TAONG PINAGKATIWALAAN KO NANG ANIM NA TAON ANG NAGBUKAS NG PINTO KAY JESSA, PERO MAY ISANG EBIDENSIYANG HINDI NILA NABURA
BAHAGI 2 — TAONG PINAGKATIWALAAN KO NANG ANIM NA TAON ANG NAGBUKAS NG PINTO KAY JESSA, PERO MAY ISANG EBIDENSIYANG HINDI NILA NABURA
—Ako ang nagbigay kay Jessa ng administrator password.
Parang biglang nawala ang lahat ng ingay sa paligid.
Nakatayo sa pintuan si Ramon Salcedo, ang operations manager ng Villanueva Cold Systems.
Sa lahat ng tao sa kumpanya, siya ang huling taong paghihinalaan ko.
Anim na taon.
Anim na taon na kaming magkasamang nagtayo ng kumpanyang ito mula sa halos wala.
Noong nagsisimula pa lamang ako at inuupahan namin ang isang maliit na opisina sa Pasig, si Ramon ang isa sa unang limang empleyadong naniwala sa akin.
Kapag walang pambayad sa supplier, kasama ko siyang nakikipag-usap sa kanila.
Kapag may installation na kailangang tapusin sa madaling-araw, siya mismo ang sumasama sa technicians.
Noong maospital ang kanyang asawa tatlong taon na ang nakalipas, ako pa ang nag-abono sa medical expenses na hindi covered ng insurance.
Kaya habang nakatingin ako sa kanya ngayon, isang tanong lamang ang lumabas sa bibig ko.
—Bakit?
Hindi agad sumagot si Ramon.
Dahan-dahan siyang pumasok at isinara ang pinto.
—Dahil pagod na akong maging pangalawa sa iyo, Camille.
Napakunot ang noo ko.
Tumawa siya nang mapait.
—Anim na taon akong nagtrabaho para palakihin ang kumpanyang ito. Pero sino ang nakikilala ng lahat? Ikaw. Sino ang founder? Ikaw. Sino ang iniinterbyu? Ikaw. Kapag may award, pangalan mo ang nasa entablado.
Hindi ako makapaniwala.
—Ramon, may shares ka sa kumpanya. May profit sharing ka. Ikaw ang pinakamataas ang bonus pagkatapos ko.
—Hindi sapat iyon!
Biglang lumakas ang boses niya.
Sa labas ng glass wall, napatingin ang mga empleyado.
Humakbang si Paolo sa pagitan namin.
—Kung may problema ka kay Ma’am Camille, bakit kailangan mong ibenta ang kumpanya?
Ngumisi si Ramon.
—Ibenta? Hindi. Ang plano ay pilitin siyang bitawan ang Cebu project.
Doon ko naunawaan.
—Kilala mo si Enzo.
Hindi siya sumagot.
Pero sapat na ang mukha niya.
Lumapit ako.
—Gaano katagal?
—Apat na buwan.
Apat na buwan.
Ibig sabihin, bago pa dumating si Jessa sa kumpanya, may plano na sila.
Ipinasok siya bilang ordinaryong marketing employee.
Pinag-aralan niya ang kultura ng kumpanya.
Nakipagkaibigan siya sa mga empleyado.
Unti-unting nagtanim ng reklamo.
Kapag may libreng hapunan, sasabihin niyang paraan iyon para pilitin silang mag-overtime.
Kapag may company outing, sasabihin niyang inaagawan sila ng pahinga.
Kapag may incentive program, hahanapan niya ng dahilan para magmukhang mapagsamantala ang management.
Hindi pala iyon simpleng pagiging reklamador.
Pinaghahandaan nila ang araw na kakailanganin nilang sirain ang tiwala ng mga empleyado sa akin.
—At ang video? —tanong ko.
—Parte rin ng plano.
Nanlamig ang mga kamay ko.
—Alam ba ni Jessa na mawawala ang project bonus ng lahat?
Umiling si Ramon.
—Wala siyang pakialam.
Biglang bumukas ang pinto.
Nakatayo roon ang ilang empleyado.
Narinig nila.
Si Liza, isa sa senior accountants, ang unang nagsalita.
—Sir Ramon… ibig sabihin sinadya ninyo talaga?
Hindi sumagot si Ramon.
Ngunit sapat na iyon.
Biglang nag-ingay ang opisina.
—Dahil sa inyo nawala ang bonus natin?
—Ginamit ninyo kami?
—Akala namin ipinaglalaban ni Jessa ang karapatan natin!
Nakita kong namutla ang ilang empleyadong pinakamalakas sumuporta kay Jessa.
Pero itinaas ko ang kamay.
—Walang sisigaw. Walang gagalaw sa computer. At walang magbubura ng kahit anong file.
Tumingin ako kay Paolo.
—Tawagan ang cybersecurity consultant natin gamit ang personal phone mo.
Pagkatapos ay tumingin ako sa HR.
—Secure ninyo ang CCTV records, access logs at lahat ng company devices. Huwag ninyong hahawakan ang laptop ni Ramon.
Biglang nagbago ang mukha niya.
—Camille, wala kang mapapatunayan.
Doon ako ngumiti sa unang pagkakataon.
—Sigurado ka?
Kinuha ko ang personal laptop ko mula sa drawer.
May isang bagay na hindi alam ni Ramon.
Tatlong buwan bago iyon, nagkaroon kami ng maliit na cybersecurity incident. Walang data na nawala, pero bilang pag-iingat, kumuha ako ng external security firm.
Nag-set up sila ng independent audit logs.
Kahit administrator ang mag-delete ng file sa main server, nananatili ang record sa hiwalay na encrypted backup.
Hindi iyon kontrolado ng operations manager.
Hindi rin ako ang may access.
Ang external cybersecurity firm lamang.
At ang pinakamahalaga—
Hindi alam ni Ramon na umiiral iyon.
Biglang nawala ang kumpiyansa sa mukha niya.
—Bluff lang iyan.
—Malalaman natin.
Makalipas ang apatnapung minuto, dumating ang cybersecurity team.
Isa-isang lumabas sa screen ang records.
11:43 PM, tatlong gabi bago ang botohan.
Administrator account ni Ramon ang nag-access sa Cebu pricing folder.
11:51 PM.
Na-download ang technical designs.
12:07 AM.
Isang external storage device ang ikinabit.
At pagkatapos—
may kopya ng email metadata na nagpakitang ipinadala ang files sa isang address na konektado kay Jessa.
Naupo si Ramon.
Wala na siyang sinabi.
Ngunit hindi pa iyon ang pinakamalaking rebelasyon.
Lumapit sa akin ang cybersecurity specialist.
—Ma’am Camille, may nakita pa kami.
Binuksan niya ang isang folder.
May records ng ilang deleted messages mula sa company-issued laptop ni Ramon.
Hindi lahat ng laman ay nabawi.
Pero sapat ang ilang linya.
“Kapag nag-withdraw si Camille, tayo ang papasok.”
“Kailangan lang nating gumawa ng gulo bago ang deadline.”
At isa pang mensahe:
“Pagkatapos makuha ang Cebu contract, aalis ako sa Villanueva at sasama sa inyo bilang COO.”
Ang sender?
Enzo Manalo.
Napapikit ako.
Kaya pala.
Hindi lamang inggit ang dahilan ni Ramon.
May ipinangako sa kanyang posisyon sa competitor.
Ginamit nila ang sariling mga empleyado ko upang sirain ang kumpanya mula sa loob.
Maya-maya, lumapit sa akin si Liza.
Namumula ang kanyang mga mata.
—Ma’am… sorry.
Kasunod niya ang ibang empleyado.
—Ma’am, nadala kami.
—Akala namin tama si Jessa.
—Hindi namin alam na ginagamit lang niya kami.
Tumingin ako sa kanila.
Masakit.
Hindi ko maikakaila iyon.
Pero ayaw kong gumawa ng desisyon habang galit.
—Ang pagtatanong tungkol sa inyong karapatan ay hindi kasalanan —sabi ko.—Karapatan ninyong kuwestiyunin ang management. Ang problema ay naniwala ang ilan sa inyo sa isang kuwento nang hindi man lang tinanong kung kumpleto ba iyon.
Tahimik silang lahat.
—At may kasalanan din ako. Masyado akong kampante. Akala ko sapat na ang magandang intensiyon. Hindi pala. Kailangan ding malinaw ang proseso at protektado ang kumpanya.
Humarap ako kay Ramon.
—Pero ang pagnanakaw ng confidential information ay ibang usapan.
Hindi na siya sumagot.
Nang gabing iyon, dumating ang aming legal counsel at mga awtoridad upang maayos na ma-document ang insidente at mapreserba ang ebidensiya.
Hindi ako nag-post sa Facebook.
Hindi ako gumawa ng dramatic video.
Hindi ko sinagot ang mga taong nang-insulto sa akin online.
Isang opisyal na pahayag lamang ang inilabas ng kumpanya:
“Villanueva Cold Systems is investigating an unauthorized disclosure of confidential commercial information. We will cooperate with the appropriate authorities and protect the rights of all affected parties.”
Kinabukasan, bandang alas-nuwebe ng umaga, tumawag ang direktor ng Cebu corporation.
Akala ko tungkol iyon sa investigation.
Pero iba ang sinabi niya.
—Camille, hindi pa namin naibibigay ang down payment sa bagong contractor.
Napahinto ako.
—Ano ang ibig ninyong sabihin?
—Matapos naming makita ang ebidensiya tungkol sa leaked quotation, pinahinto ng legal department namin ang kontrata.
Bumilis ang tibok ng puso ko.
Nagpatuloy siya:
—Hindi kami komportableng makipagnegosyo sa kumpanyang posibleng nakinabang mula sa confidential information ng competitor.
Tumayo ako mula sa upuan.
—Sir…
—May emergency board meeting kami mamayang hapon. Kung mapapatunayang compromised ang bidding process, void ang award.
Hindi ako agad nakapagsalita.
Akala ko tuluyan nang nawala ang Cebu project.
Pero may maliit na pintong muling bumukas.
Bago ibaba ng direktor ang tawag, sinabi niya:
—At Camille?
—Yes?
—Kung ma-void ang kontrata, bubuksan naming muli ang bidding.
Napahawak ako sa mesa.
Ngunit may kasunod pa siyang kondisyon.
—May seventy-two hours kayo para mag-submit ng bagong proposal.
Pitumpu't dalawang oras.
Tatlong araw.
Tiningnan ko ang opisina sa labas.
Pagod.
Guilty.
Takot.
At hati pa rin ang tiwala ng lahat.
Binuksan ko ang pinto.
—Conference room. Lahat. Ngayon din.
Nagtipon ang apatnapu't isang natitirang empleyado.
Tumayo ako sa harapan nila.
—May pagkakataon tayong mabawi ang Cebu project.
Biglang nagliwanag ang mga mata nila.
Pero bago sila makapagsalita, itinuloy ko:
—Hindi ko kayo pipilitin. Hindi rin ako mangangako ng bonus na hindi pa natin kinikita.
Huminga ako nang malalim.
—May seventy-two hours tayo para gumawa ng proposal mula sa simula.
Tumingin ako sa bawat isa.
—Ang gustong tumulong, manatili.
—Ang gustong umuwi, walang parusa.
Sandaling katahimikan.
Pagkatapos ay tumayo si Paolo.
—Ma’am, saan tayo magsisimula?
Sumunod si Liza.
—Ako rin.
Isa.
Dalawa.
Sampu.
Dalawampu.
Hanggang sa huling empleyado.
Walang umalis.
At sa unang pagkakataon mula nang magsimula ang kaguluhan, naramdaman kong maaaring hindi pa pala tapos ang laban.
Ngunit nang buksan namin ang bagong project folder, biglang nagsalita ang cybersecurity specialist.
—Ma’am Camille…
Lumingon ako.
Maputla siya.
—May problema pa tayo.
—Ano?
Itinuro niya ang screen.
—Hindi lamang pricing at technical designs ang kinopya nila.
Huminto siya.
—Nasa kabilang kumpanya rin ang buong proposal strategy ninyo.
Ibig sabihin, alam ng kalaban ang bawat galaw namin.
At may pitumpu't dalawang oras lamang kami para gumawa ng planong hindi nila kayang hulaan.
( Itutuloy sa BAHAGI 3…)