Iniabot sa Akin ang Tseke Para Palayasin Ako sa Pamilya Nila, Pero Hindi Nila Alam na ang Tahimik Kong Ama ang Pinakamalaking Shareholder ng Imperyong Pinoprotektahan Nila at sa Gabing Iyon Magsisimula ang Pagbagsak ng Kayabangan Nila
Akala ng pamilya ng asawa ko, mabibili nila ang dignidad ko sa isang pirasong tseke.
Akala nila, dahil tahimik ako, mahina ako.
Akala nila, dahil sundalo lang ang trabaho ko, wala akong laban sa bilyonaryong apelyido nila.
Mali sila.
Dahil noong gabing itinulak nila ang sobre sa harap ko, hindi nila alam na hawak ng ama ko ang susi sa pagbagsak ng imperyo nila.
Dumausdos ang cream-colored envelope sa mesa at huminto sa tabi ng plato ko na para bang matagal na itong nakalaan doon.
Tahimik ang buong dining room.
Crystal glasses. Mamahaling kandila. Malambot na jazz mula sa sulok. Pilak na kutsara at tinidor na nakahanay nang perpekto, parang eksena sa isang luxury hotel sa Makati.
Sa kanan ko, nakaupo ang asawa kong si Adrian Montemayor.
Hindi siya nagsasalita.
Hindi rin siya tumitingin sa akin.
Sa kabilang dulo ng mesa, ang biyenan kong lalaki na si Rafael Montemayor, chairman ng Montemayor Steel & Infra Holdings, ay nakapatong ang isang kamay sa sobre. Ang kilos niya ay parang nag-aalok ng business proposal.
Pero alam ko.
Hindi iyon proposal.
Banta iyon.
“Mas mapapadali nito ang lahat para sa inyo,” sabi niya, malamig ang boses.
Hindi ko agad binuksan ang sobre.
Alam ko na ang laman.
Pera.
Tseke.
Mga papeles.
Isang maayos, mahal, at legal na paraan para sabihing: Hindi ka bagay sa pamilya namin. Umalis ka habang maaga pa.
Ang pinakamasakit?
Hindi ang sobre.
Si Adrian.
Ang lalaking pinakasalan ko. Ang lalaking nangakong kakampi ko siya sa lahat. Ang lalaking minsang humawak sa kamay ko sa harap ng altar at sinabing wala siyang ibang pipiliin.
Ngayon, nakatingin lang siya sa plato niya.
Parang wala siyang narinig.
Parang hindi asawa niya ang pinapalayas.
Apat na taon bago iyon, nakilala ko si Adrian sa isang maliit na coffee shop sa Katipunan. Umuulan noon. Punô ang lugar. Ang tanging bakanteng upuan ay nasa tapat ng isang lalaking naka-dark suit, sobrang ayos para sa simpleng café na iyon.
“Pwede kang maupo,” sabi niya.
Nag-usap kami.
Trapik. Ulan. Trabaho. Kape.
Walang espesyal.
Hanggang sa naging lahat.
Ako si Maya Dela Cruz, logistics officer sa Philippine Army, nakatalaga noon sa Fort Bonifacio. Buhay ko noon ay schedules, supplies, delays, at paghahanap ng paraan para hindi matalo ng gulo ang sistema.
Si Adrian naman ay corporate lawyer. Mergers. Contracts. Board meetings. Mga kliyenteng ang problema ay kung saang private room sila kakain.
Makalipas ang ilang buwan naming pagkikita, kaswal niyang nabanggit na ang ama niya ang nagpapatakbo ng Montemayor Steel & Infra Holdings.
Hinahanap ko iyon sa internet kinagabihan.
Bilyon-bilyong piso ang kita.
Malalaking proyekto sa kalsada, tulay, building materials, steel supply, government contracts.
Nang muli kaming magkita, ramdam kong inoobserbahan niya ako. Para bang hinihintay niyang magbago ang tingin ko sa kanya.
Hindi nagbago.
Hindi ako humanga sa apelyido niya.
Hindi rin ako natakot.
Doon yata siya lalo nahulog.
Ang hindi niya alam, may dahilan din ako kung bakit hindi ako nagkuwento tungkol sa pamilya ko.
Pinalaki ako ng ama kong si Oscar Dela Cruz sa simpleng paniniwala:
“Anak, hayaan mong ipakita muna ng tao ang ugali niya bago niya makita ang halaga mo.”
Kaya nang isipin ni Adrian na galing ako sa ordinaryong pamilya, hindi ko siya itinama.
Hindi dahil niloko ko siya.
Kundi dahil gusto kong malaman ang isang bagay:
Mamahalin ba niya ako kung akala niya wala akong maiaalok kundi sarili ko?
Sa loob ng ilang taon, naniwala akong oo.
Ikinasal kami sa isang maliit na simbahan sa Tagaytay. Dumating si Papa na suot ang lumang barong at brown leather shoes na ilang taon na niyang ginagamit. Para siyang ordinaryong retired contractor—tahimik, magaspang ang kamay, laging nasa gilid.
Akala ni Adrian, iyon lang si Papa.
Hindi ko siya itinama.
Pagkatapos ng kasal, matagal bago ako ipinakilala ni Adrian sa pamilya niya. Lagi niyang dahilan, busy raw ang parents niya. May board meeting. May travel. May dinner with investors.
Isang taon matapos kaming ikasal, sinabi niya sa akin, “Gusto ka na nilang makilala.”
Dapat noon pa lang, kinabahan na ako.
Ang bahay ng mga Montemayor sa Forbes Park ay hindi mukhang tahanan.
Mukha itong lugar kung saan ginagawa ang mga desisyong nagpapayaman sa iilan at nagpapahirap sa marami.
Matataas na gate. Malawak na driveway. Puting haligi. Tahimik na mga kasambahay. Lahat doon ay ginawa para iparamdam sa bisita na pansamantala lang siya.
Ngumiti sa akin ang biyenan kong babae, si Carmen Montemayor, pero hindi umabot sa mata ang ngiti niya.
Tiningnan niya ako mula buhok hanggang sapatos.
Parang may ini-edit na siyang family portrait sa isip niya, at ako ang unang buburahin.
“Ano nga ulit ang trabaho mo, dear?” tanong niya.
“Logistics officer po ako sa Army.”
Bahagya siyang napangiti.
“Ah. Hindi siguro ganoon kalaki ang sweldo doon, ano?”
Hindi ako sumagot.
Si Rafael naman ang sumunod.
“Ang ama mo raw construction worker dati?”
“Contractor po,” sagot ko.
“Small projects?”
Hindi na tanong iyon.
Hatol iyon.
Ramdam ko kung paano nila ako inilalagay sa kahon.
Disente. Pero hindi kapantay.
Katanggap-tanggap. Pero hindi kabilang.
Pagkaraan ng ilang minuto, tumayo si Carmen at lumabas ng silid.
Nang bumalik siya, hawak na ni Rafael ang sobre.
Binuksan ko iyon.
Nasa loob ang tseke.
₱25,000,000.
Sapat para patahimikin ang taong gutom sa pera.
Sa ilalim nito, may separation agreement na nakahanda na. Nakalagay ang pangalan ko. Pangalan ni Adrian. May pirma na ng abogado nila.
Parang ang kasal ko ay maling transaksyon na puwedeng kanselahin bago ihain ang dessert.
Tumingin ako kay Adrian.
“Alam mo ito?”
Nanahimik siya.
Isang segundo.
Dalawa.
Tatlo.
Sapat na ang katahimikan niya para malaman ko ang sagot.
“Sabi ni Dad, mas mabuti raw pag-usapan nang maaga,” mahinang sabi niya.
Parang may nabasag sa dibdib ko.
Hindi dahil sa biyenan ko.
Kundi dahil sa kanya.
Itinulak ko pabalik ang sobre kay Rafael.
“Hindi po ako binebenta.”
Nanigas ang mukha ni Carmen.
Si Rafael naman, ngumiti na parang inaasahan niya ang drama.
“Maya, huwag kang maging emosyonal. Praktikal lang ito.”
Tumayo ako.
“Kung praktikal po ang usapan, mas mabuting itago ninyo ang tseke.”
Tumalim ang tingin niya.
“Bakit?”
Tiningnan ko siya nang diretso.
“Baka kailanganin ninyo ang perang iyan higit sa inaakala ninyo.”
Sumunod sa akin si Adrian hanggang driveway.
“Pinahiya mo ang pamilya ko,” sabi niya.
Huminto ako sa tabi ng kotse.
“Pamilya mo ang nagbigay ng tseke para paalisin ang asawa mo. At ako ang nagpahiya?”
“Hindi mo naiintindihan. Pinaghirapan ni Dad ang kumpanyang iyon mula sa wala.”
Napatingin ako sa kanya.
“Sigurado ka ba?”
Kumunot ang noo niya.
“Ano’ng ibig mong sabihin?”
Hindi ako sumagot.
Sumakay ako sa kotse at nagmaneho papuntang Pampanga, sa bahay ni Papa.
Bukas pa ang ilaw sa porch nang dumating ako. Pagbukas niya ng pinto, isang tingin lang sa mukha ko, alam na niyang may nangyari.
Ikinuwento ko ang lahat.
Ang mga tanong. Ang sobre. Ang tseke. Ang katahimikan ni Adrian.
Tahimik siyang nakinig.
Pagkatapos, pumasok siya sa lumang opisina niya at inilabas ang isang makapal na folder na matagal ko nang hindi nakikita.
“Kung pera ang gusto nilang pag-usapan,” sabi ni Papa, “siguro panahon na para makilala nila ang pinakamalaking shareholder nila.”
Binuksan niya ang folder.
Sa unang pahina, may tatak ng Montemayor Steel & Infra Holdings.
At sa ilalim ng salitang Majority Shareholder, hindi pangalan ni Rafael Montemayor ang nakasulat.
Kundi ang pangalan ng ama ko.
PARTE2
Oscar Dela Cruz.
Buong pangalan ng ama ko ang nakalagay doon.
Hindi ako agad nakapagsalita.
Kahit alam kong may mga bagay na hindi sinasabi si Papa tungkol sa nakaraan niya, hindi ko inakalang ganito kalaki iyon.
Hinawakan ko ang papel, parang baka magbago ang nakasulat kapag tinitigan ko nang matagal.
“Papa,” mahina kong sabi, “ano ito?”
Umupo siya sa lumang kahoy na upuan sa tabi ng bintana. Sa labas, tahimik ang gabi sa Pampanga. May malayong tunog ng motorsiklo, tahol ng aso, at hangin na humahampas sa puno ng mangga.
Iyon ang bahay na kinalakihan ko.
Simple. Tahimik. Hindi marangya.
Pero sa gabing iyon, bigla kong naramdaman na mas marami palang lihim ang bahay na iyon kaysa sa mansyon ng mga Montemayor.
“Bago naging Montemayor Steel & Infra ang kumpanyang iyan,” simula ni Papa, “maliit lang sila. Halos malugi. Si Rafael, magaling magsalita. Magaling humarap sa tao. Pero wala siyang sapat na puhunan, wala siyang equipment, wala siyang supplier na nagtitiwala.”
Napatingin ako sa mga dokumento.
“Tinulungan mo siya?”
“Tinulungan ko silang lahat.”
Dahan-dahan niyang inilapag ang isa pang folder. May lumang kontrata, stock certificates, notarized agreements, bank records, at mga litrato ng construction sites noong mas bata pa siya.
Nandoon si Papa.
Nasa gilid.
Naka-hard hat.
Katabi si Rafael Montemayor, mas bata, nakangiti, nakataas ang kamay na parang siya ang bida sa lahat.
“Hindi ako mahilig sa camera,” sabi ni Papa. “Kaya madalas, nasa likod lang ako.”
“Pero bakit hindi ko alam?”
Tumingin siya sa akin nang malungkot.
“Dahil ayokong lumaki kang iniisip na dapat igalang ka dahil may hawak kang pera. Gusto kong malaman mo muna kung sino ang tunay na kakampi mo kapag wala silang alam tungkol sa iyo.”
Naalala ko si Adrian.
Ang katahimikan niya.
Ang paraan ng pag-iwas niya ng tingin habang pinapalayas ako ng pamilya niya gamit ang tseke.
Parang may malamig na kamay na muling humawak sa puso ko.
“Si Rafael,” patuloy ni Papa, “may utang siya sa akin noon. Hindi lang pera. Equipment. Materials. Personal guarantees. Noong muntik nang malugi ang unang malaking proyekto nila, ako ang sumalo. Kapalit noon, binigyan niya ako ng shares.”
“Gaano kalaki?”
Tumingin si Papa sa papel.
“Forty-two percent.”
Napalunok ako.
“Papa…”
“Sa papel, ako ang pinakamalaking individual shareholder. Hindi ako nakikialam sa araw-araw na operasyon dahil iyon ang usapan namin. Siya ang mukha ng kumpanya. Ako ang tahimik na partner.”
“Alam ba niya na hawak mo pa rin iyon?”
Tumigas ang mukha ni Papa.
“Alam niya. Ang hindi niya alam, matagal ko nang pinapatingnan sa abogado ang galaw niya.”
Iyon ang sandaling mas lumalim ang kaba ko.
“May problema ba sa kumpanya?”
Hindi agad sumagot si Papa.
Binuksan niya ang isa pang envelope. Hindi ito cream-colored tulad ng sa Forbes Park. Brown envelope ito, lumang-luma, pero mas mabigat ang laman.
“May ilang proyekto silang dinadaan sa shell companies. May overpricing. May materials na binayaran pero hindi kumpleto ang delivery. May mga utang na ginagamit ang pangalan ng kumpanya pero napupunta sa personal accounts.”
Napaupo ako.
Ilang oras lang ang nakalipas, pinapalabas nila akong banta sa yaman nila.
Hindi nila alam, ang totoong banta ay nasa loob ng sarili nilang bahay.
“Bakit ngayon?” tanong ko.
“Dahil anak,” sabi ni Papa, “kayang-kaya kong palampasin ang kayabangan. Pero hindi ko kayang palampasin na bastusin nila ang anak ko sa sarili nilang mesa.”
Kinabukasan, tinawagan ni Papa ang abogado niya.
Bago mag-alas-nuwebe ng umaga, nasa isang law office kami sa BGC. Kasama namin si Atty. Liora Santos, maliit ang boses pero matalim ang bawat salita.
Ipinakita niya sa akin ang notice.
Special Board Meeting. Urgent shareholder intervention.
“Hindi mo kailangang magsalita kung ayaw mo,” sabi ni Papa.
Umiling ako.
“Hindi. Pupunta ako.”
Bandang hapon, pumasok kami sa headquarters ng Montemayor Steel & Infra sa Ortigas.
Mataas ang building. Malamig ang lobby. Lahat ng tao ay nakasuot ng suit, abala sa phones, at sanay yumuko kapag dumadaan ang may apelyidong Montemayor.
Nang makita kami ng receptionist, ngumiti siya nang magalang.
“May appointment po kayo?”
Bago ako makasagot, lumapit si Adrian mula sa elevator.
Namumutla siya.
“Maya?”
Hindi ko alam kung sino ang tumawag sa kanya. Pero halatang hindi niya inaasahan na makikita niya ako roon.
Kasunod niya si Rafael.
At sa likod nito, si Carmen.
Nang makita ni Carmen si Papa, bahagyang umangat ang kilay niya, gaya ng dating tingin niya sa akin.
“Bakit nandito ang ama mo?” tanong niya.
Hindi sumagot si Papa.
Si Atty. Liora ang nagsalita.
“Mr. Oscar Dela Cruz is here for the emergency board meeting.”
Tumawa nang mahina si Rafael.
“Board meeting? Hindi ito lugar para sa personal drama.”
Inabot ni Atty. Liora ang folder sa corporate secretary.
Tahimik ang lahat habang binabasa iyon.
Unti-unting nagbago ang mukha ng secretary.
Pagkatapos, tumingin siya kay Rafael.
“Sir,” nanginginig ang boses niya, “valid po ang notice. Mr. Dela Cruz holds forty-two percent voting shares.”
Parang biglang naubos ang hangin sa lobby.
Si Carmen, na ilang oras lang ang nakalipas ay nag-alok ng pera para mawala ako, ngayon ay nakatulala sa ama ko.
Si Adrian naman ay nakatingin sa akin na parang ngayon niya lang ako nakita.
“Maya,” bulong niya, “bakit hindi mo sinabi?”
Hindi ko napigilan ang mapait na ngiti.
“Sinabi mo ba sa akin na alam mong bibigyan nila ako ng separation agreement?”
Natigilan siya.
Wala siyang sagot.
Dinala kami sa boardroom.
Sa mahabang mesa kung saan dati siguradong hari si Rafael, naupo ang ama ko sa tapat niya. Hindi siya nagmayabang. Hindi siya nagtaas ng boses. Hindi niya kailangang gawin iyon.
May dala siyang katotohanan.
At minsan, iyon ang pinakamabigat na sandata.
Binuksan ni Atty. Liora ang presentasyon.
Isa-isang lumabas ang records.
Mga kontratang overpriced.
Payments sa kumpanyang pag-aari pala ng pinsan ni Carmen.
Delivery reports na hindi tugma sa warehouse records.
Loans na ginamit ang assets ng kumpanya bilang collateral.
At pinakahuli, isang proposed restructuring document na nagpaplanong i-dilute ang shares ng minority holders.
Kasama ang shares ni Papa.
Kaya pala sila nagmamadali.
Kaya pala gusto nilang mawala ako.
Hindi lang dahil ayaw nila sa akin.
Kundi dahil kapag naging seryoso ang kasal namin ni Adrian, baka mas malapit kami sa katotohanang ilang taon nilang tinatago.
“Lies,” sabi ni Rafael, pero basag ang boses niya.
Tahimik si Papa.
“Rafael,” sabi niya, “tatlumpung taon kitang hinayaang maging mukha ng kumpanyang tinulungan kong buhayin. Hindi ako kumuha ng credit. Hindi ako nangialam. Pero ginawa mong personal wallet ang kompanya. At kagabi, sinubukan mong bilhin ang dignidad ng anak ko gamit ang perang hindi mo nga sigurado kung sa iyo pa.”
Namula ang mukha ni Rafael.
“Wala kang karapatang—”
“Mayroon,” putol ni Papa. “Forty-two percent.”
Tumayo si Carmen.
“Adrian, sabihin mo naman sa kanila! Asawa mo iyan. Pinaglalaruan niya tayo!”
Sa unang pagkakataon mula noong gabing iyon, tumingin si Adrian sa akin.
Kitang-kita ko ang gulo sa mukha niya.
Takot. Hiya. Galit sa sarili.
Pero huli na ang lahat para sa simpleng pagsisisi.
“Maya,” sabi niya, “hindi ko alam ang tungkol sa shares. Hindi ko alam ang tungkol sa investigation.”
“Pero alam mo ang tungkol sa sobre,” sagot ko.
Nanahimik siya.
At sa katahimikang iyon, bumalik ang buong eksena sa hapag-kainan.
Ang tseke.
Ang separation agreement.
Ang babaeng asawa niya na mag-isa niyang iniwan sa harap ng pamilya niya.
“Akala ko,” sabi niya, halos pabulong, “kapag pumayag akong maupo ka roon, maaayos namin. Akala ko makukumbinsi lang nila tayo na mag-prenup, o mag-usap nang legal. Hindi ko akalaing ganoon nila gagawin.”
“Pero noong ginawa nila,” sabi ko, “nanahimik ka pa rin.”
Walang mas masakit kaysa sa taong mahal mo na hindi ka sinaktan gamit ang salita, pero pinabayaan kang sugatan.
Natapos ang board meeting na parang gumuho ang isang pader na matagal nang bitak.
Gamit ang boto ni Papa at ng ilang independent shareholders na matagal nang naghihinala, pansamantalang tinanggal si Rafael sa executive control habang iniimbestigahan ang financial irregularities.
Si Carmen ay inalis sa procurement committee.
Ang ilang accounts ay na-freeze.
At ang kompanyang akala nila ay pag-aari nila nang buo ay biglang hindi na nila kayang utusan.
Paglabas namin ng boardroom, hinabol ako ni Adrian sa hallway.
“Maya, please.”
Huminto ako.
Hindi dahil gusto kong marinig ang palusot niya.
Kundi dahil kailangan kong marinig kung may natitira pa ba sa lalaking minahal ko.
“Mahal kita,” sabi niya.
Dati, sapat na sana iyon.
Ngayon, parang maliit na piraso ng papel sa gitna ng sunog.
“Hindi pagmamahal ang manahimik habang dinudurog ako ng pamilya mo,” sabi ko. “Hindi pagmamahal ang hintayin munang malaman mong may kapangyarihan pala ako bago mo makita ang halaga ko.”
Napaluha siya.
“I’m sorry.”
“Alam ko.”
“Pwede pa ba nating ayusin?”
Matagal akong tumingin sa kanya.
Naalala ko ang coffee shop. Ang ulan. Ang una niyang ngiti. Ang kasal namin sa Tagaytay. Ang mga gabing akala ko kakampi ko siya.
Pero naalala ko rin ang hapag sa Forbes Park.
At ang katahimikan niya.
“Hindi ko alam,” sabi ko. “Pero ngayon, kailangan kong piliin muna ang sarili ko.”
Makalipas ang dalawang linggo, lumipat ako sa condo malapit sa Taguig. Hindi marangya, pero akin. Tahimik, pero ligtas.
Nag-file ako ng legal separation.
Hindi iyon paghihiganti.
Iyon ang unang pagkakataong hindi ko hinayaang ipaliwanag ng ibang tao kung magkano ang halaga ko.
Si Papa naman ay pormal nang pumasok sa board. Hindi niya kinuha ang kumpanya para magyabang. Inayos niya ito. Pinabalik ang matinong sistema. Tinanggal ang mga pekeng supplier. Sinigurong mabayaran ang mga empleyadong matagal nang napapabayaan.
Isang araw, nakatanggap ako ng liham mula kay Rafael.
Walang tseke.
Walang abogado.
Isang sulat-kamay na apology.
Hindi ko alam kung tunay iyon o bunga lang ng pagbagsak niya.
Pero binasa ko.
Pagkatapos, itinupi ko at inilagay sa drawer.
Hindi lahat ng apology ay kailangang maging tulay pabalik.
Minsan, sapat nang maging patunay na hindi ka nagkamali sa paglayo.
Si Adrian ay ilang beses pang nagpunta. Hindi na siya naka-suit minsan. Wala nang dating yabang. Wala na ring apelyidong ginagamit na panangga.
Isang gabi, iniwan niya sa pinto ko ang maliit na papel.
I should have chosen you before I knew who your father was.
Matagal kong tinitigan iyon.
Totoo.
Dapat.
Pero may mga “dapat” na dumarating lang kapag tapos na ang sugat gumawa ng desisyon para sa iyo.
Hindi ko siya kinasuklaman.
Pero hindi ko rin agad pinabalik.
Dahil ang pagmamahal na kailangang takutin muna ng kapangyarihan bago matutong lumaban para sa iyo ay hindi pa pagmamahal na dapat mong pagkatiwalaan.
Makalipas ang ilang buwan, bumisita ako kay Papa sa Pampanga.
Nasa porch siya, umiinom ng kape, suot ang lumang jacket na minsang inakala ni Adrian na simbolo ng pagiging ordinaryo.
Umupo ako sa tabi niya.
“Papa,” sabi ko, “bakit mo talaga itinago ang lahat?”
Ngumiti siya.
“Para kapag may dumating na magmamahal sa iyo, ikaw ang mahalin. Hindi ang pangalan ko. Hindi ang shares ko. Hindi ang perang kaya nating ilabas.”
Sumandal ako sa balikat niya.
“Masakit pala kapag nalaman mong hindi pumasa ang taong pinili mo.”
“Oo,” sabi niya. “Pero mas masakit kung buong buhay mong ipipilit na pumasa siya kahit malinaw nang hindi.”
Noong araw na iyon, naintindihan ko ang totoong pamana ni Papa.
Hindi shares.
Hindi kumpanya.
Hindi pera.
Kundi ang tapang na huwag ibenta ang sarili, kahit gaano kalaki ang tseke sa harap mo.
At kung may natutunan ako sa gabing iyon sa bahay ng mga Montemayor, ito iyon:
Ang taong tunay na mahal ka, hindi ka ipapahiya para protektahan ang pamilya niya.
Hindi ka iiwan sa mesa habang binibili ang dignidad mo.
At higit sa lahat, hindi ka lang niya ipagtatanggol kapag nalaman niyang makapangyarihan ka pala.
Minsan, ang pinakamalaking yaman ng isang tao ay hindi ang perang nasa bangko.
Kundi ang lakas ng loob na tumayo, itulak pabalik ang sobreng puno ng insulto, at sabihing:
“Hindi ako binebenta.”
Mensahe: Huwag mong hayaang sukatin ng ibang tao ang halaga mo gamit ang pera, apelyido, trabaho, o pinanggalingan. Ang dignidad ay hindi dapat hinihingi sa mga taong mapagmataas—iniingatan ito ng mga taong marunong pumili sa sarili kapag hindi na sila pinipili ng iba.
