Bahagi 3: Habang Inaalam Ko Kung Saan Napunta ang Pera, Lalo Niyang Sinakal ang Aking Pamilya
Bahagi 3: Habang Inaalam Ko Kung Saan Napunta ang Pera, Lalo Niyang Sinakal ang Aking Pamilya
Hindi ko na hinintay na matapos magsalita si Rafa.
Kasama si Atty. Maya, sumakay agad ako ng kotse pauwi sa bahay namin sa Marikina.
Habang nasa biyahe, paulit-ulit kong tinatawagan si Mama.
Hindi niya sinasagot.
Bawat minutong lumilipas ay para bang may mabigat na bagay na dumidiin sa dibdib ko.
May karamdaman sa puso si Mama. Hindi maaaring labis siyang mabigla o ma-stress.
Alam iyon ni Rafa.
Siya mismo ang naghahatid kay Mama sa mga nakatakdang pagsusuri kung abala ako.
Alam niya ang mga iniinom nitong gamot.
Alam niya kung kailan ito nanghihina.
At ngayon, ginagamit niya ang lahat ng nalalaman niya upang takutin kami.
Pagdating namin, nakita ko ang sasakyan ni Rafa sa tapat ng bahay.
Nasa sala siya, nakaupo sa paboritong silya ni Papa.
Sa kabilang bahagi ng mesa, nakaupo si Mama Lourdes.
May hawak itong panyo at namumugto ang mga mata.
Sa pagitan nila ay isang dokumentong nakapatong sa ibabaw ng lumang album ng pamilya.
“Ma!”
Mabilis akong lumapit at niyakap siya.
“Anak, sinabi niyang may kasalanan ka raw. Sabi niya, kailangan kong tumulong para hindi ka makulong.”
Humarap ako kay Rafa.
“Anong karapatan mong pumunta rito at takutin ang nanay ko?”
Tumayo siya.
“Mag-ingat ka sa mga salitang ginagamit mo, Lia. Sinusubukan kong ayusin ang kaguluhang ginawa mo.”
“Anong kaguluhan? Ang perang napunta sa negosyo ni Trina?”
Sa unang pagkakataon, nawala ang kalmadong ngiti sa mukha niya.
“Paano mo nalaman ang tungkol diyan?”
Hindi ako sumagot.
Si Atty. Maya ang lumapit.
“Ako ang abogado ni Lia. Mula ngayon, lahat ng usaping legal ay sa pamamagitan ko ninyo idadaan.”
Tinignan siya ni Rafa mula ulo hanggang paa.
“Hindi ninyo alam kung gaano kalaki ang problemang pinapasok ninyo.”
“Kaya nga tayo mag-iimbestiga,” sagot ni Maya.
Kinuha niya ang dokumentong nakapatong sa mesa.
Isa iyong kasulatang nagbibigay ng pahintulot sa kumpanya ni Rafa na makipag-usap sa mga posibleng bibili ng lupa.
Sa ilalim, may puwang para sa pirma ni Mama.
Napakunot-noo si Maya.
“Ang ari-arian ay nakapangalan kay Lia. Walang kapangyarihan ang kanyang ina na ibenta iyon para sa kanya.”
Ngumiti si Rafa.
“Alam ko. Kaya paunang pahintulot lamang iyan para sa negosasyon. Para mapabilis ang mga susunod na hakbang.”
“Kung ganoon, bakit ninyo sinabing makukulong si Lia kapag hindi pumirma ang kanyang ina?”
Hindi siya nakasagot agad.
Lumapit si Mama sa akin.
“Anak, ayaw kong mawala ang bahay at bodega na iniwan ng tatay mo.”
Hinawakan ko ang kanyang kamay.
“Hindi natin iyon ibibigay, Ma.”
Narinig ko ang malalim na buntong-hininga ni Rafa.
“Lia, anim na taon tayong magkasama. Ganito mo lang ba itatapon ang lahat?”
Tumawa ako nang mapait.
“Ikaw ang gumawa niyan, Rafa.”
“Baka nakakalimutan mo kung sino ang tumulong sa iyo noong wala kang alam sa pagpapatakbo ng samahan.”
Hindi ko makalimutan.
Pero ngayo’y malinaw na sa akin kung bakit niya gustong siya ang humawak ng lahat ng mahahalagang dokumento.
Dahan-dahan siyang lumapit.
“May mga donor nang nagbabalak magsampa ng reklamo. Kapag umabot iyan sa awtoridad, baka pati bahay ninyo maapektuhan. Kaya habang kaya ko pang ayusin, makinig ka na.”
“Hindi ko ibebenta ang bodega.”
“Kung ganoon, humanda ka.”
Kinuha niya ang kanyang susi at lumabas.
Bago isara ang pinto, tumingin siya kay Mama.
“Pasensiya na po, Tita Lourdes. Ginawa ko na ang lahat para sa anak ninyo.”
Gusto kong sumigaw.
Gusto kong habulin siya at ipamukha ang lahat ng nakita ko.
Pero pinigilan ako ni Maya.
“Kung haharapin mo siya ngayon nang walang sapat na dokumento, makakahanap lang siya ng paraan para baligtarin ang kuwento.”
Tama siya.
At iyon ang pinakamahirap kong ginawa sa buong buhay ko.
Ang manahimik habang alam kong may taong gumagawa ng kasinungalingan laban sa akin.
Kinagabihan, nagsimula nang kumalat sa mga pahina sa internet ang mga larawan ko mula sa pagtitipon.
May larawang umiiyak ako sa dibdib ni Rafa.
May maikling bidyong nagpapakita ng dokumentong may pangalan ko.
Walang kasama roon ang buong paliwanag tungkol sa transaksiyon.
Ang mga pamagat ay pare-pareho.
Tagapagtatag ng samahan, pinaghihinalaang nagwaldas ng donasyon.
Kasintahan, hindi iniwan ang babaeng nasangkot sa iskandalo.
Mas marami ang humanga kay Rafa kaysa naniwala sa akin.
May nagpadala sa aking mensahe.
“Kung may konsensiya ka, ibalik mo ang pera ng mga may sakit.”
May isa pang nagsabi:
“Sana maranasan mong mangailangan ng tulong para malaman mo ang sakit ng mga taong niloko mo.”
Hindi ko kayang basahin nang tuloy-tuloy.
Pinatay ko ang telepono.
Kinabukasan, unang dumating sa opisina si Ate Vicky Ramos, ang tagapagtala ng mga pananalapi ng samahan.
Mahigit tatlong taon na siyang nagtatrabaho sa amin.
Mahina ang boses niya at halos hindi makatingin sa akin.
“Ma’am Lia, may kailangan po akong sabihin.”
Pinaupo namin siya sa harap ni Maya.
Naglabas siya ng maliit na kuwaderno at isang sobre.
“Ako po ang naghanda ng tala ng pagbabayad. Pero hindi po ako ang pumili ng tagapagtustos.”
“Sino?” tanong ko.
“Si Sir Rafael po.”
Ayon kay Ate Vicky, may orihinal nang napiling kumpanya para sa dalawang sasakyan.
Nasuri na nito ang mga kinakailangang pagbabago upang makasakay nang ligtas ang mga pasyenteng mahina ang katawan.
May nakahanda na ring iskedyul ng paghahatid.
Ngunit biglang pinahinto ni Rafa ang kasunduan.
May mas mura raw siyang natagpuang kumpanya.
TM Fleet Solutions.
“Sinabi po niya na may bagong pag-apruba mula sa inyo,” pagpapatuloy ni Ate Vicky.
“May ipinakita siyang kasulatang may pirma ninyo. Pinaniwalaan ko po iyon.”
“Nasaan ang orihinal?”
“Initago po niya. Kopya lamang ang ibinigay sa akin.”
Napapikit ako.
“Ate Vicky, bakit hindi mo ako tinawagan?”
Pumatak ang luha niya.
“Sinubukan ko po. Pero sinabi niyang nasa ospital kayo kasama ang nanay ninyo at ayaw ninyong gambalain. Noong nagtaka ako sa pangalan ng kumpanya, sinabi niyang tatanggalin niya ako kapag nakialam pa ako.”
Hindi sapat ang kanyang sinabi para patunayang wala akong kinalaman.
Alam namin iyon.
Pero may dala siyang mahalagang mga dokumento.
Mga petsa ng paghahanda ng kasulatan.
Mga kopya ng tagubilin ni Rafa.
At isang papel na nagpapakitang siya ang nag-utos na palitan ang dating tagapagtustos.
Inilagay ni Maya ang lahat sa magkakahiwalay na sobre.
“Kailangan nating kunin ang opisyal na tala sa bangko at suriin ang mga dokumentong pinirmahan,” sabi niya.
Hindi namin iyon makukuha sa simpleng pakiusap lamang.
Kailangang dumaan sa wastong proseso ng samahan at mga kinauukulang institusyon.
Kaya humiling kami ng agarang pulong ng lupon.
Pansamantala ring hiniling ni Maya na limitahan ang paghawak ni Rafa sa mga bagong transaksiyon habang may pagsusuri.
Tatlo sa limang kasapi ng lupon ang pumayag.
Ang isa ay tumanggi.
Ang isa naman ay humiling ng karagdagang paliwanag.
Hindi madali.
Matalino si Rafa.
Ilang taon siyang nagpakitang mabuting tao sa kanila.
May ilan pang naniniwalang gumagawa lamang ako ng kuwento dahil napahiya ako.
Ngunit dahan-dahang nagbago ang sitwasyon nang dumating ang mga dokumentong mula sa bangko at ang mga rekord ng kumpanya.
Lumabas na ang ₱1,920,000 ay nailipat sa account ng TM Fleet Solutions matapos magsumite ng mga dokumentong may hinihinging dalawang awtorisasyon.
Isa sa mga pirma ay kay Rafa bilang ingat-yaman.
Ang ikalawa ay ipinakitang sa akin.
Ngunit hindi iyon ang pirma ko sa orihinal na kasulatan.
May mga pagkakaiba sa hugis ng ilang letra at sa haba ng guhit sa dulo.
At may isang mahalagang detalye.
Ang ipinakitang pirma ay kahawig ng pirma ko sa isang lumang kasunduan para sa pagkukumpuni ng bodega.
Maging ang maliit na tuldok na iniwan ng bolpen sa tabi ng aking apelyido ay nandoon.
Para itong kinopya mula sa lumang dokumento.
Nang ipaunawa sa amin ng isang dalubhasa ang paunang pagkakatulad, lalo kaming naghinala.
Ngunit sinabi rin niyang kailangan pa ang wastong pagsusuri sa mga orihinal at hindi sapat ang larawan lamang para sa panghuling konklusyon.
Hindi namin minadali ang paratang.
Mas gusto kong may ebidensiyang tatayo kahit anong paninira ang gawin ni Rafa.
Samantala, sinuri ng lupon ang tala ng negosyo ni Trina.
Legal na nakarehistro ang TM Fleet Solutions bilang negosyo.
Pero may problema.
Wala itong naipakitang dokumentong nagpapatunay na hawak nito ang mga sasakyang nakasaad sa kasunduan.
Wala ring maipakitang aktuwal na paghahatid.
Sa halip, mayroon itong mga bayaring napunta sa ibang kumpanya ilang araw matapos matanggap ang pera.
Isa sa mga kumpanyang iyon ay pag-aari ng kasosyo ni Rafa sa negosyo ng mga ari-arian.
Doon nagsimulang luminaw ang buong larawan.
Hindi lamang pala niya gustong kunin ang perang para sa mga sasakyan.
Gagamitin niya ang iskandalo upang pilitin akong ibigay sa kanya ang bodega.
Kapag pumayag ako sa mababang presyo, maaari niya itong ipagbili sa mas malaking halaga sa isang kumpanyang interesado sa lugar.
At habang nangyayari iyon, siya ang lalabas na mabuting lalaking sumagip sa akin mula sa kahihiyan.
Nang malaman namin ang posibleng halaga ng lupa batay sa mga kasalukuyang alok, halos hindi ako makahinga.
May kumpanyang handang magbayad ng humigit-kumulang ₱36 milyon para sa lupa at gusali.
Ngunit ang kasulatang gustong papirmahan ni Rafa sa akin ay naglalaman ng presyong ₱12 milyon lamang.
Dalawampu’t apat na milyong piso ang pagitan.
At ang perang iyon ay higit pa sa lahat ng donasyong nalikom ng aming samahan sa loob ng maraming taon.
Ngunit hindi ko kayang isipin ang bodega bilang simpleng halaga.
Doon ako tinuruang magbisikleta ni Papa.
Doon siya nagturo sa akin kung paano palitan ang sirang gulong ng sasakyan.
Doon unang tumigil ang isang matandang pasyente matapos bumiyahe mula Rizal nang wala nang pamasahe pauwi.
Doon nagsimula ang pangarap namin.
Hindi ko iyon ipagpapalit sa anumang halaga.
Habang lumalalim ang aming pagsusuri, may hindi inaasahang tumawag sa akin.
Si Trina.
“Lia, kailangan nating mag-usap.”
Malamig ang boses niya.
“Ano pang gusto mo?”
“May mga bagay kang hindi alam tungkol kay Rafael.”
“Kung gusto mong ipagtanggol siya, huwag mo nang sayangin ang oras ko.”
“Hindi ko siya ipagtatanggol.”
Saglit siyang tumahimik.
“Sinabi niya sa akin na kapag nakuha namin ang lupa, maghihiwalay na kayo.”
Nanigas ang kamay ko sa telepono.
“At naniwala ka?”
“Opo.”
“Kaya pumayag kang idamay ang mga taong umaasa sa pondo?”
Narinig kong umiiyak siya.
“Akala ko pansamantala lamang ililipat ang pera. Sinabi niyang maibabalik iyon bago may makapansin.”
“Hindi dahilan ang paniniwala mo para makalusot ka.”
“Alam ko.”
Pagkatapos, may sinabi siyang nagpahinto sa akin.
“May pangatlo pang taong nakinabang. At may inilabas na silang bagong kasulatan para sa bodega.”
Hindi ko agad pinaniwalaan ang sinabi niya.
Ipinaalam ko iyon kay Maya.
Nagkasundo kaming anumang dokumentong ibibigay ni Trina ay dapat dumaan sa abogado at mapangalagaan ang orihinal na pinagmulan.
Hindi kami makikipagpalitan ng lihim na pangako.
Hindi rin namin siya bibigyan ng katiyakang hindi siya mananagot.
Kung may ginawa siyang mali, kailangan niyang harapin iyon.
Makalipas ang dalawang araw, nagpatawag ng espesyal na pagpupulong ang lupon ng Biyaheng Buhay.
May kinatawan ng mga donor.
May mga tagasuri ng pananalapi.
Naroon si Rafa kasama ang kanyang sariling abogado.
Naroon din ang ina niyang si Celina Alonzo.
Sa unang pagkakataon, hindi na ako nakatungo.
Iniharap namin ang mga dokumento.
Ang mga petsa.
Ang mga tagubilin.
Ang rekord ng paglilipat ng pera.
Ang pagkakaugnay ng kumpanya ni Trina sa mga negosyo ni Rafa.
Tahimik si Rafa sa simula.
Ngunit nang tanungin kung bakit siya nag-utos na palitan ang tagapagtustos nang walang wastong pag-apruba, bigla siyang tumayo.
“Kung ganoon, may kailangan din akong ipakita.”
Kumuha siya ng isang makapal na dokumento mula sa kanyang bag.
“Matagal nang pumayag si Lia na ipagbili ang bodega. Nagbago lang ang isip niya nang hindi natuloy ang kasal namin.”
Napatingin sa akin ang lahat.
“Iyan ay kasinungalingan,” sabi ko.
Inilapag ni Rafa ang kasulatan sa mesa.
“Kung kasinungalingan, bakit may pirma mo?”
Lumapit si Maya upang suriin ito.
Isa iyong kasulatan ng pagbebenta ng ari-arian.
May pangalan ko.
May pirma ko.
At may tatak na nagpapakitang pinagtibay ito sa harap ng isang notaryo.
Ngunit hindi iyon ang pinakamatinding bahagi.
Dahan-dahang tumingin sa akin si Maya.
Nawala ang kulay ng mukha niya.
Sa ilalim ng kasulatan, sa bahagi ng notaryo, nakalagay ang mismong pangalan niya.
Atty. Maya Serrano.
Ang abogadang pinagkatiwalaan ko ng lahat ng ebidensiya.
Ang babaeng nangakong ipagtatanggol ako.
At habang nakatingin ako sa kanyang nanginginig na kamay, ngumiti si Rafa.
“Ngayon, Lia, sabihin mo sa kanilang lahat kung sino talaga ang nagsisinungaling.”