Tuwing gabi, natutulog kami ng long-distance boyfriend ko habang bukas ang tawag.
Tuwing gabi, natutulog kami ng long-distance boyfriend ko habang bukas ang tawag.
Isang umaga, tumawa siya at sinabi:
“Babe, alam mo bang humihilik ka pala? Ang lakas! Pero cute naman.”
Agad akong napakunot-noo.
“Hindi ako humihilik.”
“Talaga? May ebidensya ako.”
Ipinadala niya sa akin ang recording mula sa tawag namin kagabi.
Pinakinggan ko iyon.

At sa unang limang segundo pa lang, nanlamig na ang buong katawan ko.
Dahil ang narinig ko ay hindi hilik ng isang babae.
Malalim iyon.
Mabigat.
Parang hilik ng isang lalaking nasa mismong tabi ng telepono ko.
At higit sa lahat—
Sigurado akong hindi ako humihilik.
Dahil halos labindalawang taon akong nakitira sa dormitoryo, boarding house, at shared apartment.
Kung ganito ako kalakas humilik, matagal na sana akong pinagtulungan ng mga roommate ko.
Kaya kung hindi ako iyon…
Sino ang natutulog sa tabi ko gabi-gabi?
BAHAGI 1
Ako si Mara Villanueva, dalawampu’t walong taong gulang, at nagtatrabaho bilang financial analyst sa Makati.
Ang boyfriend kong si Adrian Reyes ay nasa Cebu dahil sa trabaho.
Mag-anim na taon na kaming magkarelasyon, pero halos isang taon na kaming long-distance.
Noong una, mahirap.
Sanay akong kasama siya.
Kaya nakaisip kami ng paraan.
Tuwing gabi, tatawag kami bago matulog at hindi namin ibababa ang tawag hanggang umaga.
Minsan nauuna siyang makatulog.
Minsan ako.
Minsan nagigising ako sa madaling-araw at naririnig ko lang ang mahinang paghinga niya sa kabilang linya.
Nakakapanatag iyon.
Para bang kahit daan-daang kilometro ang pagitan namin, may taong natutulog pa rin sa tabi ko.
Dahil doon, bumili pa ako ng mamahaling noise-canceling earbuds.
Pero nang umagang iyon, ang mga earbud ding iyon ang dahilan kung bakit halos hindi ako makahinga.
Muli kong pinatugtog ang recording.
“Khrrr…”
“Khrrr…”
“Khrrrr…”
Napakababa ng tunog.
Napakabigat.
At dahil malinaw ang audio, parang may lalaking nakahiga sa likuran ko at humihilik direkta sa tenga ko.
Biglang tumayo ang balahibo ko.
“Babe?”
Nasa video call si Adrian.
Kanina ay nakangiti siya.
Ngayon, nang makita niya ang mukha ko, nawala ang ngiti niya.
“Anong problema?”
“Adrian…”
Pinilit kong magsalita.
“Hindi talaga ako humihilik.”
Tumawa siya nang mahina.
“Baka pagod ka lang. Ilang araw ka nang overtime.”
Umiling ako.
“Hindi. Noong college, apat kami sa dorm. Pagkatapos noon, tatlong taon akong may roommate sa Pasig. Kahit minsan walang nagsabing humihilik ako.”
Napatahimik siya.
Pareho kaming tumingin sa isa’t isa sa screen.
Pagkatapos ay dahan-dahan akong lumingon sa kama ko.
Studio unit lang ang inuupahan ko sa isang lumang condominium sa Mandaluyong.
Isang kama.
Isang maliit na sala.
Kusina.
Banyo.
At isang maliit na balcony na nasa ika-labing-apat na palapag.
Walang puwedeng pagtaguan.
“Baka galing sa kabilang unit?” sabi ni Adrian.
“Posible.”
Pero hindi ako kumbinsido.
Dahil ang cellphone ko kagabi ay nasa bedside table.
At sa recording…
Ang hilik ay mas malinaw kaysa sa sarili kong paghinga.
Parang mas malapit sa telepono ang taong humihilik kaysa sa akin.
Agad kong binuksan ang CCTV application sa cellphone ko.
May sarili akong camera sa labas ng unit dahil madalas akong umuuwi nang gabi.
Binalikan ko ang footage mula alas-siyete ng gabi hanggang alas-siyete ng umaga.
Ako lang ang pumasok.
Walang ibang tao.
Walang delivery rider.
Walang maintenance worker.
Walang kapitbahay.
Wala.
Napahinga ako nang maluwag.
“Kita mo?” sabi ni Adrian. “Walang pumasok.”
“Siguro nga pagod lang ako.”
Pero nang gabing iyon, bago ako humiga, tatlong beses kong siniguradong naka-lock ang pinto.
Sinilip ko rin ang ilalim ng kama.
Binuksan ko ang cabinet.
Tinsek ang banyo.
Pati balcony.
Walang tao.
“Okay ka na?” tanong ni Adrian sa tawag.
“Medyo.”
“Gusto mong huwag muna tayong matulog nang naka-call?”
Hindi ko alam kung bakit, pero mas natakot ako sa ideyang iyon.
“Hindi. Stay ka lang.”
“Hindi ako aalis.”
Ngumiti ako.
“Good night.”
“Good night, babe.”
Hindi ko alam kung anong oras ako nakatulog.
Pero sa kalagitnaan ng gabi, nanaginip ako.
May isang lalaki sa tabi ng kama ko.
Hindi ko makita ang mukha niya.
Nakatayo lang siya.
Pinagmamasdan ako.
Gusto kong sumigaw.
Pero hindi ko maigalaw ang katawan ko.
Sleep paralysis.
Alam kong panaginip iyon.
Kailangan ko lang magising.
Pero biglang gumalaw ang lalaki.
Dahan-dahan niyang itinaas ang kumot.
Lumubog ang kutson sa likuran ko.
May malamig na braso na pumulupot sa baywang ko.
Pagkatapos—
May mainit na hiningang dumampi sa batok ko.
“Khrrr…”
“Khrrr…”
Parehong-pareho.
Ang hilik sa recording.
Gusto kong sumigaw.
Pero isang mahinang bulong ang narinig ko sa likuran ko.
“Ang bango mo talaga, Mara.”
Napadilat ako.
Umaga na.
Napabangon ako.
Basang-basa ng pawis ang damit ko.
Agad akong lumingon.
Walang tao.
Maayos ang kabilang bahagi ng kama.
Walang bakas na may humiga roon.
“Panaginip lang…”
Paulit-ulit kong sinabi iyon sa sarili ko.
Pero nang hawakan ko ang batok ko, parang naroon pa rin ang pakiramdam ng mainit na hininga.
Kinuha ko ang cellphone.
6:37 AM.
Patay na ang tawag namin ni Adrian.
Nag-message ako.
“Good morning. Gising na ako.”
Halos agad lumabas ang:
Adrian is typing…
Nawala.
Lumabas ulit.
Nawala ulit.
Napakunot-noo ako.
“Ano?”
Hindi niya sinagot.
Sa halip, tumawag siya.
Pagkasagot ko, kakaiba ang boses niya.
“Babe, gising ka na?”
“Oo. Bakit?”
“Nasaan ka?”
“Sa kama.”
Tahimik siya.
“Adrian?”
Bigla siyang nagsalita.
“May inorder akong breakfast para sa ’yo.”
Napatingin ako sa oras.
“Ha? Bakit?”
“Bumaba ka muna. Nasa lobby na raw ang rider.”
“Hindi ba puwedeng iwan sa guard?”
“Hindi raw.”
“Adrian, maliligo pa ako. Male-late ako.”
“Mara.”
Nagbago ang tono niya.
“Bumaba ka.”
“Bakit parang galit ka?”
“Bumaba ka lang.”
“Sabihin mong iwan sa reception.”
Bigla siyang sumigaw.
“MARA, BUMABA KA NGAYON!”
Napaatras ako.
Sa anim na taon namin, bihira niyang itaas ang boses sa akin.
“Anong problema mo?”
“Kung ayaw mong bumaba, maghiwalay na tayo!”
Parang may humampas sa dibdib ko.
“Ano?”
“Bumaba ka.”
“Adrian, baliw ka ba? Dahil lang sa breakfast—”
“Please.”
Ngayon, hindi na galit ang boses niya.
Parang…
Nanginginig.
“Babe, please. Lumabas ka ng unit.”
Hindi ko maintindihan.
Pero kumuha ako ng jacket at bag.
“Fine.”
Binuksan ko ang pinto.
Lumabas ako.
Isinara ko iyon.
“Okay. Nasa hallway na ako.”
“Pumunta ka sa elevator.”
Naglakad ako.
“Okay.”
“Pindutin mo ang ground floor.”
“Adrian, ano ba talaga—”
“Kapag bumukas ang elevator, pumasok ka agad. Huwag kang lilingon.”
Huminto ako.
“Bakit?”
“Mara, huwag kang lilingon.”
Mas lalong lumakas ang kabog ng dibdib ko.
Dumating ang elevator.
Pumasok ako.
Pagkasara ng pinto, saka siya huminga nang malalim.
“Pumunta ka sa guardhouse. Huwag kang bumalik sa unit.”
“Bakit?!”
“Tumawag na ako sa pulis.”
Nanlamig ang mga kamay ko.
“Pulis?”
“Oo.”
“Adrian, ano bang nangyayari?”
Ilang segundo siyang tahimik.
Pagkatapos ay sinabi niya:
“Hindi ako nakatulog kagabi.”
Parang may kung anong bumagsak sa sikmura ko.
“Mga 3:20 AM, nagising ako. Bukas pa ang tawag natin.”
Hindi ako nagsalita.
“Una, narinig ko ang hilik.”
Napalunok ako.
“Pagkatapos… tumigil iyon.”
Bumukas ang elevator sa lobby.
“Lumabas ka,” utos niya.
Lumabas ako.
“Pumunta ka sa guards.”
Mabilis akong naglakad.
“Then what?”
Huminga nang malalim si Adrian.
“May narinig akong lalaki.”
Huminto ang mga paa ko.
“Ano?”
“Malapit siya sa cellphone mo.”
Nanikip ang dibdib ko.
“Ano’ng sinabi niya?”
Hindi agad sumagot si Adrian.
Pagkatapos, mahina niyang sinabi:
“Tinawag ka niyang babe.”
Nanigas ako.
“Adrian…”
“Sinabi niya, ‘Tulog ka na naman, babe.’”
Nanginig ang tuhod ko.
“Then narinig ko siyang tumawa.”
“Hindi…”
“At pagkatapos sinabi niya…”
Huminto si Adrian.
“Ano?!”
“‘Hindi pa rin niya alam na nandito ako.’”
Halos mabitawan ko ang cellphone.
Tumakbo ako papunta sa security desk.
Pagdating ko roon, saka ko lang napansin na umiiyak na pala ako.
“May pulis nang papunta,” sabi ni Adrian. “Stay with the guards.”
“Paano siya nakapasok?”
“Hindi ko alam.”
“Walang tao sa CCTV!”
“Alam ko.”
“Locked ang pinto!”
“Alam ko.”
“Adrian, nasa fourteenth floor ako! Hindi siya puwedeng dumaan sa balcony!”
“I know!”
Pareho kaming natahimik.
Pagkatapos ay may sinabi siyang mas lalong nagpatigil sa paghinga ko.
“Mara…”
“Ano?”
“May isa pa akong narinig.”
“Ano?”
“Bago naputol ang tawag.”
Mahina ang boses niya.
“May tunog ng pinto.”
“Anong pinto?”
“Parang kahoy na hinihila.”
Napatitig ako sa elevator.
“Hindi ko alam.”
Pagkatapos ay dumating ang dalawang pulis.
Kasama ang building administrator at dalawang security guard, umakyat kami sa unit ko.
Ayaw ko sanang sumama.
Pero kailangan kong makita.
Binuksan nila ang pinto.
Walang tao.
Sinuri ang banyo.
Wala.
Cabinet.
Wala.
Sa ilalim ng kama.
Wala.
Balcony.
Naka-lock mula sa loob.
Walang senyales ng forced entry.
“Ma’am,” sabi ng isang pulis, “sigurado po ba kayong walang ibang may duplicate key?”
“Sigurado.”
“Landlord?”
“Nasa Canada.”
“Maintenance?”
“Hindi sila puwedeng pumasok nang walang permission.”
Sinuri nila ang CCTV.
Walang ibang pumasok.
Isang pulis ang nagsabing maaaring galing sa kabilang unit ang tunog.
Pero hindi pumayag si Adrian.
“Hindi! May recording ako!”
Ipinatugtog ko ang audio.
Muling umalingawngaw ang mabigat na hilik.
Tahimik ang lahat.
Pinakinggan iyon ng isang pulis nang dalawang beses.
Pagkatapos ay tumingin siya sa akin.
“Ma’am, saan po nakalagay ang cellphone ninyo habang natutulog?”
Itinuro ko ang bedside table.
Lumapit siya.
Sinukat niya sa tingin ang distansya mula sa cellphone hanggang sa kabilang bahagi ng kama.
Napakunot-noo siya.
“Bakit po?”
Hindi siya sumagot.
Sa halip, lumuhod siya.
Tinapik niya ang sahig.
Tok.
Tok.
Tok.
Pagkatapos—
TOK.
Nag-iba ang tunog.
Napatingin ang building administrator.
“Ano ’yan?”
May bahagi ng sahig sa ilalim mismo ng kama na parang hungkag.
Inilipat namin ang kama.
Doon namin nakita ang isang manipis na guhit sa sahig.
Parang rectangular outline.
“May access panel ba rito?” tanong ng pulis.
Namumutla ang administrator.
“Wala.”
Kumuha ng screwdriver ang security guard.
Dahan-dahan nilang inangat ang panel.
Sumingaw ang malamig at mabahong hangin mula sa ilalim.
May espasyong sapat para gumapang ang isang tao.
At sa loob…
May manipis na kumot.
Mga bote ng tubig.
Food wrappers.
Isang flashlight.
At dose-dosenang litrato ko.
Natutulog.
Nagbibihis bago pumasok sa trabaho.
Nagbabasa sa kama.
Nakikipag-video call kay Adrian.
May mga litrato mula pa noong tatlong buwan ang nakalipas.
Napahawak ako sa bibig.
“Diyos ko…”
Pero hindi iyon ang pinakanakakatakot.
Sa pinakadulong bahagi ng maliit na espasyo, may isang cellphone.
Naka-on pa.
Kinuha iyon ng pulis gamit ang gloves.
May video na kasalukuyang nagre-record.
Pinindot niya ang stop.
Pagkatapos ay binuksan ang gallery.
Daan-daang video.
Lahat ako.
Ang ilan ay habang natutulog ako.
Ang ilan ay kinunan mula sa ilalim ng kama.
At ang ilan…
Mula mismo sa tabi ko.
Nanginginig kong hinawakan ang braso ng pulis.
“Nasaan siya?”
Walang sumagot.
Dahil kung naroon ang mga gamit niya…
Pero wala siya sa loob…
Ibig sabihin nakalabas na siya.
Biglang nagsalita ang building administrator.
“Sir…”
Lumingon kaming lahat.
Nakatingin siya sa maliit na lagusan.
“May problema.”
“Ano?”
“Hindi dapat may cavity na ganito sa floor plan.”
Lumapit siya at itinapat ang flashlight sa loob.
“Pero tingnan ninyo.”
May makitid na tunnel sa dulo.
Papunta iyon sa dingding.
At mukhang konektado sa kabilang unit.
“Anong unit ang nasa kabila?” tanong ng pulis.
Namumutla ang administrator.
“1407.”
Ako ay nasa 1408.
“May nakatira roon?”
Hindi siya agad sumagot.
“Sir?”
Nilunok niya ang laway.
“Wala.”
“Gaano na katagal?”
“Mahigit dalawang taon nang bakante.”
Nagkatinginan ang mga pulis.
Agad kaming lumabas at pumunta sa 1407.
May master key ang administrator.
Binuksan niya iyon.
Madilim.
Maalikabok.
Walang kasangkapan.
Pero may mga bakas ng paa sa sahig.
Sariwa.
Papunta sa bedroom.
Naglabas ng baril ang isang pulis.
“Stay back.”
Dahan-dahan niyang binuksan ang pinto.
Walang tao.
Pero sa dingding ay may malaking butas na tinakpan ng cabinet.
Doon pala nagmumula ang tunnel.
Sa sahig ay may kutson.
Damit.
Pagkain.
At isang mesa.
Sa ibabaw nito ay nakahilera ang mga larawan ko.
Sa gitna, may notebook.
Binuksan iyon ng pulis.
Puro oras at petsa.
“6:40 — alarm.”
“7:15 — shower.”
“8:05 — leaves.”
“7:30 PM — returns.”
“11:20 — calls boyfriend.”
“12:10 — asleep.”
Parang may taong pinag-aralan ang buong buhay ko.
Pagkatapos ay nakita ko ang huling pahina.
May nakasulat ngayong petsa.
Isang pangungusap lamang.
“Tonight, no more phone calls.”
Napatakip ako sa bibig.
Biglang tumunog ang cellphone ko.
Unknown number.
Lahat kami ay napatigil.
“Don’t answer,” sabi ng pulis.
Pero kasunod noon ay may dumating na text.
Binuksan ko.
Isang larawan.
Ako.
Nakatayo sa loob ng Unit 1407 kasama ang mga pulis.
Kuhang-kuha ilang segundo lamang ang nakalipas.
Nanlamig ang dugo ko.
Ibig sabihin…
May taong nakatingin sa amin ngayon.
Mabilis na tumingin ang pulis sa paligid.
“Everybody out!”
Pero bago pa kami makagalaw—
May isa pang mensahe.
“Babe, bakit mo sila isinama?”
At kasunod noon—
May narinig kaming mabagal na paghinga.
Hindi mula sa cellphone.
Hindi mula sa hallway.
Kundi mula mismo sa loob ng unit.
“Khrrr…”
“Khrrr…”
“Khrrrr…”
Parehong-parehong hilik sa recording.
Napalingon kaming lahat sa kisame.
Doon namin napansin ang maliit na ventilation grille sa ibabaw ng kama.
Unti-unti itong gumalaw.
Isang turnilyo ang nahulog sa sahig.
Tik.
Pagkatapos ay isa pa.
Tik.
Itinutok ng pulis ang baril paitaas.
“Police! Huwag kang gagalaw!”
Tumigil ang lahat.
Tahimik.
Napakatahimik.
Hanggang sa mula sa madilim na ventilation shaft ay may bumulong.
“Mara…”
Napaatras ako.
Kilala ng lalaking iyon ang pangalan ko.
Ngunit ang sumunod niyang sinabi ang tunay na nagpamanhid sa buong katawan ko.
“Hindi ba sinabi sa ’yo ng boyfriend mo…”
Huminto siya.
Pagkatapos ay mahina siyang tumawa.
“…na magkakilala kami?”
At sa mismong sandaling iyon, biglang naputol ang tawag namin ni Adrian.
BAHAGI 2 — ANG LIHIM NI ADRIAN
“…na magkakilala kami?”
At sa mismong sandaling iyon, biglang naputol ang tawag namin ni Adrian.
“Adrian?”
Tiningnan ko ang screen.
CALL ENDED.
Parang may malamig na kamay na humawak sa puso ko.
Sa itaas namin, muling gumalaw ang ventilation grille.
KRRRK—
“Police! Huwag kang gagalaw!”
Itinutok ng isang pulis ang baril sa kisame habang mabilis akong hinila ng isa pa papunta sa pinto.
Biglang bumagsak ang buong grille.
Napasinghap kaming lahat.
Pero walang taong lumabas.
Madilim lang ang ventilation shaft.
“Sir, flashlight!”
Umakyat ang isang pulis sa kama at itinapat ang ilaw sa loob.
May mga gasgas sa metal.
May mga hibla ng tela.
At may isang maliit na wireless speaker.
Speaker?
Dahan-dahang kinuha iyon ng pulis.
Doon pala nanggaling ang boses.
“Recorded,” sabi niya.
Nanlambot ang tuhod ko.
Ibig sabihin, planado ang lahat.
Gusto ng taong iyon na isipin naming naroon siya.
Pero nasaan talaga siya?
Biglang tumunog ulit ang cellphone ko.
Unknown number.
Isang mensahe.
“Hindi mo pa rin naiintindihan, Mara.”
Kasunod noon ay isang litrato.
Pagkakita ko, halos mawala ang lakas ng mga kamay ko.
Larawan iyon ni Adrian.
Mas bata siya roon, marahil apat o limang taon na ang nakalipas.
Nakatayo siya sa tabi ng isang lalaking hindi ko kilala.
Magkapatong ang kanilang mga braso sa balikat ng isa’t isa.
Pareho silang nakangiti.
Sa likuran nila ay may karatulang:
CEBU INSTITUTE OF TECHNOLOGY.
“Ma’am,” sabi ng pulis. “Kilala ninyo ang lalaking kasama ng boyfriend ninyo?”
Umiling ako.
“Hindi.”
Pinilit kong tawagan si Adrian.
Hindi sumasagot.
Isa.
Dalawa.
Tatlong tawag.
Wala.
At sa bawat segundo ng katahimikan, mas lumalaki ang takot sa dibdib ko.
May itinago sa akin si Adrian.
At mukhang napakalaki nito.
“Ma’am, kailangan po naming makausap ang boyfriend ninyo.”
“Papunta siya rito mula Cebu.”
“Alam ba ninyo kung anong flight?”
Umiling ako.
Bigla akong natahimik.
Kanina sinabi ni Adrian na bumili na siya ng ticket.
Pero hindi ko man lang tinanong kung anong flight.
Mabilis kong binuksan ang messages namin.
Wala siyang ipinadalang booking confirmation.
Walang screenshot.
Walang flight number.
At may isa pang bagay akong naalala.
Noong tinanong ko kung paano niya nalaman na may lalaki sa kwarto ko…
Hindi niya sinabi agad ang lahat.
Bakit?
Dahil ba natatakot siyang mag-panic ako?
O dahil may bahagi siyang ayaw kong malaman?
Dinala ako ng mga pulis sa security office habang sinisiyasat nila ang Unit 1407 at ang tunnel.
Doon ko muling pinakinggan ang recording.
Hilik.
Mahabang katahimikan.
Mahinang paghinga ko.
Pagkatapos—
“Babe…”
Napapikit ako.
“Ang bango mo talaga.”
Iyon ang boses na narinig ni Adrian.
Pero ngayon, habang paulit-ulit kong pinapakinggan…
May kung anong pamilyar.
Hindi ko alam kung saan ko narinig.
“Pwede pong ulitin?” tanong ko.
Pinatugtog ng pulis.
“Babe…”
Ulit.
“Babe…”
Muli.
Biglang may pumasok na alaala sa isip ko.
Isang Christmas party.
Tatlong taon na ang nakalipas.
Nasa Cebu ako noon para bisitahin si Adrian.
May kaibigan siyang lasing na lasing.
Isang lalaking tahimik, payat, at laging nakasuot ng itim.
Naalala kong ipinakilala siya ni Adrian.
“Mara, si Nico. College roommate ko.”
Nico.
Napahawak ako sa bibig.
“Officer…”
“Ano po?”
“Sa tingin ko kilala ko siya.”
Ipinakita ko ang lumang litrato sa Facebook account ni Adrian.
Matagal kong hinanap, hanggang makita ko ang isang group photo noong college.
Tinuro ko ang lalaking nasa pinakadulo.
“Siya.”
“Nico Salazar.”
Agad na kinuha ng pulis ang impormasyon.
Pero makalipas ang ilang minuto, kakaiba ang naging ekspresyon niya.
“Ma’am…”
“Ano?”
“Sigurado po ba kayo sa pangalan?”
“Oo. Bakit?”
Tiningnan niya ako.
“Patay na si Nicolas Salazar.”
Parang tumigil ang mundo.
“Ano?”
“Tatlong taon na ang nakalipas.”
Hindi ako makapagsalita.
“Vehicular accident sa Cebu. May police record.”
Napaatras ako sa upuan.
Hindi puwede.
Kung patay si Nico…
Sino ang nasa condominium ko?
At bakit may sariwang larawan niya kasama si Adrian na ipinadala sa akin?
“May kapatid ba siya?” tanong ko.
“Checking.”
Makalipas ang halos dalawampung minuto, dumating ang sagot.
May nakatatandang kapatid si Nico.
Gabriel Salazar.
Dating electrical technician.
May experience sa building maintenance at ventilation systems.
At ang huling nakarehistrong employer niya—
Ang contractor na nag-renovate ng condominium building ko dalawang taon na ang nakalipas.
Nanlamig ang buong katawan ko.
Kaya pala alam niya ang mga lagusan.
Kaya pala walang nakikita sa CCTV.
Hindi siya dumadaan sa hallway.
Gumagamit siya ng mga lumang maintenance passage sa pagitan ng mga unit.
Pero bakit ako?
Ano ang ginawa ko sa kanya?
Tumunog ang cellphone ko.
Adrian.
Agad kong sinagot.
“Nasaan ka?!”
“Mara, listen to me.”
“Kilalang-kilala mo si Nico!”
Tahimik siya.
“Bakit hindi mo sinabi sa akin?”
“Mara—”
“PATAY SI NICO!”
Narinig kong huminga nang malalim si Adrian.
“Alam ko.”
Parang may sumabog sa dibdib ko.
“Alam mo?”
“Oo.”
“At si Gabriel?”
Muli siyang natahimik.
“Adrian.”
“Kilalang-kilala mo rin siya, hindi ba?”
“Babe, please—”
“HUWAG MO AKONG TAWAGING BABE!”
Napatingin sa akin ang mga pulis.
Hindi ko na napigilan ang luha ko.
“May lalaking natutulog sa tabi ko habang wala akong malay. Kinukunan niya ako ng litrato. Pinapanood niya ako sa loob ng sarili kong bahay. Tapos ngayon malalaman kong konektado siya sa ’yo?”
“Mara, hindi ko alam na ikaw ang pupuntiryahin niya.”
“Anong ibig mong sabihin?”
Mahabang katahimikan.
Pagkatapos ay sinabi ni Adrian ang katotohanang matagal niyang itinago.
Tatlong taon na ang nakalipas, si Adrian ang nagmamaneho noong gabing namatay si Nico.
Hindi si Nico.
Magkasama silang galing sa isang party.
Nakainom si Adrian.
Nakiusap si Nico na siya na lang ang magmaneho, pero tumanggi si Adrian.
Sa highway, nawalan ng kontrol ang sasakyan.
Namatay si Nico.
Nakaligtas si Adrian.
“Pero bakit sinabi sa report na si Nico ang driver?” tanong ko.
Umiyak si Adrian sa kabilang linya.
“Dahil… pinalitan namin sila ng puwesto bago dumating ang pulis.”
Napatayo ako.
“Ano?”
“Takot ako, Mara. Twenty-three lang ako noon. Akala ko masisira ang buhay ko.”
“Sino ang tumulong sa ’yo?”
Hindi siya sumagot.
“ADRIAN!”
“Ang tatay ko.”
Napapikit ako.
May pera at koneksyon ang pamilya ni Adrian.
Hindi ko kailanman inisip na gagamitin nila iyon para pagtakpan ang pagkamatay ng isang tao.
“Alam ni Gabriel,” patuloy niya. “Hindi niya mapatunayan, pero alam niya.”
“Kaya ako ang pinuntirya niya?”
“Gusto niyang maranasan ko raw kung paano mawalan ng taong mahal ko.”
Nanikip ang dibdib ko.
“Gaano katagal mo nang alam na sinusundan niya ako?”
“Mara…”
“GAANO KATAGAL?”
“Dalawang buwan.”
Hindi na ako nakapagsalita.
Dalawang buwan.
Dalawang buwan niyang alam na maaaring nasa panganib ako.
At hindi niya sinabi.
“May natanggap akong anonymous messages,” sabi niya. “Akala ko pananakot lang. Sinabi niyang kukunin niya sa akin ang pinakamahalagang bagay.”
“Ako.”
“Oo.”
“Pero hinayaan mo akong manatili rito?”
“Hindi ko alam na alam niya kung saan ka nakatira!”
“Hindi mo man lang ako binalaan!”
“Natakot akong malaman mo ang ginawa ko kay Nico!”
Doon ko naintindihan.
Hindi niya ako pinrotektahan.
Pinrotektahan niya ang sarili niyang sikreto.
Pinutol ko ang tawag.
Hindi ko kayang marinig pa ang boses niya.
Pero ilang segundo lamang ang lumipas—
Namatay ang ilaw sa buong security office.
“Brownout?” sigaw ng guard.
“Hindi,” sagot ng building administrator.
“May generator tayo.”
Isang segundo.
Dalawa.
Hindi bumalik ang ilaw.
Biglang tumunog ang emergency alarm.
At mula sa radyo ng security guard, may boses.
“Sir! May tao sa basement electrical room!”
Nagkagulo.
Dalawang pulis ang agad na tumakbo palabas.
Isa ang naiwan sa akin.
“Ma’am, stay here.”
Pero biglang nag-ring ang landline sa security desk.
Lahat kami napatingin.
Sinagot ng guard.
“Hello?”
Namuti ang mukha niya.
Dahan-dahan niyang ibinaba ang telepono.
“Ano?” tanong ng pulis.
“Para raw kay Ma’am Mara.”
Ayaw kong hawakan.
Pero sinabi ng pulis:
“Speaker.”
Pinindot ng guard.
Isang mababang boses ang umalingawngaw.
“Mara.”
Nanigas ako.
“Gabriel?”
Tumawa siya.
“Finally.”
“Ano’ng gusto mo sa akin?”
“Wala.”
“Then bakit mo ginagawa ito?”
“Hindi ikaw ang gusto ko.”
Napakunot-noo ako.
“Si Adrian.”
Biglang kumabog ang dibdib ko.
“Nasaan siya?”
“Mas malapit kaysa iniisip mo.”
Napatingin ako sa pulis.
“Ano’ng ibig mong sabihin?”
Tumawa si Gabriel.
“Hindi galing Cebu ang boyfriend mo.”
Napahawak ako sa mesa.
“Ano?”
“Nasa Manila na siya simula kahapon.”
Parang nawala ang lahat ng tunog sa paligid ko.
“Sinungaling ka.”
“Tanungin mo siya.”
Biglang may dumating na notification sa cellphone ko.
Isang larawan.
Si Adrian.
Nakatayo sa labas ng condominium ko.
Timestamp:
KAHAPON — 10:48 PM.
Halos isang oras bago kami nagsimulang matulog habang naka-call.
Nanginginig kong tinitigan ang litrato.
Kung nasa labas ng building si Adrian kagabi…
Sino ang kausap ko sa telepono?
At bakit niya sinabi kaninang nasa Cebu siya?
“Gabriel…”
“May tanong ka dapat sa boyfriend mo, Mara.”
“Ano?”
“Tanungin mo kung sino talaga ang lalaking humihilik sa tabi mo.”
Naputol ang tawag.
BAHAGI 3 — ANG HULING GABI
Agad kong tinawagan si Adrian.
Hindi sumagot.
Muli.
Wala.
Pangatlo.
Patay na ang cellphone.
“Officer, kailangan nating hanapin siya.”
“Ma’am, calm down.”
“Nasa building siya kagabi!”
Ipinakita ko ang litrato.
Kinuha iyon ng pulis.
Tinawagan niya ang security team.
“Check all CCTV footage. Yesterday, 10 PM onwards. Hanapin si Adrian Reyes.”
Makalipas ang sampung minuto, may nakita sila.
10:46 PM.
Pumasok si Adrian sa basement parking gamit ang isang itim na kotse.
Hindi siya dumaan sa lobby.
11:02 PM.
Pumasok siya sa service corridor.
Pagkatapos—
Nawala.
Wala nang footage ng paglabas niya.
“Baka siya ang nasa tunnel?” tanong ng guard.
Hindi ako makahinga.
Hindi.
Hindi puwede.
Pero may naalala ako.
Noong umagang sinabi niyang humihilik ako…
Si Adrian ang may recording.
Si Adrian ang unang nagsabi sa aking maaaring dahil lang sa pagod.
Si Adrian din ang nagpilit na bumaba ako ng building.
At siya ang nagsabing may lalaking katabi ko.
Paano kung hindi niya lang “narinig” ang lahat?
Paano kung nakita niya?
O mas masahol—
Paano kung naroon siya?
“Balikan natin ang Unit 1407,” sabi ng pulis.
Umakyat kami.
Mas maraming pulis na ngayon.
Sinuri nila ang tunnel nang mas malalim.
Sa pinakadulo, may nakita silang isa pang makitid na passage.
Papunta sa utility shaft.
At sa loob—
May dugo.
Sariwa.
Sinundan nila iyon.
Hanggang basement.
Doon namin nakita si Adrian.
Nakatali sa isang upuan.
May sugat sa noo.
Buhay.
“ADRIAN!”
Tumakbo ako palapit.
Pero pinigilan ako ng pulis.
“Wait!”
Sinuri muna nila ang paligid.
Walang Gabriel.
Nang makalapit ako, umiiyak si Adrian.
“Mara…”
Sinampal ko siya.
Malakas.
Napatingin ang lahat.
Pero wala akong pakialam.
“Bakit ka nagsinungaling?”
“Sorry.”
“Bakit ka nandito kagabi?”
“Gusto kong hulihin si Gabriel.”
“Mag-isa?!”
“May message siya. Sinabi niyang kapag nagsumbong ako sa pulis, papatayin ka niya.”
“Kaya pumasok ka nang palihim?”
Tumango siya.
“Natagpuan ko ang tunnel.”
“Then?”
“Hinintay ko siya.”
“Pero?”
“Mas matalino siya.”
Ayon kay Adrian, pumasok siya sa Unit 1407 habang tulog ako.
Nakita niya ang mga litrato.
Ang mga gamit.
Ang tunnel.
Habang kausap niya ako sa telepono, narinig niyang may gumagalaw sa loob ng lagusan.
Pumasok siya.
Doon siya sinalakay ni Gabriel.
Bago mawalan ng malay, nahulog ang isang earbud niya.
Kaya patuloy pa ring nakakonekta ang tawag.
Doon niya narinig ang boses ni Gabriel malapit sa akin.
Ang hilik.
Ang bulong.
Lahat.
“Then bakit sinabi mong nasa Cebu ka?”
“Dahil natatakot ako.”
“Sa ano?”
“Na malaman mong konektado ako sa lahat.”
Napatingin ako sa kanya.
Mahal ko ang lalaking ito nang anim na taon.
Pero sa unang pagkakataon, parang estranghero siya.
“Hindi tayo matatapos dito,” sabi ko.
Yumuko siya.
“Alam ko.”
Dinala siya ng paramedics.
Pero hindi pa rin nahahanap si Gabriel.
Tatlong oras ang lumipas.
Wala.
Hanggang may napansin ang isang detective sa cellphone na natagpuan sa tunnel.
Hindi iyon pangunahing cellphone ni Gabriel.
Remote monitor iyon.
May nakakonektang hidden cameras.
Hindi lang sa unit ko.
May camera sa hallway.
Elevator.
Basement.
At—
Security office.
“Sir,” sabi ng detective.
“Kung nakikita niya tayo…”
“Alam niya lahat ng galaw natin.”
Biglang nagbago ang mukha ng building administrator.
“May isa pang lugar.”
“Ano?”
“Water tank level.”
“Ano’ng meron doon?”
“May lumang maintenance room sa rooftop. Hindi na ginagamit.”
Umakyat ang tactical team.
Sumama ako hanggang sa stairwell, pero hindi nila ako pinayagang lumapit.
Makalipas ang ilang minuto—
“Police! Hands where we can see them!”
May sigawan.
Kalabog.
Pagkatapos—
Tahimik.
Lumabas ang isang pulis.
“We got him.”
Napaluhod ako sa relief.
Buhay si Gabriel.
Naaresto.
Tapos na.
Akala ko.
Pero bago siya dalhin pababa, dumaan siya sa harap ko.
Payat.
Maputla.
May mahabang buhok.
At nang makita niya ako, ngumiti siya.
Hindi galit.
Hindi baliw.
Ngumiti lang.
“Hindi pa rin niya sinabi sa ’yo, ’no?”
Pinahinto ko ang mga pulis.
“Ano?”
“Gabriel, shut up,” sigaw ni Adrian mula sa stretcher.
Doon ako napatingin kay Adrian.
Takot ang mukha niya.
Hindi takot kay Gabriel.
Takot sa sasabihin nito.
“Ano’ng hindi niya sinabi?”
Tumawa si Gabriel.
“Hindi aksidente ang pagkamatay ni Nico.”
Nanigas si Adrian.
“Stop.”
“Anong ibig mong sabihin?”
“Gabriel!”
“Si Nico ang unang boyfriend mo, Mara.”
Parang tumigil ang puso ko.
“Ano?”
Hindi ako makahinga.
“Hindi ko kilala si Nico.”
“Hindi mo naaalala.”
Ngumiti si Gabriel.
“Pero kilala ka niya.”
Kinuha ng detective ang notebook mula sa ebidensya.
May lumang litrato sa likod.
Ipinakita sa akin.
Ako.
Seventeen years old.
Nasa school uniform.
At sa tabi ko—
Si Nico.
Mas bata.
Pareho kaming nakangiti.
Parang umiikot ang mundo.
Biglang bumalik ang isang alaala.
High school.
Isang aksidente.
Isang motorsiklo.
Hospital lights.
Sinabi ng mga magulang ko noon na nagkaroon ako ng partial memory loss matapos ang aksidente.
Maraming buwan ng buhay ko ang malabo.
Hindi ko kailanman pinilit alalahanin.
“Nico…” bulong ko.
“Hinahanap ka niya,” sabi ni Gabriel. “Pagkatapos ng maraming taon, nakita ka niya ulit. Pero may boyfriend ka na.”
Napatingin ako kay Adrian.
Hindi siya makatingin sa akin.
“Nalaman niyang ako ang girlfriend mo?”
Tumango si Gabriel.
“Sinabi niya kay Adrian na lalapit siya sa ’yo. Gusto niyang malaman mo ang nakaraan.”
“Then namatay siya.”
“Oo.”
Napatingin ako kay Adrian.
“Sabihin mong hindi totoo.”
Tahimik siya.
“ADRIAN!”
Umiiyak siya.
“Hindi ko planong patayin siya.”
Parang gumuho ang buong mundo ko.
Noong gabing iyon, hindi pala aksidenteng nawalan ng kontrol si Adrian.
Nag-away sila sa kotse.
Sinabi ni Nico na ipagtatapat niya sa akin ang lahat.
Nagselos si Adrian.
Nag-agawan sila sa manibela.
Bumangga ang sasakyan.
At nang makitang patay na si Nico—
Tinawagan ni Adrian ang ama niya.
Inayos nila ang eksena.
Ginawang driver si Nico.
At itinago ang katotohanan.
“Bakit mo ako tinakot?” tanong ko kay Gabriel.
Napuno ng luha ang mga mata niya.
“Gusto kong umamin siya.”
“Sa pamamagitan ng pagtulog sa tabi ko?! Pagkuha ng litrato ko?!”
Yumuko siya.
“Hindi ko sinasabing tama iyon.”
“Krimen iyon!”
“Alam ko.”
“Ginawa mo rin akong biktima!”
Tahimik siya.
At doon ko naintindihan ang pinakamahalagang bagay.
Walang bayani sa dalawang lalaking ito.
Si Adrian ay nagsinungaling para iligtas ang sarili.
Si Gabriel ay ginawang dahilan ang paghihiganti para takutin at kontrolin ako.
Pareho nilang sinabi na ginagawa nila ang lahat dahil mahal nila si Nico.
Pero pareho nilang nakalimutang tao rin ako.
Hindi ako ebidensya.
Hindi ako gantimpala.
At lalong hindi ako sandata para gamitin laban sa isa’t isa.
Makalipas ang tatlong buwan, sinampahan ng kaso si Gabriel dahil sa stalking, illegal surveillance, trespassing at iba pang paglabag.
Muling binuksan ang kaso ng pagkamatay ni Nico.
Umamin si Adrian.
Pati ang ama niya ay inimbestigahan dahil sa pagtatangkang pagtakpan ang tunay na nangyari.
Nakipaghiwalay ako kay Adrian.
Hindi dahil hindi ko na siya mahal.
Kundi dahil naintindihan kong hindi sapat ang pagmamahal kapag ang pundasyon nito ay kasinungalingan.
Lumipat ako ng condominium.
Hindi na ako natutulog habang may ka-call.
At sa unang ilang linggo, hindi ako makatulog kapag nakapatay ang ilaw.
Tuwing may maririnig akong mahinang tunog mula sa aircon, bumabalik ang gabing iyon sa isip ko.
Ang hilik.
Ang tunnel.
Ang mga litrato.
Ang lalaking natutulog sa tabi ko nang hindi ko alam.
Pero unti-unti akong natutong matulog ulit.
Isang gabi, halos anim na buwan matapos ang lahat, naglilinis ako ng lumang kahon na ipinadala ng nanay ko mula sa bahay namin sa Laguna.
May mga lumang notebook.
School ID.
Pictures.
At isang maliit na sobre.
Nakasulat sa harap:
PARA KAY MARA — KAPAG NAALALA MO NA.
Nanginginig kong binuksan iyon.
May liham sa loob.
Sulát-kamay.
Mula kay Nico.
May petsa iyon labing-isang taon na ang nakalipas.
Bago ang aksidente ko.
Binasa ko.
At unti-unting bumalik ang mga alaala.
Hindi pala naging boyfriend ko si Nico.
Matalik ko siyang kaibigan.
At bago ang aksidente ko, may natuklasan kaming dalawa tungkol sa pamilya ni Adrian.
Matagal ko nang kilala si Adrian.
Mas matagal kaysa sa sinasabi niya.
Nasa parehong school event kami noong teenager pa kami.
At ayon sa liham ni Nico, ilang araw bago ang aksidente ko, may nagbanta sa amin para tumahimik tungkol sa nakita namin.
May pangalan sa pinakahuling linya.
Hindi pangalan ni Adrian.
Hindi rin ng ama niya.
Pangalan iyon ng isang taong kilalang-kilala ko.
Nang mabasa ko iyon, biglang tumunog ang cellphone ko.
Si Mama.
Sinagot ko agad.
“Ma?”
Hindi siya nagsalita.
Umiiyak siya.
“Ma, anong nangyari?”
“Mara…”
Nanginginig ang boses niya.
“Binuksan mo ba ang sulat?”
Napatingin ako sa papel.
“Oo.”
Biglang humagulgol ang nanay ko.
“Anak, patawarin mo ako.”
“Bakit?”
“Hindi aksidente ang nangyari sa ’yo noong seventeen ka.”
Nanlamig ako.
“Ano?”
“May nagtulak sa motorsiklo ninyo sa kalsada.”
Hindi ako makahinga.
“Sino?”
Mahabang katahimikan.
Pagkatapos ay sinabi ni Mama:
“Ang taong nakasulat sa liham.”
Muli kong tiningnan ang huling linya.
At doon tuluyang bumalik ang isang alaala.
Isang sasakyan.
Ulan.
Sigaw ni Nico.
At isang babaeng nakatayo sa gilid ng kalsada.
Bago ako mawalan ng malay, nakita ko ang mukha niya.
Parehong mukha ng babaeng kasama ko halos buong buhay ko.
Ang sarili kong tiyahin.
Si Tita Elena.
Kinabukasan, dinala ko ang liham sa pulis.
At sa pagkakataong iyon, hindi na ako tumakbo palayo sa nakaraan.
Ako mismo ang nagbukas nito.
Makalipas ang ilang buwan, lumabas ang buong katotohanan.
Si Tita Elena pala ay dating empleyado ng negosyo ng pamilya Reyes. Siya ang tumulong sa ama ni Adrian sa isang malaking financial fraud maraming taon na ang nakalipas.
Kami ni Nico ang hindi sinasadyang nakakita ng mga dokumentong itinago niya.
Tinakot niya kami.
Nang hindi kami tumahimik, sinundan niya kami.
At nang gabing maaksidente ako, siya ang dahilan kung bakit sumemplang ang motorsiklo namin.
Nakaligtas kami noon.
Pero nawala ang malaking bahagi ng alaala ko.
Itinago ng pamilya ko ang ilang detalye dahil sa takot.
Akala nila mas ligtas akong walang maalala.
Samantalang si Nico—
Hindi siya tumigil.
Patuloy siyang naghanap ng ebidensya.
Hanggang sa muli niyang nakaharap si Adrian makalipas ang maraming taon.
At doon nagsimula ang ikalawang trahedya.
Sa huli, ang isang simpleng recording ng “paghilik” ang nagbukas ng lihim na ilang pamilya ang nagtangkang ibaon.
Isang kamatayan.
Isang lumang krimen.
Isang pagtatakip.
At labing-isang taon ng kasinungalingan.
Minsan naiisip ko pa rin ang unang gabing pinakinggan ko ang recording.
Akala ko noon, ang pinakanakakatakot na tanong ay:
“Kung hindi ako ang humihilik, sino ang nasa tabi ko?”
Nagkamali ako.
Dahil ang tunay na nakakatakot na tanong ay hindi kung sino ang nakapasok sa bahay ko.
Kundi kung ilang taong pinagkakatiwalaan ko ang matagal nang nakapasok sa buhay ko habang may itinatagong katotohanan.
Ngayon, bago ako matulog, tinitingnan ko pa rin minsan ang ilalim ng kama.
Hindi dahil naniniwala akong babalik si Gabriel.
Kundi para ipaalala sa sarili ko ang isang bagay:
Kapag may pakiramdam kang may mali, huwag mong pilitin ang sarili mong maniwalang wala iyon dahil lang mas komportable ang kasinungalingan.
Dahil minsan…
ang halimaw na pinakakinatatakutan natin ay hindi iyong nagtatago sa ilalim ng kama.
Kundi iyong matagal na nating pinagkakatiwalaang tumabi sa atin.