MATAPOBRENG EVENT DIRECTOR PINAHIYA AT PINALAYAS ANG MATANDANG NAGDALA NG KAKANIN SA KASAL NG BILYONARYANG CEO—PERO NANG MAKITA SIYA NG NOBYA, BIGLANG NANLAMIG ANG LAHAT
“Ilabas n’yo ang matandang ’yan! Hindi siya bagay sa kasalang ito!”
Iyan ang sigaw ng pinakasikat na event director sa Tagaytay habang nakakalat sa sahig ang mga suman at kutsintang buong magdamag niluto ng isang matandang babae.
Hindi niya alam na ilang minuto na lang, ang mismong bilyonaryang nobya ang lalabas mula sa bridal suite.
At kapag nalaman nito kung sino ang matandang kanyang ipinahiya, isang desisyon ang sisira sa karera niyang dalawampung taon niyang binuo.
Mula pa umaga ay tila walang pahinga ang buong Villa Celestina, isang exclusive cliffside resort sa Tagaytay na tanaw ang Taal Lake.
Doon gaganapin ang kasal ni Alessandra “Sandra” Monteverde, founder at CEO ng Monteverde Holdings, at ng fiancé niyang si Miguel Araneta, isang kilalang architect.
Tinawag ng media ang okasyon na Wedding of the Year.
Halos ₱38 milyon ang halaga ng buong selebrasyon.
May imported peonies mula Netherlands, hand-blown crystal chandeliers, personalized silverware, live string orchestra, at menu na inihanda ng tatlong award-winning chefs.
At ang taong namamahala sa lahat?
Si Victor Salcedo.
Sa edad na apatnapu’t dalawa, isa siya sa pinakamahal na event directors sa Metro Manila.
Kapag siya ang humawak ng kasal, automatic na raw iyong “sosyal.”
Pero may isang ugali si Victor na matagal nang bulong-bulungan sa industriya.
Sobra siyang mapangmata.
Para sa kanya, may mga taong “bagay” sa isang luxury event—at may mga taong hindi dapat makita kahit sa background ng litrato.
“Linisin n’yo ’yang gilid ng carpet!” sigaw niya habang hawak ang tablet.
“Bakit may plastic crate malapit sa floral wall? Alisin n’yo! Kapag lumabas ’yan sa wedding photos, sino ang sisisihin?”
Takot ang mga staff na sumagot.
Ilang oras bago magsimula ang seremonya, dumating sa service entrance ang isang lumang traysikel.
Mula rito ay bumaba ang isang maliit at payat na matandang babae.
Si Lola Celing.
Pitumpu’t tatlong taong gulang.
Nakasuot siya ng simpleng kupas na floral na bestida, lumang cardigan, at tsinelas na halos manipis na ang swelas.
Bitbit niya ang isang malaking kahong nakabalot sa malinis na tela.
Mula roon ay umaalingasaw ang bango ng bagong lutong malagkit, gata, niyog, at latik.
Lumapit siya sa security guard.
“Iho, magandang hapon. Pwede bang makiusap? May ihahatid lang sana ako kay Sandra.”
“Ma’am Sandra po?”
“Oo. Sabihin mo kay Lola Celing galing.”
Bago pa makasagot ang guwardiya, narinig sila ni Victor.
Mabilis itong lumapit.
Tiningnan niya si Lola Celing mula ulo hanggang paa.
Pagkatapos ay napangiwi.
“Anong ginagawa niya rito?”
“Sir, may ihahatid daw po kay Ma’am Sandra—”
“Hindi ko tinatanong kung ano ang ihahatid. Ang tanong ko, bakit pinapasok dito?”
Napaatras ang guwardiya.
Ngumiti nang bahagya si Lola Celing.
“Pasensya ka na, iho. Hindi ako magtatagal. Ihahatid ko lang sana itong kakanin. Nangako kasi ako kay Sandra—”
“Kakanin?”
Napatawa si Victor.
“Kasal ito ng CEO ng Monteverde Holdings, hindi barangay fiesta.”
Nanatiling mahinahon ang matanda.
“Alam ko, iho. Pero paborito niya kasi ang gawa ko. May sapin-sapin, suman sa lihiya, at bibingkang malagkit. Magdamag kong niluto.”
Bahagyang binuksan ni Lola Celing ang takip ng kahon.
Nakahanay sa loob ang maliliit na bilao at dahon ng saging, maingat na nakabalot ang bawat piraso.
Pero sa halip na matuwa, lalo lamang kumunot ang mukha ni Victor.
“Isara mo ’yan.”
“Po?”
“Isara mo. Kumakapit ang amoy.”
Napatingin ang ilang kitchen staff.
“Sir, mukhang maayos naman po—” pagtatangka ng isang waiter.
Sinamaan siya ng tingin ni Victor.
“Gusto mong mawalan ng trabaho?”
Tumahimik ang waiter.
Muling hinarap ni Victor ang matanda.
“Alam mo ba kung magkano ang isang table setting dito? Higit ₱100,000. May caviar, lobster, wagyu at imported desserts. Tapos gusto mong magpasok ng suman?”
“Hindi naman para sa mga bisita, iho. Para kay Sandra lang. Pangako ko kasi sa kanya noong bata pa siya na kapag dumating ang araw na ikakasal siya—”
“Enough.”
Pinutol siya ni Victor.
“Kung gusto mo ng pagkain, sabihin mo na lang. Huwag kang gumawa ng kuwento para makapasok.”
Nanlaki ang mata ni Lola Celing.
“Hindi ako humihingi ng pagkain.”
“Talaga?”
Lumapit si Victor at tiningnan ang kanyang tsinelas.
“Eh bakit ganyan ang itsura mo? Tingnan mo sarili mo. Putik-putik pa ang paa mo. Mamaya makikita ka ng guests.”
Parang may kumirot sa mukha ng matanda.
Ngunit pinilit pa rin niyang ngumiti.
“Iho, hindi ko naman kailangan pumasok sa ballroom. Iabot mo na lang sa kanya.”
“Wala akong oras sa ganito.”
Inabot ni Victor ang kahon upang itulak palayo.
“Umalis ka na.”
Napakapit si Lola Celing.
“Sandali lang! Huwag—”
Sa lakas ng pagkakatulak, dumulas ang kahon mula sa kanyang kamay.
Bumagsak iyon sa sementadong gilid ng service driveway.
Kumalas ang takip.
Gumulong ang ilang piraso ng suman.
Nahulog sa basang bahagi ng sahig ang sapin-sapin.
May isang maliit na bilao ng bibingkang malagkit na tumagilid at dumikit sa lupa.
Napasinghap ang mga staff.
Nanigas si Lola Celing.
Ilang segundo niyang tinitigan ang pagkaing halos labing-apat na oras niyang inihanda.
Pagkatapos ay dahan-dahan siyang lumuhod.
“Sayang…”
Mahina ang boses niya.
“Paborito pa naman niya ito.”
Isa-isa niyang pinulot ang mga suman na hindi nadumihan.
Pero hindi pa rin tumigil si Victor.
“Guard! Ilabas n’yo siya. Ngayon din.”
“Sir…”
“Ngayon!”
Lumapit ang dalawang guwardiya.
Nahihiya silang hawakan ang matanda.
“Kaya ko namang umalis,” sabi ni Lola Celing. “Hayaan n’yo lang akong pulutin ito.”
Ngunit nagtaas ng boses si Victor.
“Huwag na! Nakakasira lang siya sa lugar! At pakilinis agad ’yan bago dumating ang photographers. Ayokong may makakita ng ganyang pagkain sa event ko.”
“Event mo?”
Mahina ngunit malinaw na boses iyon.
Lahat ay napalingon.
Sa dulo ng hallway patungo sa bridal pavilion ay nakatayo ang isang babae.
Nakasuot siya ng napakagarang ivory wedding gown.
Mahaba ang belo.
May hawak pa siyang bahagi ng palda upang hindi ito sumayad sa sahig.
Si Sandra.
Namutla si Victor.
“Ma’am Sandra! Bakit po kayo lumabas? Bawal po muna kayong—”
Hindi siya pinansin ng nobya.
Nakatitig lamang si Sandra sa matandang nakaluhod sa tabi ng nagkalat na kakanin.
Parang nawala ang kulay sa mukha niya.
“Lola?”
Napatingala si Lola Celing.
At sa sandaling nagtagpo ang kanilang mga mata, nanginginig na tumakbo si Sandra palapit sa kanya.
“LOLA CELING!”
Binitiwan niya ang laylayan ng kanyang mamahaling gown.
Lumuhod siya sa mismong maruming sahig.
At mahigpit na niyakap ang matanda.
“Lola… bakit nandito ka sa labas?”
“Anak…”
Napaluha si Lola Celing.
“Nagdala lang ako ng ipinangako ko sa ’yo.”
Unti-unting tumingin si Sandra sa mga nagkalat na suman.
Sa basag na lalagyan.
Sa bibingkang nakadikit sa sahig.
Pagkatapos ay tumingin siya kay Victor.
“Anong nangyari rito?”
Walang makasagot.
Humakbang si Victor.
“M-Ma’am Sandra… misunderstanding lang po. Akala ko po kasi… may nakapasok na hindi invited.”
Tumayo si Sandra.
Punô ng luha ang mga mata niya.
“Hindi invited?”
Tumigas ang kanyang boses.
“Victor…”
Itinuro niya si Lola Celing.
“Alam mo ba kung sino ang babaeng tinawag mong hindi karapat-dapat mapunta sa kasal ko?”
Napayuko si Victor.
At bago pa siya makasagot, sinabi ni Sandra ang mga salitang nagpatahimik sa buong resort—
“Siya ang tunay na dahilan kung bakit ako naging Monteverde na kilala ninyo ngayon.”…
PARTE2
Parang biglang tumigil ang ingay sa paligid.
Walang kumibo.
Maging ang mga waiter na may hawak na trays ay nanatiling nakatayo.
Nakatitig lamang si Victor kay Sandra habang unti-unting nawawala ang kumpiyansa sa kanyang mukha.
Lumapit ang nobya kay Lola Celing at marahang hinawakan ang kamay nito.
“Hindi siya empleyado.”
Huminga nang malalim si Sandra.
“Hindi siya naghahanap ng libreng pagkain.”
“Hindi rin siya pulubi.”
Tumingin siya diretso kay Victor.
“Siya ang lola ko.”
Napasinghap ang mga staff.
Napalunok si Victor.
“M-Ma’am…”
“Siya ang nagpalaki sa akin.”
Nanginginig na ang boses ni Sandra.
“Noong walong taong gulang ako, namatay ang mga magulang ko sa aksidente. Wala silang naiwang bahay. Wala silang savings. Wala silang insurance na sapat para buhayin ako.”
Tumingin siya kay Lola Celing.
“Ang tanging mayroon kami noon ay isang maliit na mesa sa palengke sa Silang.”
Ngumiti nang malungkot ang matanda.
Doon nagsimulang magbalik sa isip ni Sandra ang lahat.
Tuwing alas-dos ng madaling-araw, gising na si Lola Celing.
Nagkakayod ng niyog.
Nagsasaing ng malagkit.
Nagbabalot ng suman.
Pagsapit ng alas-singko, nasa palengke na siya.
Kapag umuulan, basa ang laylayan ng bestida niya.
Kapag tag-init, sunog ang batok niya sa araw.
Pero hindi kailanman pinabayaan si Sandra.
“Lola ang nagbayad ng tuition ko.”
Napahikbi si Sandra.
“Lola ang bumili ng una kong school uniform. Lola ang nag-ipon para magkaroon ako ng calculator noong high school.”
Humigpit ang hawak niya sa kamay ng matanda.
“At noong nakapasa ako sa scholarship sa Maynila, ibinenta niya ang maliit naming lupa para may pamasahe ako at allowance sa unang semester.”
“Anak…” bulong ni Lola Celing.
“Hindi mo kailangang sabihin lahat.”
“Kailangan, La.”
Pinahid ni Sandra ang luha niya.
“Kasi may mga taong kailangang marinig.”
Bumaling siya kay Victor.
“Alam mo kung saan nanggaling ang unang kapital ng Monteverde Foods?”
Tahimik si Victor.
“Mula sa ₱23,000 na ipon ng lola ko sa pagtitinda ng suman at bibingka.”
Lalong namutla ang event director.
Noong dalawampu’t apat si Sandra, nagsimula siyang magbenta ng bottled coconut products online.
Maliit lamang.
Isang rented kitchen.
Dalawang empleyado.
Isang lumang secondhand van.
Pero unti-unti itong lumago.
Pagkalipas ng labing-apat na taon, naging Monteverde Holdings iyon—may food manufacturing, logistics, hospitality at real estate divisions.
Bilyong piso ang halaga ng kumpanya.
Pero kahit anong taas ng narating ni Sandra, hindi niya itinago ang pinanggalingan niya.
Ang problema, hindi iyon alam ni Victor.
At tila wala rin siyang interes na alamin.
“M-Ma’am Sandra, hindi ko po talaga alam.”
“Eksakto.”
Mahinahon na ngayon ang boses ni Sandra.
At iyon ang mas nakakatakot.
“Hindi mo alam.”
“Pero pinili mo pa ring maliitin siya.”
Napayuko si Victor.
“Akala ko po kasi hindi siya guest—”
“Kung hindi siya guest, tama bang tawagin mo siyang hampaslupa?”
Walang sagot.
“Kung ordinaryong vendor siya, tama bang pagbintangan mong gusto lang niyang makikain?”
Tahimik pa rin.
“Kung hindi ko siya lola, okay lang bang itulak mo ang kahon niya?”
Napatingin ang lahat kay Victor.
Wala na siyang maisagot.
Dahan-dahang tumayo si Lola Celing.
“Anak, hayaan mo na. Kasal mo ngayon. Ayokong masira ang araw mo dahil sa akin.”
Mabilis na umiling si Sandra.
“Hindi ikaw ang sumisira ng araw ko, La.”
Tumingin siya kay Victor.
“Siya.”
Eksaktong sandaling iyon, dumating si Miguel mula sa kabilang hallway kasama ang best man.
Nakita niya ang luha sa mukha ng mapapangasawa.
“Ano’ng nangyari?”
Ipinaliwanag ng isang staff ang lahat.
Hindi agad nagsalita si Miguel.
Lumapit muna siya kay Lola Celing.
Kinuha niya ang kamay ng matanda at nagmano.
“Lola, pasensya na po.”
“Wala kang kasalanan, iho.”
“Pero kasal din po namin ito. At dapat walang sinumang pinapahiya rito.”
Bumaling si Miguel kay Victor.
“Your contract is terminated effective immediately.”
Nanlaki ang mata ni Victor.
“Sir Miguel, please. Konting oras na lang bago ang ceremony. Ako ang may hawak ng buong program. Kapag pinaalis n’yo ako ngayon, maaaring magulo ang lahat.”
“Mas gugustuhin kong magulo ang schedule,” sagot ni Miguel, “kaysa magpatuloy ang kasal namin sa ilalim ng taong walang respeto sa kapwa.”
Napaupo halos si Victor sa isang upuan.
“Ma’am Sandra… dalawampung taon ko pong binuo ang pangalan ko. Isang pagkakamali lang po ito.”
Umiling si Sandra.
“Hindi ito isang pagkakamali.”
“Isang pagkakamali ang maling centerpiece.”
“Isang pagkakamali ang maling music cue.”
“Ang ginawa mo ay desisyon.”
“Paulit-ulit kang nagdesisyong maliitin ang isang tao dahil lang sa damit niya.”
Napalunok si Victor.
At doon nagsalita ang isa sa mga waiter.
“Ma’am…”
Lahat ay napatingin sa kanya.
Nanginginig ang binata.
“Pasensya na po, pero… hindi po ito unang beses.”
Napakunot-noo si Sandra.
“Ano?”
Nagkatinginan ang mga staff.
Isang florist ang nagtaas ng kamay.
“Pinagalitan niya rin po kahapon ang delivery rider. Tinawag niyang mabaho at pinadaan sa likod kahit umuulan.”
Sumunod ang isang utility worker.
“Ma’am, pinauwi niya po iyong isa naming dishwasher dahil hindi raw bagay sa VIP event ang sapatos niya.”
Isa pang staff ang nagsalita.
“At kaninang umaga po, sinigawan niya iyong nanay ng isa naming trainee dahil nagdala lang po ng baon.”
Lalong bumigat ang katahimikan.
Hindi na makatingin si Victor sa paligid.
Sa loob lamang ng ilang minuto, isa-isang lumabas ang mga reklamo.
Hindi pala ito isolated incident.
Ugali na niya.
At dahil kilala siya sa industriya, karamihan ay nananahimik dahil natatakot mawalan ng trabaho.
Tinawag ni Sandra ang resort manager.
“Pakikuha lahat ng incident reports at CCTV footage. At siguraduhing mabayaran nang buo ang lahat ng staff na naapektuhan.”
“Ma’am, yes po.”
“Victor.”
Napatingala siya.
“Hindi kita ipapahiya gaya ng ginawa mo sa lola ko. Hindi ko kailangang gawin iyon.”
Huminga nang malalim si Sandra.
“Pero hindi ka na magtatrabaho sa event na ito.”
Tinanggal niya ang event access badge ni Victor mula sa mesa.
“At ipapa-review ko sa legal team namin ang lahat ng reklamo ng staff. Kung may nilabag kang kontrata o labor rules, haharapin mo iyon sa tamang proseso.”
Nanginginig si Victor.
“Please, Ma’am…”
“Umalis ka na.”
Walang sigaw.
Walang eksena.
Pero iyon marahil ang pinakamasakit para kay Victor.
Sa harap ng mga taong dati’y takot sa kanya, dahan-dahan niyang kinuha ang kanyang tablet at bag.
Wala ni isang staff ang tumingin sa kanya nang may paghanga.
Nang tuluyang mawala si Victor sa gate, agad na bumaling si Sandra kay Lola Celing.
“Lola, tingnan natin kung may naligtas.”
Lumuhod muli sila sa tabi ng kahon.
Sa ilalim ng mga lalagyang nahulog, may isang maliit na bilao na nanatiling sarado.
Binuksan iyon ni Lola Celing.
Nasa loob ang labindalawang pirasong suman, maayos pa rin ang balot.
At isang maliit na bilao ng bibingkang malagkit na hindi nadumihan.
Napangiti si Sandra habang umiiyak.
“Ito ’yon, La.”
“Ano?”
“Ito ang gusto kong maging wedding cake.”
Nagulat ang matanda.
“Anak, may cake ka nang napakamahal.”
“Hindi ko kailangan ng napakamahal.”
Hinawakan ni Sandra ang pisngi ng lola niya.
“Kailangan ko iyong may kuwento.”
Makalipas ang isang oras, nagsimula ang seremonya.
Hindi perpekto ang lahat.
May dalawang program cue na nahuli.
May isang floral arrangement na hindi nailipat sa tamang puwesto.
At ang string quartet ay nagkamali ng isang kanta.
Pero walang pakialam sina Sandra at Miguel.
Sa pinakaunang hanay, katabi ng mga magulang ni Miguel at mga board members ng kumpanya, nakaupo si Lola Celing.
Pinalitan siya ng simpleng cream-colored shawl ng stylist, pero tumanggi siyang hubarin ang kanyang lumang tsinelas.
“Komportable ako rito,” natatawang sabi niya.
“At bagay na bagay, La,” sagot ni Sandra.
Pagkatapos ng seremonya, dumating ang oras ng reception.
Nasa gitna ng ballroom ang isang napakalaking five-tier wedding cake na may edible gold.
Pero bago ito hiwain, kumuha ng mikropono si Sandra.
“May babaguhin kami sa programa.”
Nagtaka ang mahigit tatlong daang bisita.
Itinaas ng staff ang isang crystal tray.
Nasa ibabaw nito ang mga natirang suman at bibingkang gawa ni Lola Celing.
“Marami sa inyo ang nakakaalam kung ano ang Monteverde Holdings ngayon,” sabi ni Sandra.
“Pero kakaunti ang nakakaalam kung saan talaga ito nagsimula.”
Tumuro siya sa tray.
“Dito.”
“Sa malagkit.”
“Sa gata.”
“Sa niyog.”
“At sa mga kamay ng babaeng gumigising nang alas-dos ng madaling-araw para magkaroon ako ng pagkakataong mangarap.”
Napaluha ang ilang bisita.
Sa harap, tahimik na umiiyak si Lola Celing.
“Nang bata ako,” pagpapatuloy ni Sandra, “lagi kong tinatanong si Lola kung bakit hindi niya binibili ang sarili niya ng bagong tsinelas.”
“Ang sagot niya, ‘Mas kailangan mo ng libro.’”
Napatawa at napaiyak ang mga tao.
“Kaya ngayong araw, bago namin hiwain ang mamahaling cake…”
Kumuha si Sandra ng maliit na kutsilyo.
“…unang hahatiin namin ang bibingkang ginawa ng taong unang naniwala sa akin.”
Lumapit si Lola Celing.
Magkasama nilang hiniwa ang maliit na bilao.
Dumagundong ang palakpakan sa buong ballroom.
Pero may isa pang sorpresa si Sandra.
Pagkatapos ng reception, ipinatawag niya ang executive team ng Monteverde Foundation.
“May gusto akong proyekto.”
“Ano po iyon, Ma’am?”
“Maglaan tayo ng ₱10 milyon para sa livelihood program ng matatandang street-food at kakanin vendors sa Cavite at Batangas.”
Nagulat si Lola Celing.
“Aba! Para saan naman ’yan?”
“Para sa mga taong tulad mo, La.”
Ngumiti si Sandra.
“Hindi limos. Training, puhunan, health support, at maayos na pwesto para makapagtinda.”
“Anak…”
“At gusto kong pangalanan itong Programang Kamay ni Lola.”
Napahawak sa bibig ang matanda.
Niyakap niya ang apo.
“Hindi ko naman kailangan ng pangalan ko.”
“Alam ko.”
Ngumiti si Sandra.
“Pero maraming taong kailangang maalala na may mga imperyong nagsisimula sa maliit na mesa sa palengke.”
Lumipas ang ilang buwan.
Kumalat online ang kuwento tungkol sa nangyari sa kasal.
Hindi inilabas ni Sandra ang video ng kahihiyan ni Victor.
Hindi niya gustong gawing entertainment ang pagbagsak ng isang tao.
Pero ang mga dating empleyado nito ay nagsimulang magsalita.
Unti-unting nabunyag ang mahabang kasaysayan ng kanyang mapang-abusong pakikitungo sa staff at vendors.
Maraming kliyente ang umatras.
Napilitan siyang huminto muna sa industriya.
Makalipas ang halos isang taon, isang liham ang dumating sa opisina ni Sandra.
Mula kay Victor.
Wala itong mahabang dahilan.
Wala ring pagmamakaawa.
Humihingi lamang siya ng tawad.
Sinabi niyang nagtatrabaho na siya bilang coordinator sa isang maliit na community events center at doon niya unang natutunang kilalanin ang mga taong dati niyang hindi pinapansin—mga janitor, kusinero, delivery rider, senior vendor at utility worker.
Hindi sumagot agad si Sandra.
Ipinakita niya ang liham kay Lola Celing.
“Ano sa tingin mo?”
Matagal itong tumingin sa papel.
Pagkatapos ay ngumiti.
“Kung tunay siyang nagbago, mabuti.”
“Patatawarin mo siya?”
“Anak…”
Hinawakan ni Lola Celing ang kamay ng apo.
“Ang pagpapatawad ay hindi ibig sabihing kailangan mong ibalik ang tiwala.”
“Pwede mong patawarin ang tao habang pinananatili mo pa rin ang hangganang itinuro sa kanya ng ginawa niya.”
Napangiti si Sandra.
“Ang lalim mo talaga, La.”
“Aba.”
Tumawa ang matanda.
“Pitumpu’t tatlong taon na ako. Dapat lang may napulot na akong konting aral.”
Pagkatapos ay inilapag niya sa mesa ang isang bagong lutong bilao ng bibingka.
“Kain ka muna. Baka puro ka trabaho.”
Napatawa si Sandra.
At tulad noong bata pa siya, kumuha siya ng isang malaking piraso.
Sa labas ng opisina, nakasabit ang larawan mula sa kanyang kasal.
Hindi ang litrato ng mamahaling venue.
Hindi ang diamond-studded gown.
Hindi ang imported na bulaklak.
Kundi ang larawan nilang mag-lola habang magkasamang naghihiwa ng maliit na bilao ng bibingkang malagkit.
Sa ilalim nito ay may simpleng nakaukit na mga salita:
“Huwag mong ikahiya ang kamay na tumulong sa iyong makaakyat.”
MENSAHE
Hindi nasusukat sa damit, sapatos, trabaho, o laman ng bulsa ang halaga ng isang tao. Ang matandang mukhang ordinaryo sa paningin natin ay maaaring naging dahilan kung bakit may isang batang nakapagtapos, may isang pamilya na nakaahon, o may isang pangarap na nabigyan ng pagkakataong mabuhay.
Bago tayo humusga sa isang tao dahil sa kanyang itsura, alalahanin natin: ang tunay na dignidad ay hindi nakikita sa presyo ng suot kundi sa paraan ng pakikitungo natin sa kapwa.
At kung may taong nagsakripisyo para makarating tayo kung nasaan tayo ngayon, huwag nating hintaying mawala sila bago natin iparamdam kung gaano natin sila pinahahalagahan.
