.

Parehong lucky charm.

Biglang nawala ang yabang sa mukha niya.

“Ano bang—kanino ka ba talaga?” pautal niyang tanong.

Tahimik ko lang siyang tiningnan.

Pagkatapos ay dire-diretso kong sinabi sa towing company:

“Yes. Confirmed location. Silver BMW X3, plate ending 7284. Nasa South Luzon Expressway kami ngayon, papunta ng Parañaque.”

Biglang napamura ang lalaki.

“Hoy! Anong kalokohan ’to?!”

Hindi ako sumagot.

Katabi ko, mahimbing pa ring natutulog si Mama, walang kamalay-malay.

Huminto ang sasakyan sa gilid ng toll stop.

Galit na galit siyang lumingon sa akin.

“Baba kayo!”

Doon ko na siya unang tinitigan nang diretso.

“Bakit ako bababa sa sarili kong kotse?”

Parang nabingi siya.

“A-anong sayo?!”

Dahan-dahan kong inilabas ang ORCR mula sa bag ko.

Pangalan ko.

Pirma ko.

Lahat malinaw.

Nanginginig ang kamay niyang kumuha ng dokumento.

“Hindi… imposible…”

“Impossible?” malamig kong tanong. “Katulad ba ng pagsisinungaling ng asawa mo na nasa casa raw ang sasakyan?”

Parang nawalan siya ng hangin.

Mabilis niyang kinuha cellphone niya at tinawagan si Clarissa.

Pagkasagot pa lang ng tawag, sumabog na agad siya.

“Clarissa! Ano ’tong sinasabi ng babaeng ’to?!”

Kahit hindi naka-speaker, rinig ko sigaw ni Clarissa.

“Ano?! Bakit nandiyan si Mia?!”

Napangiti ako.

So alam niya.

Alam niyang ninanakaw na nila ang paggamit ng kotse ko.

At hindi lang iyon.

Ginagawa pa nila itong pagkakakitaan.

“Clarissa,” malamig kong sabi habang kinukuha phone niya. “Three hours kaming naghintay ng nanay kong may sakit habang ginagamit niyo yung kotse ko pang-Grab?”

Tahimik siya sandali.

Pagkatapos ay biglang nagbago tono niya.

“Mia, makinig ka muna—misunderstanding lang ’to!”

“Misunderstanding?” natawa ako. “Anim na buwan mong halos inaangkin sasakyan ko.”

“Mia naman kasi hindi mo ginagamit!”

“At dahil hindi ko ginagamit, sayo na?”

Hindi siya makasagot.

Sa kabilang side ng linya, rinig ko na nagsimula na silang mag-away mag-asawa.

“Ano ba kasi sabi mo sayo yung kotse!”

“Eh akala ko naman okay lang!”

“Okay lang?!” sigaw ng asawa niya. “Pinagmukha mo kong magnanakaw!”

Tumigil ako sandali.

Pagkatapos ay dire-diretsong sinabi:

“Hindi ka mukhang magnanakaw.”

“Magnanakaw ka talaga.”

Tahimik.

Tahimik na tahimik.

Maging yung lalaki sa driver’s seat hindi makatingin sa akin.

Pagdating sa condo namin, naroon na ang towing company.

Kasama rin ang dalawang traffic enforcer.

Doon nagsimulang magwala ang asawa ni Clarissa.

“Hindi naman namin ninakaw! Hiniram lang!”

“Hiniram?” tanong ko. “May pahintulot bang ipa-boundary sa Grab?”

Wala siyang nasagot.

Tinignan ng enforcer ang kondisyon ng sasakyan.

Wasak ang leather seats.

May paso ng sigarilyo.

Gasgas ang gilid.

Pati mileage halos triple na mula noong huli kong gamitin.

Parang kinurot puso ko.

Hindi dahil sa kotse.

Kundi dahil sa pagtitiwala.

Kinabukasan, pagpasok ko sa office, parang may lamay.

Tahimik lahat.

Pagdating ko sa workstation ko, nakita kong namumugto mata ni Clarissa.

Lumapit agad siya.

“Mia, please…” nanginginig boses niya. “Wag mo na ipaabot sa police.”

Tinignan ko lang siya.

Ngayon lang ako nakakita ng totoong takot sa mukha niya.

Hindi yung plastik na pagiging friendly niya sa pantry.

Hindi yung pa-sweet niyang panghihiram.

Takot talaga.

“Alam mo bang muntik mahimatay nanay ko kahapon?” tanong ko.

Napaluha siya.

“Hindi ko naman sinasadya…”

“Pero ginawa mo.”

“Mia…”

“Hindi lang kotse yung ginamit mo.”

Tumigil ako.

“Pati kabaitan ko.”

Napayuko siya.

Pero hindi pa rin doon natapos.

Dahil maya-maya, kumalat na sa buong office ang totoo.

Na ang “successful side hustle” ng asawa niya ay gamit ang kotse ng ibang tao.

Na ilang beses na pala nila akong ginagawang tanga.

Na habang ako nagbabayad ng maintenance at insurance, sila ang kumikita.

At mas malala?

Nalaman ko mula sa HR friend ko na ginagamit pa ni Clarissa pangalan ko noon.

Tuwing may nagtatanong sa parking tungkol sa BMW, sinasabi niyang sa kanila raw iyon mag-asawa.

Parang binuhusan ako ng malamig na tubig.

Hindi lang pala panghihiram.

Unti-unti na niyang inaagaw ang identity ko sa sarili kong pag-aari.

Tatlong araw matapos iyon, humingi ng meeting ang management.

Doon ko nalaman na marami na rin pala siyang issue sa office.

Utang.

Pagsisinungaling.

Pagpapanggap.

At paggamit sa ibang tao para magmukhang mayaman.

Hindi na ako nagsalita pa.

Tahimik lang akong nakinig habang umiiyak siya sa conference room.

Pero may isang bagay na hindi ko makalimutan.

Yung sinabi niya bago siya lumabas.

“Mia… naiinggit lang ako sayo.”

Napakunot noo ako.

“Anong nakakainggit?”

“May kotse ka. May condo. Mahal ka ng nanay mo. Tahimik buhay mo.”

Natigilan ako.

Habang siya tuloy-tuloy sa pag-iyak.

“Ako kasi… pagod na pagod na kong magpanggap.”

Sa unang pagkakataon, nakita ko siyang hindi plastik.

Hindi mayabang.

Kundi pagod.

Wasak.

At desperado.

Pero kahit naawa ako…

hindi ibig sabihin noon tama ginawa niya.

Pagkalipas ng dalawang linggo, nabalik din sa ayos ang BMW ko.

Pinalinis ko buong interior.

Pinalitan ang leather seats.

Tinanggal ang amoy sigarilyo.

At isang Linggo ng umaga, niyaya ko ulit si Mama mag-drive.

Habang nasa seaside road kami sa Manila Bay, tahimik lang siyang nakatingin sa dagat.

Pagkatapos ay hinawakan niya kamay ko.

“Anak,” mahina niyang sabi, “wag kang matakot maging mabait.”

Napangiti ako nang mahina.

“Kasi minsan may mga taong abusado?”

Tumango siya.

“Pero wag mo ring hayaang ubusin ka nila.”

Tahimik akong napatingin sa windshield.

Sa wakas, malinis na ulit.

Tahimik na ulit.

At pakiramdam ko… bumalik na rin sa akin yung bagay na halos nawala noon.

Respeto sa sarili.

Mensahe para sa mga mambabasa

Ang kabaitan, hindi kahinaan.

Pero kapag hinayaan mong paulit-ulit kang gamitin, darating ang araw na pati sarili mong halaga makakalimutan mo.

Tumulong kung gusto mo.

Magtiwala kung kaya mo.

Pero matutong magtakda ng hangganan—dahil hindi lahat ng taong ngumingiti sayo ay may malasakit talaga sa puso mo.