Sa gitna ng tumitinding krisis sa ekonomiya at ang tila walang katapusang bangayan sa loob ng pamahalaan, isang malaking katanungan ang bumabalot sa isipan ng bawat Pilipino: Nasaan na tayo patungo?

Ang kasalukuyang kalagayan ng bansa ay inilarawan ng mga kritiko bilang isang “epic failure of leadership” sa ilalim ng administrasyong Bongbong Marcos. Habang ang bawat pamilya ay dumaranas ng hirap dahil sa taas ng bilihin, tila mas nakatuon ang pansin ng gobyerno sa pagbuwag sa kanilang mga kalabang pulitiko, partikular na kay Bise Presidente Sara Duterte.

Ang Pagbagsak ng Ekonomiya at ang “Fixed Mindset” ng Pamumuno

Hindi maikakaila ang hirap na nararanasan ng mga Pilipino sa kasalukuyan. Sa presyo ng petrolyo na patuloy na sumisirit at ang halaga ng piso na bumagsak na sa P60.30 kontra isang dolyar, ang bawat sentimo ay mahalaga.

Ang krisis na ito ay hindi lamang bunga ng pandaigdigang sitwasyon gaya ng gulo sa pagitan ng US-Israel at Iran, kundi bunga rin ng kawalan ng stratehikong pagpaplano ng kasalukuyang administrasyon.

Ang pamumuno ni Pangulong Marcos ay binabatikos dahil sa pagkakaroon ng “fixed mindset” na nakatuon lamang sa pagsira sa imahe ng mga Duterte sa halip na ayusin ang ekonomiya. Habang ang bansa ay nalulubog sa utang mula sa World Bank, makikita ang pangulo sa iba’t ibang pagtitipon, konsyerto, at mga biyahe sa ibang bansa na tila walang direktang benepisyo sa masa.

Ang kanyang mga pagbisita sa palengke ay tinatawag na “political optics” lamang—isang palabas upang magmukhang may malasakit habang ang tunay na problema ay nananatiling hindi nareresolba.

Ang Impeachment Laban kay VP Sara: Hustisya o Pulitika?

Kasabay ng krisis sa ekonomiya ay ang maugong na impeachment complaint laban kay VP Sara Duterte. Ang mga akusasyon ay nagmumula sa mga alegasyon ng “grave threats” at maling paggamit ng confidential funds.

Gayunpaman, marami ang nagtatanong sa kredibilidad ng mga testigo, gaya ni Madriaga na kasalukuyang nasa piitan. Kung ikukumpara sa nakaraang mga kaso, tila may pattern ng paggamit ng mga testigong madaling impluwensyahan upang makabuo ng kuwento.

Si Congressman Puno mula sa National Unity Party (NUP) ay nagpahayag na kailangan ng “strong case” at “clear and convincing evidence” bago ituloy ang impeachment. Ipinaliwanag niya na ang mga binitiwang salita ni VP Sara ay maituturing na “conditional threat”—isang depensa sa sarili kung sakaling may masamang mangyari sa kanya.

Sa aspeto naman ng confidential funds, ang proseso ng liquidation ay sadyang “confidential” upang protektahan ang mga operasyon ng seguridad ng bansa. Ang anumang disallowance mula sa Commission on Audit (COA) ay may kaukulang remedyo gaya ng pagbabalik ng pera, at hindi dapat agad ituring na basehan para sa impeachment.

Korapsyon sa Likod ng Tabing: Ang Flood Control Scam

Habang nakatutok ang mata ng publiko kay VP Sara, tila nakakalusot ang mas malalaking isyu ng korapsyon sa administrasyong Marcos. Binatikos ang tinatawag na “flood control scam” kung saan bilyong-bilyong piso ang nawawala sa mga proyektong substandard o di kaya ay “ghost projects.”

Pinangalanan ng mga kritiko ang ilang mambabatas bilang mga simbolo ng korapsyong ito habang ang Office of the Executive Secretary at ang DBM ay idinadawit sa maling paggamit ng pondo ng bayan.

Ang pamimigay ng ayuda na nagkakahalaga ng P5,000 mula sa DSWD ay tinawag na “too little, too late.” Para sa maraming obserbar, ito ay isang anyo ng “wholesale vote buying” gamit ang pera ng taumbayan upang makuha ang suporta ng masa sa gitna ng bumababang tiwala sa gobyerno.

Ang kawalan ng pananagutan sa mga opisyal na sangkot sa maling paggasta ay nagpapakita ng isang “double standard” sa sistema ng hustisya sa bansa.

Foreign Policy at ang Panganib ng Digmaan

Hindi rin nakaligtas sa kritisismo ang foreign policy ng administrasyon. Sa halip na “de-escalation” o pagpapahupa ng tensyon sa China, tila lalo pang pinalalala ng kasalukuyang pamahalaan ang sitwasyon sa pamamagitan ng pagpayag sa mas maraming base militar ng Estados Unidos sa bansa.

Ang pagpanig sa interes ng dayuhan sa halip na itaguyod ang neutralidad ay naglalagay sa mga Pilipino sa panganib ng isang digmaan na hindi naman natin laban.

Ang prinsipyo ng “good neighborliness” na mahalaga sa ating kultura at maging sa mga turo ng pananampalataya ay tila nakakalimutan. Ang babala ng mga eksperto sa posibleng krisis sa suplay ng langis at ang hindi patas na taripa sa ating mga produkto ay seryosong banta na dapat sanang prayoridad ng isang epektibong lider.

Konklusyon: Panawagan para sa Kamulatan

Ang “epic failure of leadership” na ating nasasaksihan ay hindi lamang usapin ng pulitika; ito ay usapin ng buhay at kamatayan ng ating ekonomiya at soberanya. Ang “Hakbang ng Maisog” at iba pang grupo ay nananawagan sa bawat Pilipino na itaas ang antas ng diskurso.

Huwag hayaang malunod sa mga “house-show” impeachment at political drama habang ang kaban ng bayan ay unti-unting nauubos sa korapsyon.

Ang tunay na lakas ng bansa ay nasa kamay ng mga mamamayang mulat at handang lumaban para sa katotohanan. Kailangan nating hingin ang pananagutan mula sa mga nasa itaas at tiyakin na ang hustisya ay para sa lahat, hindi lamang para sa mga kaalyado ng kasalukuyang nasa kapangyarihan. Sa huli, ang ating pananahimik ang siyang magiging mitsa ng ating tuluyang pagbagsak.