Bagong Estratehiya o Mas Matapang na Resulta? Ang Mainit na Debate sa Pagitan ng Marcos at Duterte Drug War sa Ilalim ng Panunungkulan ni Sec. Jonvic Remulla

Isang malaking hamon sa kasaysayan ng bansa ang usapin ng iligal na droga, ngunit muling uminit ang usap-usapan nang diretsahang ipahayag ni DILG Secretary Jonvic Remulla na mas epektibo umano ang kampanya ng administrasyong Marcos kumpara sa nakaraang administrasyong Duterte. Ang pahayag na ito ay hindi lamang basta paghahambing ng dalawang lider, kundi isang malalim na pagsusuri sa kung paano binago ng kasalukuyang pamahalaan ang mukha ng pakikidigma sa mga sindikato ng droga sa Pilipinas. Sa gitna ng mga batikos at papuri, tila nagkakaroon ng bagong pamantayan kung ano nga ba ang tunay na sukatan ng tagumpay—ang bilang ba ng mga napatay o ang dami ng mga suplay na nakumpiska nang walang dumanak na dugo?

Sa ilalim ng administrasyong Duterte, ang mundo ay naging saksi sa isang “kamay na bakal” na diskarte na nagresulta sa libu-libong operasyon at mataas na bilang ng mga nasawi, na ayon sa marami ay kinakailangan upang linisin ang mga kalsada. Ngunit sa pagpasok ng administrasyong Marcos, ipinakilala ang programang “Buhay Ingatan, Droga’y Ayawan” o BIDA, na mas nakatuon sa rehabilitasyon at pag-target sa mga “big fish” o mga malalaking supplier sa halip na sa mga maliliit na gumagamit lamang sa mga barangay. Ayon kay Sec. Remulla, ang diskarte na ito ay mas matalino at mas “surgical,” dahil pinapatay nito ang ugat ng problema nang hindi isinasakripisyo ang karapatang pantao ng mga mamamayan.

Hindi maikakaila na ang bawat administrasyon ay may kanya-kanyang datos na ipinagmamalaki, ngunit ang sentimyento ng publiko ay nananatiling hati. Sa isang banda, may mga naniniwalang ang takot na idinulot ng nakaraang administrasyon ang nagpababa sa krimen, habang sa kabilang banda naman ay ang mga naninindigan na ang kasalukuyang sistema ay mas sustenableng paraan dahil binibigyan nito ng pagkakataon ang mga biktima ng droga na magbagong-buhay. Ang paghahambing na ito ni Sec. Remulla ay naglalayong ipakita na ang “bloodless drug war” ay hindi nangangahulugang mahina ang gobyerno, kundi mas pinapahalagahan lamang ang buhay ng bawat Pilipino habang mahigpit na ipinapatupad ang batas.

Ang usaping ito ay hindi lamang tungkol sa pulitika kundi tungkol sa kinabukasan ng ating mga komunidad na matagal nang iginagapos ng takot at adiksyon. Habang papalapit ang 2026, ang mga resulta ng mga operasyon sa ilalim ni Sec. Remulla at ng Philippine National Police ay masusing binabantayan upang makita kung ang “gentle approach” na ito ay tunay ngang makakapagpabagsak sa mga dambuhalang sindikato na patuloy na nagpapasok ng droga sa bansa. Ang debate ay hindi matatapos sa isang pahayag lamang, dahil ang tunay na hatol ay manggagaling sa mga pamilyang nakaramdam ng tunay na katahimikan at seguridad sa kanilang mga sariling bakuran.

Mula sa mga kalsada hanggang sa mga opisina ng gobyerno, ang bawat desisyon ay may kalakip na pananagutan sa taumbayan. Ang paglilinaw ni Sec. Remulla ay nagsisilbing hamon sa mga tagapagpatupad ng batas na patunayan na ang talino at estratehiya ay mas epektibo kaysa sa purong dahas. Ngunit sa kabila ng lahat ng ito, nananatili ang tanong: Sapat na nga ba ang mga nakumpiskang bilyong-pisong halaga ng shabu upang sabihing tayo ay nananalo na? Ang unang bahagi ng pagsusuring ito ay nagbubukas ng pinto sa mas malalim na diskurso tungkol sa katarungan, kaligtasan, at ang tunay na kahulugan ng epektibong pamamahala sa gitna ng krisis.

Sa pagpapatuloy ng pagsusuring ito, mahalagang silipin ang mga konkretong datos na naging basehan ni Sec. Jonvic Remulla sa kanyang matapang na pahayag. Ayon sa mga ulat mula sa Philippine National Police (PNP) at Philippine Drug Enforcement Agency (PDEA), ang administrasyong Marcos ay nakapagtala ng mga rekord na pagkumpiska ng iligal na droga na nagkakahalaga ng bilyun-bilyong piso sa loob lamang ng maikling panahon, nang hindi kinakailangan ang madugong engkwentro sa mga lansangan. Ang “bloodless” approach na ito ay hindi lamang isang slogan kundi isang estratehikong paglipat ng pokus—mula sa mga “street-level pushers” patungo sa pagbuwag sa mga “international drug cartels” at mga “high-value targets” (HVT). Ang bawat malakihang pagkakasabat ng shabu sa mga port at warehouse ay itinuturing na mas epektibong paraan dahil pinapatay nito ang suplay sa mismong ugat, sa halip na habulin ang mga biktima ng adiksyon na nasa dulo lamang ng kadena.

Ang malaking pagkakaiba sa pagitan ng dalawang administrasyon ay makikita rin sa paraan ng operasyon ng mga kapulisan sa ilalim ng bagong direktiba. Noong panahon ni dating Pangulong Duterte, ang “Oplan Tokhang” ay naging simbolo ng takot sa mga mahihirap na komunidad, kung saan ang mga listahan ng drug watch ay madalas na nagreresulta sa mga operasyong “nanlaban.” Sa kasalukuyan, binibigyang-diin ni Sec. Remulla na ang kapulisan ay sumasailalim sa mas matinding pagsasanay tungkol sa rules of engagement at paggalang sa due process. Ang layunin ay arestuhin ang mga suspek nang buhay upang sila ay makapagbigay ng impormasyon tungkol sa kanilang mga pinuno, na kalaunan ay magreresulta sa mas malalaking huli. Ang katalinuhan sa pangangalap ng intelligence at ang paggamit ng teknolohiya sa pagmamanman ay naging mas matalas, na nagpapatunay na ang tagumpay ay hindi nasusukat sa dami ng bangkay, kundi sa dami ng mga sindikatong tuluyang naparalisa ang operasyon.

Gayunpaman, hindi maiwasan ang mga kritisismo mula sa mga tagasuporta ng dating administrasyon na naniniwalang ang “kamay na bakal” lamang ang tanging nakakapagpatino sa mga kriminal. Para sa kanila, ang tila mas malambot na diskarte ngayon ay maaaring magbigay ng lakas ng loob sa mga sindikato na muling bumalik. Ngunit sinalungat ito ni Sec. Remulla sa pamamagitan ng pagpapakita ng pagbaba ng “index crimes” sa bansa. Ipinapaliwanag ng DILG na kapag ang kampanya kontra droga ay isinasagawa nang maayos at ayon sa batas, mas nagkakaroon ng tiwala ang publiko sa mga awtoridad, na nagreresulta sa mas mabilis na pag-uulat ng mga krimen at pakikipagtulungan ng komunidad. Ang tiwalang ito ang pinakamahalagang sandata ng gobyerno upang mapanatili ang kapayapaan sa mahabang panahon, dahil ang seguridad na nakabatay sa takot ay pansamantala lamang, samantalang ang seguridad na nakabatay sa tiwala ay permanente.

Isa pang mahalagang aspeto ng Marcos drug war ay ang pagpapalakas sa rehabilitasyon at reintegrasyon ng mga dating gumagamit ng droga sa lipunan. Sa ilalim ng BIDA program, ang gobyerno ay nakikipagtulungan sa mga lokal na pamahalaan, simbahan, at pribadong sektor upang magbigay ng trabaho at suportang medikal sa mga nais magbagong-buhay. Ito ay isang pagkilala na ang problema sa droga ay hindi lamang isang isyu ng kriminalidad, kundi isang isyu rin ng kalusugan at kahirapan. Sa pamamagitan ng pagbibigay ng alternatibong kabuhayan, nababawasan ang bilang ng mga taong bumabalik sa iligal na gawain dahil lamang sa kawalan ng pag-asa. Ang “holistic approach” na ito ang itinuturing ni Sec. Remulla na mas “human” at mas epektibo dahil binubuo nito ang pamilya sa halip na wasakin ito, na siyang pundasyon ng isang matatag na bansa.

Habang papalapit ang 2026, ang hamon para sa administrasyong Marcos at sa DILG ay ang pagpapanatili ng momentum na ito sa gitna ng mga hamon sa korapsyon sa loob ng mga ahensya. Ang paglilinis sa hanay ng kapulisan at ang pagsasampa ng kaso laban sa mga “ninja cops” ay patunay na walang sinasanto ang kasalukuyang pamumuno. Ang paghahambing ni Sec. Remulla ay nagsisilbing paalala na ang bawat lider ay may sariling panahon at pamamaraan, ngunit ang tunay na hatol ay laging nasa kamay ng kasaysayan at ng taumbayan. Sa huli, ang tagumpay ng kampanya kontra droga ay hindi lamang makikita sa mga headline ng balita, kundi sa mga kalsadang ligtas lakaran ng ating mga anak sa gabi, nang walang takot sa droga at walang takot sa mga dapat na nagpoprotekta sa kanila.

Ang diskursong ito ay nananatiling bukas para sa pagsusuri ng bawat mamamayan. Ang pag-unlad ng ating bansa ay nakasalalay sa ating kakayahang tumingin sa mga datos at hindi lamang sa mga emosyon o kulay ng pulitika. Ang bawat hakbang patungo sa isang drug-free Philippines ay hakbang patungo sa isang mas masaganang kinabukasan para sa lahat. Para sa mas malalim na pagsusuri sa mga istatistika ng bawat rehiyon at ang mga listahan ng mga tagumpay ng BIDA program sa inyong lugar, mangyaring basahin ang link sa section ng mga komento upang mas maunawaan ang buong katotohanan.