Bahagi 4 — Nang Bumalik Siya sa Maynila, Hindi Na Pag-ibig Lang ang Ipinaglaban Ko
Bahagi 4 — Nang Bumalik Siya sa Maynila, Hindi Na Pag-ibig Lang ang Ipinaglaban Ko
Hindi ko sinagot si Victor.
Kinuha ko lang ang telepono ko at pinindot ang stop button.
Nawala ang ngiti niya.
“Ni-record mo ako?”
“Ang bahagi ng usapan na narinig ko, oo.”
“Illegal iyan.”
“Hindi ikaw ang abogado ko.”
Lumapit ang isa sa mga lalaking kasama niya.
Agad namagitan si Mang Benny.
“Lumabas kayo sa bahay ko.”
“Family matter ito.”
“Bahay ko ito.”
Tahimik si Rafael.
Pero sa unang pagkakataon mula nang makita ko siya, hindi takot ang mukha niya.
Galit.
Tumayo siya sa tabi ko.
“Victor.”
“Ano?”
“Wala kang permiso na gamitin ang pirma ko sa ibang dokumento.”
Napailing si Victor.
“Hindi mo na nga maalala kung ano ang pinipirmahan mo.”
“Pero alam kong hindi ko ibinenta ang shares ko sa iyo.”
“Nasa papel.”
“Then magkita tayo sa korte.”
Napatingin ako kay Rafael.
Iyon ang unang pagkakataong narinig ko siyang lumaban mula nang magsimula ang lahat.
Tumawa si Victor.
“May chemo ka pang haharapin. Gusto mong ubusin ang natitirang oras mo sa kaso?”
“Hindi mo alam kung gaano karami ang oras ko.”
“Naku, Rafi—”
“At ikaw rin.”
Nawala ang ngiti ni Victor.
“Umalis ka.”
Hindi gumalaw ang kuya niya.
“Bago pa ako tumawag ng pulis,” dagdag ni Mang Benny.
Kinuha ni Victor ang brown envelope.
Pero hinawakan ko.
“Dito ito.”
“Original iyan.”
“Mas maganda.”
“Mara.”
“Hindi mo ba gustong makita ng abogado namin?”
Mabilis niyang hinila.
Napunit ang gilid ng envelope.
Hindi ako lumaban.
May litrato na ako ng lahat bago pa siya dumating.
Hindi niya alam iyon.
Pagkaalis nila, agad kong tinawagan si Bea.
“Bumabalik kami sa Maynila.”
“Kasama mo si Rafi?”
Tiningnan ko ang asawa ko.
“Oo.”
“Good.”
“Pero hindi muna kami uuwi.”
“Hospital?”
“Oo.”
Iyon ang una kong kondisyon.
Hindi kumpanya.
Hindi pera.
Hindi demanda.
Gamutan muna.
Kinabukasan, bumalik kami sa oncology center sa Quezon City.
Nang makita ng doktor si Rafael, halatang inis.
“Mr. Mendoza, hindi ko alam kung gusto kitang yakapin o pagalitan.”
“Doc…”
“Ipinagpaliban mo ang treatment nang halos isang buwan.”
Napayuko si Rafi.
“Akala ko po—”
“Alam kong ano ang akala mo.”
Tumingin ang doktor sa akin.
Ipinaliwanag ni Rafael na asawa niya ako at pinapayagan niya ang doktor na kausapin ako tungkol sa kondisyon niya.
Doon ko unang narinig ang buong katotohanan.
Oo, agresibo ang lymphoma.
Oo, kailangan ng agarang chemotherapy.
Oo, may panganib.
Pero hindi kailanman sinabi ng doktor na “tatlong buwan na lang.”
“May mga pasyenteng mahusay ang response sa treatment,” paliwanag niya. “Hindi ko maipapangako ang outcome. Pero may malinaw tayong dahilan para lumaban.”
Tumingin ako kay Rafael.
Namumula ang mga mata niya.
“Bakit hindi mo sinabi iyon sa akin nang ganito?”
“Sinabi ko.”
Natigilan siya.
“Ano?”
“Sinabi kong seryoso ang kondisyon mo. Sinabi kong kailangan nating kumilos. Pero pagkatapos ng appointment, umalis kang kasama ang kuya mo.”
Doon tuluyang bumagsak ang kuwento ni Victor.
Hindi doktor ang nagsabing malapit nang mamatay si Rafael.
Si Victor.
At dahil dala-dala ni Rafael ang trauma ng pagkamatay ng ama niya, naniwala siya.
Hindi niya kinuwestiyon.
Hindi siya bumalik agad sa doktor.
Sa halip, inayos niya ang pera, ibinenta ang personal na ari-arian, itinuloy ang kasal at binalak mawala pagkatapos.
“Huwag na huwag mong gagawin ulit iyon,” sabi ko habang naghihintay kami sa unang treatment niya.
Mahina siyang ngumiti.
“Magpakasal ulit?”
Tinignan ko siya nang masama.
“Magdesisyon para sa akin.”
Nawala ang ngiti niya.
“Promise.”
“Huwag kang mangako dahil natatakot kang mawala ako.”
Hinawakan ko ang kamay niya.
“Mangako ka dahil naiintindihan mong mali.”
Tumango siya.
“Mali.”
Iyon ang simula ng totoong kasal namin.
Hindi sa altar.
Hindi sa reception.
Sa isang malamig na chemotherapy room, habang nakakabit ang gamot sa ugat niya at hawak ko ang isang paper bag na may crackers, tubig at ekstrang medyas.
Samantala, kumilos si Bea.
Una, nakuha namin mula kay Tess ang company emails at accounting records na legal niyang naa-access bilang empleyado sa kanyang tungkulin.
Lumabas na sa nakaraang labing-apat na buwan, may mga bayad mula sa kumpanya patungo sa tatlong supplier na halos walang aktwal na delivery.
Dalawa sa mga supplier ay konektado sa mga kakilala ni Victor.
May invoices.
May bank transfers.
May purchase orders.
Pero kulang ang delivery receipts.
At higit sa lahat, maraming dokumento ang may approval ni Rafael sa mga araw na wala siya sa opisina dahil nasa ospital siya.
Ikalawa, sinuri ang mga dokumentong diumano’y pinirmahan namin.
Sa loan na may pangalan ko, ginamit ang photocopy ng ID na ibinigay ko sa wedding coordinator.
Problema para kay Victor?
May malaking pagkakamali.
Ang ID copy na ginamit niya ay may sulat-kamay kong note:
For wedding venue verification only — June 14.
Makikita iyon sa ibabang bahagi ng photocopy.
Hindi alam ni Victor na sinulatan ko ang kopya bago ko ipinadala.
At ang loan document?
May petsang June 9.
Limang araw bago ko ibigay ang kopya ng ID.
Ibig sabihin, imposibleng ang ID na iyon ang kalakip ng dokumento noong sinasabing pinirmahan ko ito.
“Hindi ito magic evidence na automatic panalo,” paalala ni Bea.
“Pero masama para sa kanila?”
“Napakasama.”
Ikatlo, ang notarized deed na diumano’y pinirmahan ni Rafael sa Pasig.
May petsang araw na nasa oncology center siya para sa biopsy procedure.
May hospital admission record.
May billing statement.
May medication chart.
May parking receipt pa ako mula noong hinatid ko siya noon—akala ko simpleng gastrointestinal procedure lang ang gagawin niya dahil iyon ang sinabi niya sa akin.
At higit sa lahat, may CCTV ang clinic lobby.
Naroon si Rafael.
Mula alas-siyete ng umaga hanggang lampas alas-kuwatro ng hapon.
Samantalang ayon sa notarization, personal daw siyang humarap sa notary office sa Pasig bandang alas-dos.
“Unless marunong mag-teleport ang asawa mo,” sabi ni Bea, “may problema sila.”
Sa unang pagkakataon sa loob ng ilang linggo, natawa ako.
Mahina.
Pero totoo.
Ikaapat, pinabalik namin sa resort ang footage ng wedding night.
Sa mas malinaw na kopya, kitang-kita ang pag-abot ni Rafael ng blue folder kay Victor.
Normal lang sana iyon.
Pero pagkatapos sumakay ni Rafael, binuksan ni Victor ang folder bago pa man umalis ang SUV.
Kumuha siya ng ilang papel.
Inilagay sa sariling leather bag.
Hindi iyon sapat mag-isa para patunayang may krimen.
Pero tugma iyon sa pagkawala ng original share certificates ni Rafael.
Nang malaman ni Victor na kinakausap namin ang abogado, bigla siyang naging mabait.
Nagpadala siya ng message.
Rafi, pamilya tayo. Ayusin natin ito nang tahimik.
Hindi sumagot si Rafael.
Sumunod:
Walang kailangang makulong.
Tahimik pa rin.
Pagkatapos:
Ibabalik ko ang warehouse. Huwag na nating palakihin.
Doon tumingin sa akin si Rafael.
“Natatakot na siya.”
“Good.”
“Mara…”
“Ano?”
“Hindi ko alam kung kaya kong idemanda ang kuya ko.”
Hindi ako nagalit.
Umupo ako sa tabi niya.
Kakalagas pa lang ng unang malalaking hibla ng buhok niya noong linggong iyon.
Mahina siya.
Laging nasusuka.
At sa gitna niyon, kailangan niyang harapin ang katotohanang ang kapatid na pinagkatiwalaan niya ang posibleng gumamit sa sakit niya para nakawan siya.
“Hindi ako ang magdedesisyon para sa iyo,” sabi ko.
Napatingin siya sa akin.
Sadyang pinili ko ang mga salitang iyon.
“Pero tandaan mo kung ano ang ginawa mo sa akin dahil akala mo alam mo kung ano ang pinakamabuti para sa akin.”
Napayuko siya.
“Kung patatawarin mo si Victor dahil gusto mo talaga, desisyon mo iyon.”
Huminga ako.
“Pero kung patatawarin mo siya dahil natatakot kang tawagin kang masamang kapatid, ibang bagay iyon.”
Kinabukasan, tinawagan niya si Bea.
“Ituloy natin.”
Naghain kami ng mga kaukulang reklamo tungkol sa mga pinaghihinalaang pekeng dokumento at maling paggamit ng corporate funds.
Hindi iyon mabilis.
Hindi tulad sa mga pelikula na isang araw lang, may posas agad.
May affidavits.
May hearings.
May document examination.
May accountants.
May bank records na kailangang makuha sa tamang proseso.
May pagkakataong gusto ko nang sumuko sa dami ng papel.
Habang kami ay nakikipaglaban sa legal na bahagi, mas mahirap ang laban ni Rafael.
Pagkatapos ng ikalawang cycle ng chemotherapy, halos hindi siya makakain.
Isang gabi, alas-dos ng madaling-araw, nakaupo siya sa sahig ng banyo.
“Sorry,” sabi niya.
“Para saan?”
“Sa ganito.”
“Rafi.”
“Dapat honeymoon natin ngayon.”
Umupo ako sa tabi niya.
“Technically, ito ang honeymoon natin.”
Napatawa siya kahit masama ang pakiramdam.
“Worst resort ever.”
“Zero stars.”
“Walang buffet.”
“May crackers.”
Tahimik kami.
Pagkatapos ay sinabi niya:
“Akala ko kapag nakita mo akong ganito, magsisisi kang pinakasalan mo ako.”
“May mga araw na galit pa rin ako sa iyo.”
Tumango siya.
“Fair.”
“Hindi nabubura ng sakit mo ang ginawa mo.”
“Alam ko.”
“Pero hindi rin binubura ng ginawa mo ang pagmamahal ko sa iyo.”
Napaluha siya.
Iyon ang kaibahan ng pagmamahal sa awa.
Ang awa, naaawa lang.
Ang pagmamahal, puwedeng magalit.
Puwedeng magsabi ng mali ka.
Puwedeng magtakda ng hangganan.
At puwede pa ring manatili.
Pagkatapos ng ikatlong cycle, bumaba nang malaki ang nakitang mass sa scan.
Hindi kami nagdiwang nang sobra.
Sabi ng doktor, maganda ang response pero hindi pa tapos.
Pagkatapos ng ikaapat, mas maganda.
Sa ikalima, bumalik si Rafael sa opisina nang dalawang oras lang sa isang linggo.
Hindi na bilang taong humihingi ng permiso kay Victor.
Kundi bilang shareholder na may abogado sa tabi.
Samantala, bumagsak ang depensa ng kuya niya nang magsalita ang dati nilang finance assistant.
Inamin niyang pinagawa sa kanya ni Victor ang ilang revised vouchers.
May chat records siya.
May instruction na ilipat ang certain expenses sa pangalan ni Rafael.
Bakit siya nagsalita?
Dahil nang magsimula ang imbestigasyon, siya ang unang sinisi ni Victor.
“Akala niya ako ang isasakripisyo niya,” sabi ng babae.
Hindi ko siya sinisi sa galit niya.
Si Lorna naman ay tumangging magsalita nang ilang buwan.
Hanggang sa dumating ang araw na ipinatawag siya tungkol sa mga dokumentong nasa bahay niya.
Doon niya inamin na alam niyang may pinapapirmang blankong forms kay Rafael.
“Akala ko negosyo lang,” depensa niya.
“Pero alam ninyo bang sinabi ni Victor kay Rafi na tatlong buwan na lang siya?” tanong ko nang minsang magkaharap kami.
Hindi siya makatingin sa akin.
Iyon ang sagot.
“Alam ninyo.”
“Takot ang anak ko.”
“At lalo ninyo siyang tinakot.”
“Gusto ko lang maging maayos ang negosyo.”
“Hindi.”
Napatingin siya sa akin.
“Gusto ninyong si Victor ang makontrol ang lahat bago pa malaman kung mabubuhay ang isa ninyong anak.”
Umiyak siya.
Dati, baka naawa ako agad.
Hindi na.
“Bakit hindi ninyo ako pinagkatiwalaan?”
“Hindi ka Mendoza.”
Napangiti ako nang mapait.
“Pero noong kailangan ninyo ng pangalan na paglalagyan ng utang, bigla akong naging sapat na Mendoza.”
Wala siyang naisagot.
Doon ko naintindihan kung bakit napakadaling paniwalaan ni Rafael ang pinakamasama.
Lumaki siyang tinuturuan na ang pamilya ay organisasyong dapat sundin.
Hindi relasyon na dapat nagtitiwala.
Makalipas ang pitong buwan mula sa kasal namin, natapos ni Rafael ang pangunahing chemotherapy.
Wala kaming malaking party.
Wala ring dramatic announcement.
Bumili lang kami ng maliit na cake mula sa bakery sa kanto.
Tatlo lang kami sa condo: ako, siya at si Camille.
Sinindihan namin ang isang kandila.
“Wish,” sabi ko.
Umiling si Rafael.
“Hindi.”
“Bakit?”
“Enough na ang wish.”
“Then?”
“Plano na.”
Hinipan niya ang kandila.
Tatlong buwan matapos iyon, sinabi ng doktor ang salitang ilang buwan naming takot bigkasin.
Remission.
Hindi garantiya ng habambuhay.
Hindi ibig sabihin tapos na ang follow-up.
Pero remission.
Sa parking lot ako umiyak.
Hindi sa clinic.
Hindi sa harap ng doktor.
Sa loob ng kotse.
Hawak ko ang manibela.
“Uy,” sabi niya.
“Tumahimik ka.”
“Okay.”
“Kasalanan mo ito.”
“Okay.”
“Akala ko mawawala ka.”
Hinawakan niya ang kamay ko.
“Akala ko rin.”
“Gago ka talaga.”
“Medyo.”
Natawa ako habang umiiyak.
Halos isang taon pagkatapos ng diagnosis niya, nagkaroon ng malaking pagbabago sa kumpanya.
Naalis si Victor sa operational control habang nagpapatuloy ang mga kaso at civil claims.
Nabawi ang records ng warehouse at napigilan ang tuluyang paglipat ng ilang assets dahil sa dispute sa authenticity ng documents.
Ang mga lender na may lehitimong claims ay kinausap nang maayos ng legal at accounting teams.
Ang mga dokumentong may pangalan ko ay pormal kong kinuwestiyon.
At sa tulong ng document examination, supporting records at inconsistencies sa petsa, napatunayang hindi ako ang lumagda sa loan instrument na ipinipilit sa akin.
Hindi kami naging milyonaryo dahil dito.
Sa katunayan, malaki ang nagastos namin sa abogado, gamutan at pag-aayos ng negosyo.
Pero may isang bagay na mas mahalaga.
Hindi nila nailipat sa amin ang kasalanang sila ang gumawa.
Makalipas ang halos dalawang taon ng legal proceedings, napatunayang may mga dokumentong ginamit ni Victor na hindi lehitimong pinirmahan ni Rafael, at may corporate funds na inilabas nang walang wastong basehan.
Kinailangan niyang isauli ang malaking bahagi ng perang na-trace sa kanya at isuko ang control sa ilang assets na pinagtatalunan.
Ang pinakamamahal niyang SUV?
Naibenta.
Ang condominium unit na ipinagmamalaki niya?
Isinama sa settlement ng ilang financial obligations.
Ang posisyon niyang presidente?
Nawala.
Hindi ako pumunta para panoorin siyang mawalan ng mga gamit.
Hindi ko kailangan.
Mas satisfying ang malaman na sa loob ng maraming taon, sanay siyang gamitin ang takot ng ibang tao para makuha ang gusto niya.
Pero nang dumating ang araw na may mga dokumento nang nakaharap sa kanya, wala nang takot na puwede niyang gamitin.
Papel laban sa papel.
Petsa laban sa petsa.
Bank record laban sa kasinungalingan.
At sa wakas, hindi na kayang takpan ng salitang “pamilya” ang ginawa niya.
Si Lorna ay hindi namin tuluyang pinutol sa buhay namin.
Pero may kondisyon.
Walang access sa pera.
Walang access sa business decisions.
At higit sa lahat, walang desisyong gagawin para kay Rafael nang hindi niya alam.
Anim na buwan kaming hindi nag-usap.
Isang hapon, dumating siya sa condo.
May dala siyang mangga at ensaymada.
Parang normal na nanay lang na dumadalaw.
Pero bago siya pumasok, huminto si Rafael sa pinto.
“Ma.”
“Ano?”
“Kapag may sinabi kang masama kay Mara, aalis ka.”
Namula ang mukha niya.
“Anak—”
“At huwag mong sasabihing pamilya tayo kaya dapat kalimutan na.”
Tahimik siya.
“Hindi ko kakalimutan.”
Akala ko masasaktan ako sa sinabi niya.
Hindi.
Proud ako.
Dahil ang lalaking dating tumatakbo kapag natatakot ay natuto nang manatili.
Isang taon at siyam na buwan matapos ang kasal namin, bumalik kami sa Antipolo resort.
Hindi para sa anniversary party.
Wala kaming bisita.
Kami lang.
Hiniling ko sa staff na buksan ang parehong bridal suite kung available.
Available.
Pagpasok namin, pareho kaming natahimik.
Parehong pinto.
Parehong balkonahe.
Ibang bedsheet.
Walang rosas.
Mas gusto ko iyon.
“May kailangan akong ibigay sa iyo,” sabi ni Rafael.
Napatingin ako agad sa kama.
“Kapag susi na naman iyan, uuwi ako.”
Tumawa siya.
“Hindi susi.”
May inilabas siyang maliit na kahon.
Binuksan niya.
Wedding ring niya.
Ang singsing na iniwan niya noong unang gabi namin.
“Tinago mo?”
“Ikaw ang nagtago.”
“Ah.”
“Inilagay mo sa drawer pagkatapos mo akong murahin.”
“Deserve mo.”
“Agree.”
Isinuot niya iyon.
Pagkatapos, may inilabas siyang papel.
Napaatras ako.
“Ano na naman iyan?”
“Basahin mo.”
Hindi medical report.
Hindi loan.
Hindi deed of sale.
Dalawang plane ticket.
Maynila papuntang Bohol.
Round trip.
Dalawang pangalan.
Sa unang pagkakataon, natawa ako nang makita ang ticket na iniabot niya.
“Confirmed ba ito?”
“Oo.”
“Hindi cancelled?”
“Hindi.”
“Walang pekeng Cebu?”
“Wala.”
Tiningnan ko siya.
Mas maikli pa rin ang buhok niya kaysa dati.
May manipis na peklat sa dibdib mula sa procedure.
May regular follow-up pa rin siya.
May mga araw pa ring natatakot kami bago ang scan.
Hindi naging fairy tale ang buhay namin pagkatapos ng remission.
May bills.
May therapy.
May gabi na bigla siyang nagigising dahil nananaginip siyang bumalik ang sakit.
May pagkakataong napaparanoid ako kapag hindi niya agad sinasagot ang telepono.
Kaya nagpunta kami sa counseling.
Hindi dahil sira ang kasal.
Kundi dahil muntik na itong masira ng isang bagay na madalas napagkakamalang pagmamahal:
ang pagsisinungaling “para protektahan” ang taong mahal mo.
Natuto si Rafael na hindi kabayanihan ang mawala nang walang paliwanag.
Natuto akong hindi lahat ng pag-stay ay katumbas ng pagpapatawad agad.
At pareho naming natutunan na ang tiwala ay hindi bumabalik dahil lamang nagsabi ng “sorry.”
Bumabalik iyon sa maliliit na bagay.
Kapag may resulta ng test, sabay naming binubuksan.
Kapag may problema sa negosyo, sinasabi niya.
Kapag natatakot siya, hindi na siya gumagawa ng plano sa likod ko.
Sinasabi niya:
“Mara, natatakot ako.”
At sinasagot ko:
“Sige. Matakot tayo. Pero dito ka lang.”
Kinagabihan sa resort, naupo kami sa balkonahe.
Sa baba, may isa na namang kasal.
Naririnig namin ang palakpakan nang maghalikan ang bagong mag-asawa.
“Naalala mo?” tanong niya.
“Unfortunately.”
“Sorry.”
“Alam ko.”
“Kung mababalikan ko iyong gabing iyon—”
“Hindi mo na mababago.”
Tumango siya.
“Pero kung puwede…”
“Ano’ng gagawin mo?”
Matagal siyang nag-isip.
“Hihintayin kitang pumasok sa kuwarto.”
“At?”
“Sasabihin ko ang totoo.”
“At?”
“Iiyak ako.”
Napangiti ako.
“Sigurado.”
“Tapos sasabihin kong may sakit ako at hindi ko alam kung anong mangyayari.”
“At ano sa tingin mo ang gagawin ko?”
Tumingin siya sa akin.
“Mananatili ka.”
Umiling ako.
Nagulat siya.
“Hindi.”
“Ano?”
“Hihingi muna ako ng pagkain. Buong araw akong hindi nakakain noong wedding.”
Natawa siya nang malakas.
“Tapos?”
Hinawakan ko ang kamay niya.
“Tapos saka kita sasamahan.”
Tahimik na ulit kami.
Ilang minuto ang lumipas bago niya sinabi:
“Mara?”
“Hmm?”
“Salamat dahil hinanap mo ako.”
Pinisil ko ang kamay niya.
“Hindi.”
Tumingin siya sa akin.
“Salamat dahil sa wakas, hinayaan mo akong makahanap sa iyo.”
Kinabukasan, bago kami umalis ng resort, binuksan ko ang lumang kahon kung saan ko itinago ang tansong susi ng locker B-17.
Dinala ko iyon.
Hindi para alalahanin ang pinakamasakit na gabi ng buhay ko.
Kundi para alalahanin kung ano ang muntik nang mangyari kapag ang takot ang pinayagang magdesisyon.
Inilapag ko ang susi sa palad ni Rafael.
“Sa iyo na.”
“Bakit?”
“Wala na akong kailangang buksan.”
Napangiti siya.
“Sigurado?”
“Oo.”
“Paano kung may bago akong sikreto?”
Tinaasan ko siya ng kilay.
“Subukan mo.”
Mabilis niyang isinilid ang susi sa bulsa.
“Wala. Joke lang.”
Tumawa ako.
Sa labas, naghihintay ang sasakyan namin.
Walang itim na SUV.
Walang tumatakas.
Walang pekeng flight.
Walang lihim na sobre.
Dalawa lang kaming mag-asawang papunta sa airport para sa honeymoon na na-delay nang halos dalawang taon.
Bago kami sumakay, tumigil si Rafael.
“Mara.”
“Ano?”
“May isa akong pangako.”
“Ayoko ng dramatic.”
“Simple lang.”
“Sige.”
“Kapag masama ang balita, sasabihin ko.”
Tumango ako.
“Kapag maganda?”
“Sasabihin ko rin.”
“Kapag natatakot ka?”
“Hinding-hindi na ako mawawala.”
Tiningnan ko siya nang ilang segundo.
Pagkatapos ay binuksan ko ang pinto ng sasakyan.
“Good.”
“Good lang?”
“Oo.”
“Walang kiss?”
“Sumakay ka muna. Baka ma-miss natin ang flight.”
Tumawa siya at sumakay.
At habang umaalis kami sa lugar kung saan minsang iniwan niya ako sa gabi ng aming kasal, napagtanto kong hindi pala ang pinakamagandang happy ending iyong buhay na wala nang sakit, problema o takot.
Walang ganoong buhay.
Ang magandang ending ay iyong kapag dumating ulit ang takot, wala nang tumatakbo.
Wala nang nagtatago.
Wala nang nagdedesisyon para sa dalawa nang mag-isa.
Dahil sa wakas, naiintindihan na namin ang pangakong dapat sana naming naintindihan mula pa noong una:
Hindi kita mamahalin sa pamamagitan ng pagtatago ng katotohanan.
Mamahalin kita nang sapat para sabihin ito.
At haharapin natin ang kasunod—
nang magkasama.
