Sa ikalawang anibersaryo ng aming kasal, binigyan ako ng asawa kong si Adrian Villanueva ng siyamnapu’t siyam na litrato ng pagtataksil niya.
Sa ikalawang anibersaryo ng aming kasal, binigyan ako ng asawa kong si Adrian Villanueva ng siyamnapu’t siyam na litrato ng pagtataksil niya.
Ang nasa pinakataas ay kuha nilang magkayakap ng matalik kong kaibigan na si Bianca Reyes sa kusina ng sarili naming bahay.
Namutla ako, ngunit wala akong sinabi.
Ngumiti si Adrian, puno ng pangungutya ang mga mata.
“Ngayon ko lang talaga naintindihan kung bakit maraming lalaki ang nagtataksil.”
“May kakaibang saya pala.”
Tahimik ko lang siyang tinitigan.
Sa gitna ng nakakabinging katahimikan, bigla siyang tumawag sa telepono.
“Talo ako. Hindi siya umiyak.”
Pagkababa ng tawag, itinulak niya sa harapan ko ang divorce agreement.
“Nagpustahan kami ni Bianca. Kapag natalo ako, magiging asawa ko siya sa loob ng tatlong taon.”
“Alexa… bigyan natin ng tatlong taon ang isa’t isa.”
“Matuto kang maging mapagbigay, at ako naman, babawasan ko ang pagiging pabaya.”
Hindi ako nagdalawang-isip.
Pinirmahan ko ang mga papeles.
Kinagabihan ding iyon, sumakay ako ng eroplano papuntang Canada.
Ang totoo…
Matagal ko nang alam ang lahat.
Matagal nang natuyo ang mga luhang dapat kong iniyak.
Ang hapunang iyon ang huling regalo ko sa isang kasalang matagal nang patay.
Dalawang taon ang lumipas.
Paglapag ko sa Ninoy Aquino International Airport, sinalubong ako ni Adrian.
Pareho pa rin ang itsura niya—mayabang, kampante, at parang walang nagbago.
“Dalawang taon pa lang, hindi mo na matiis? Bumalik ka na ba para pakasalan ulit ako?”
Napatawa ako.
Isang malamig na tawa.
“Magpakasal ulit?”
“Matagal na akong may pangalawang asawa.”
Dahan-dahan kong ipinatong ang kamay ko sa tiyan ko.
Tahimik na gumalaw ang sanggol sa loob.
“Ano’ng sinabi mo?”
Hindi niya narinig.
Tinapon niya ang sigarilyo at ngumiti.
“Alexa, dalawang taon lang tayong hindi nagkita, pero mainitin pa rin ulo mo.”
“Sa tingin mo ba may ibang lalaking makakatiis sa ugali mo?”
“Isa pa, hindi pa tapos ang tatlong taong usapan natin. Legal na asawa ko pa rin ngayon si Bianca. Kaya magtiis ka muna.”
Napakunot-noo ako.
“Adrian, akala mo ba ikaw na lang ang natitirang lalaki sa Pilipinas?”
“Kailan ko sinabing gusto kitang balikan?”
Natigilan siya.
Pagkatapos ay tumawa.
Akala niya, nagtatampo lang ako.
Inabot pa niya ang ulo ko para guluhin ang buhok ko gaya ng dati.
“Nagtatampo ka na naman.”
“Sige na. Ilang araw lang, hihiwalayan ko rin si Bianca.”
“Sa totoo lang… nami-miss ko rin ang asawa ko.”
Agad kong itinabig ang kamay niya.
Bubuka na sana ang bibig ko nang may humintong itim na SUV sa harapan namin.
“Sakay na. Mainit sa labas.”
Hindi ako tumanggi.
May kailangan din naman akong sabihin sa kanilang dalawa.
Nasa passenger seat si Bianca.
May hawak pa siyang kalahating cheesecake.
“Sorry, Alexa. Hindi ako nakababa para salubungin ka.”
“Kasalanan ni Adrian. Kagabi, hindi niya ako pinatulog.”
Kung paano siya ngumiti ay parang sinasadyang ipamukha ang lahat.
Masuyong pinunasan ni Adrian ang mumo sa gilid ng labi niya.
Tahimik akong tumingin sa labas ng bintana.
Noong kami pa ang mag-asawa, bawal akong kumain sa loob ng sasakyan.
Kahit bumababa ang asukal ko at kendi lang ang kailangan ko, agad niya akong pinipigilan.
“Mabaho.”
“Madumi.”
Ngayon…
Hindi pala iyon tungkol sa pagkain.
Tungkol iyon sa taong kasama niya.
At hindi ako iyon.
Dinala nila ako sa isang mamahaling restaurant sa Bonifacio Global City.
Parang tunay na misis, iniabot ni Bianca ang menu.
“Order ka lang. Libre namin.”
Hindi pa ako nakakasagot nang magsalita si Adrian.
“Isa sa bawat seafood.”
Dati, paborito ko ang seafood.
Umiling ako.
“Hindi puwede.”
“Bakit?”
“Masama sa akin ngayon.”
Nagtaka siya.
“Hindi ba favorite mo ‘yan?”
Kalmado kong sinabi,
“Buntis ako.”
Biglang tumahimik ang pribadong silid.
Ilang segundo ang lumipas bago malakas na tumawa si Adrian.
“Buntis?”
“Huwag mo akong lokohin.”
“Matagal na kitang hindi nahahawakan.”
Napapikit ako.
Gaano ba kakapal ang mukha ng lalaking ito?
Talaga bang naniniwala siyang hihintayin ko siya habambuhay?
Tumawa rin si Bianca.
“Alexa, huwag ka nang magkunwari.”
“Kung gusto mong pagselosin si Adrian, mas maganda sana kung mas kapani-paniwala ang dahilan.”
“Nakalimutan mo na ba ang tawag sa’yo ng pamilya niya?”
“‘Yung manok na hindi nangingitlog.”
Dalawang taon kaming nagsama ni Adrian.
Hindi ako nabuntis kahit kailan.
Dahil doon, halos araw-araw akong pinapahiya ng biyenan ko.
Pinainom ako ng kung anu-anong herbal medicine.
Pinilit pa akong kumain ng mga nakakadiring paniniwala para lang daw magkaanak.
Habang si Adrian…
Iisa lang lagi ang sinasabi.
“Pagpasensiyahan mo na si Mama.”
Hanggang sa makita ko ang medical report niya.
Doon ko nalaman ang katotohanan.
Si Adrian ang baog.
Hindi ako.
Hindi na ako nagpaliwanag.
Inilahad ko lang ang kamay ko.
“Ibalik mo ang kuwintas ng mama ko.”
Sandali siyang natahimik.
“Alexa… hindi mo naman isinusuot ‘yon.”
“Sayang lang.”
Napakuyom ako ng kamao.
“Alam mong iyon na lang ang alaala ko sa kanya.”
“Iyon ang huling regalong ginawa niya bago siya namatay.”
Biglang nagsalita si Bianca.
“Ah… ito ba?”
Binuksan niya ang designer bag niya.
Inilabas ang jade necklace.
Ang parehong kuwintas na idinisenyo ng nanay ko habang nasa ospital siya.
May benda pa ang mga kamay niya noon.
Nakakabit ang dextrose.
Pero iginuhit pa rin niya ang disenyo para sa akin.
At ngayon…
Nakasuot iyon sa babaeng sumira sa buhay ko.
Ngumiti si Bianca.
“Naku, kung sinabi mo agad na sa’yo pala ito…”
“Hindi ko naman kukunin ang alaala ng Tita mo.”
Tumayo ako.
Inabot ko ang kuwintas.
Ngunit sa mismong sandaling halos mahawakan ko na ito—
Bigla niyang inindayog ang kamay.
Lumipad ang kuwintas palabas ng bukas na bintana.
“Oh!”
Napahawak siya sa bibig.
“Sorry, Alexa.”
“Nadulas lang.”
Nanigas ang buong katawan ko.
Tumakbo ako papunta sa bintana.
Tatlumpu’t tatlong palapag ang taas ng gusali.
Halos hindi ko na makita ang ibaba.
Nanginginig ang boses ko habang tumutulo ang mga luha.
“Sinadya mo…”
At sa mismong sandaling iyon, may isang malalim at malamig na tinig ang biglang narinig mula sa pintuan ng pribadong silid.
“Ako ang bumili ng kuwintas na iyon sa insurance vault dalawang taon na ang nakalipas.”
“Dahil gusto kong personal na ibalik ito sa tunay na may-ari.”
Unti-unting lumingon ang lahat.
At nang makita ko kung sino ang nakatayo roon…
Biglang namutla si Adrian.
PARTE2
Namutla si Adrian.
Unti-unti siyang tumayo mula sa kinauupuan niya.
“H-Harrison?”
Ang lalaking bagong dating ay matangkad, nasa halos apatnapung taong gulang, nakasuot ng simpleng dark gray suit. Tahimik ang kanyang mga mata ngunit ramdam ang awtoridad sa bawat hakbang.
Lumapit siya sa akin.
Pagkatapos ay marahang inakbayan ako.
“Love, ayos ka lang ba?”
Napangiti ako.
“Okay lang ako.”
Agad na napansin nina Adrian at Bianca ang wedding ring na pareho naming suot.
Mas simple iyon kaysa sa mamahaling singsing na ibinigay noon ni Adrian, ngunit para sa akin, iyon ang pinakamahalagang alahas na pag-aari ko.
Hindi makapaniwala si Adrian.
“Asawa mo?”
Tumango ako.
“Ipakikilala ko.”
“Ito ang asawa ko, si Harrison Lim.”
“At ang anak na dinadala ko… anak namin.”
Para bang tinamaan ng kidlat si Adrian.
Paulit-ulit niyang tinitigan ang tiyan ko.
“Hindi puwede…”
“Hindi puwede ‘yan.”
“Imposible!”
Tahimik na ngumiti si Harrison.
“Walang imposible.”
“Ang imposible lang ay isipin mong iikot pa rin ang mundo sa’yo matapos mong sirain ang isang tao.”
Nag-init ang mukha ni Adrian.
Samantala, nanginginig ang kamay ni Bianca.
“Sandali…”
“Kung kayo na ang mag-asawa…”
“Bakit bumalik ka pa?”
Diretso ko siyang tiningnan.
“Dahil may dalawang bagay akong dapat bawiin.”
“Ang unang bagay ay ang lumang bahay ng pamilya namin.”
“Ang pangalawa…”
“…ay ang dignidad ng nanay ko.”
Tahimik ang buong silid.
Biglang may kumatok.
Pumasok ang manager ng restaurant kasama ang dalawang security personnel.
“Good evening, Ms. Alexa.”
“Natagpuan na po namin ang kuwintas.”
Ipinakita niya ang isang velvet box.
Napabuntong-hininga ako.
Nasa loob ang jade necklace.
Hindi pala ito tuluyang nahulog.
May decorative safety net pala sa labas ng restaurant dahil kasalukuyang may exterior maintenance ang gusali.
Doon ito bumagsak.
Agad ko itong tinanggap.
Maingat kong hinaplos ang jade pendant.
Parang muli kong naramdaman ang mainit na kamay ng nanay ko.
Hindi ko namalayang tumulo ang luha ko.
Mahina akong bumulong.
“Ma… nakuha ko na ulit.”
Lumapit si Harrison.
Tahimik niya akong niyakap.
“Wala nang kukuha niyan sa’yo.”
Habang nakatingin ako sa kuwintas, narinig kong nagsalita si Bianca.
“Alexa…”
“Sorry.”
“Hindi ko sinasadya.”
Mabagal akong lumingon.
“Talaga?”
“Dalawang taon kang nag-post sa social media habang suot ang kuwintas ng nanay ko.”
“Dalawang taon mo akong pinagtawanan.”
“Ngayon lang naging aksidente?”
Wala siyang naisagot.
Tumayo naman si Adrian.
“Sapat na siguro ang drama.”
“Ibinalik na ang kuwintas.”
“Tapos na.”
Napatawa si Harrison.
“Tapos na?”
May inilapag siyang makapal na brown envelope sa mesa.
“Sa tingin mo ba iyon lang ang ipinunta namin rito?”
Binuksan niya ang envelope.
Isa-isang inilabas ang mga dokumento.
Una.
Original purchase receipt ng jade necklace.
Pangalawa.
Insurance ownership certificate.
Pangatlo.
Mga screenshot ng mga post ni Bianca habang ginagamit ang kuwintas.
Pang-apat.
Notarized affidavit mula sa dating housekeeper ng bahay nina Adrian.
Tahimik ang lahat.
Hindi maintindihan ni Adrian.
“Ano’ng ibig sabihin nito?”
Kalmadong sumagot si Harrison.
“Ibig sabihin…”
“May kaso.”
Nanlaki ang mga mata ni Bianca.
“Kaso?”
“Tungkol saan?”
“Tungkol sa illegal possession ng property.”
“Tungkol sa destruction of personal property.”
“At tungkol sa public defamation.”
Namutla siya.
“A-ako?”
Tumango si Harrison.
“Hindi lang ikaw.”
“Pati si Adrian.”
Biglang sumigaw si Adrian.
“Huwag mo akong takutin!”
“May pera ako!”
“May pinakamagaling akong abogado!”
Tahimik na ngumiti si Harrison.
“Kaya ba nilang baguhin ang ebidensiya?”
Hindi na nakasagot si Adrian.
Sa unang pagkakataon…
Nakikita kong unti-unting nawawala ang kumpiyansa niya.
Pagkaraan ng tatlong buwan.
Ginawa sa Makati Regional Trial Court ang unang pagdinig.
Halos lahat ng ebidensiya ay pabor sa amin.
Lumabas din ang dating personal assistant ni Adrian bilang witness.
Inamin nito na si Adrian mismo ang kumuha ng jade necklace sa safety deposit box habang nagluluksa pa ako sa pagkamatay ng nanay ko.
Hindi lang iyon.
Inamin din niyang planado ang pagpapadala ng siyamnapu’t siyam na litrato.
Plano rin ang pekeng “tatlong taong pustahan.”
Lahat iyon ay ginawa upang mapahiya ako at pilitin akong kusang lumayo.
Nang marinig iyon ng hukom, napailing ito.
Samantala, tuluyan nang bumagsak ang reputasyon ng kumpanya ni Adrian.
Maraming investors ang umurong.
Sunod-sunod ding umalis ang mga kliyente.
Maging ang kaniyang board of directors ay bumoto upang alisin siya bilang CEO.
Isang linggo matapos ang desisyon…
Opisyal ding naghain ng diborsyo si Bianca.
Hindi dahil nagsisi siya.
Kundi dahil wala nang natitirang pera si Adrian.
Nabalitaan kong halos araw-araw silang nag-aaway.
Minsan pa nga ay nagsampa sila ng reklamo laban sa isa’t isa.
Ngunit wala na akong pakialam.
Lumipas ang anim na buwan.
Sa isang maliwanag na umaga sa Bonifacio Global City, isinilang ko ang isang malusog na batang lalaki.
Habang hawak ko ang anak namin, tahimik akong umiiyak.
Hindi dahil sa sakit.
Kundi dahil sa wakas…
Naranasan ko ring magkaroon ng sariling pamilya.
Hinawakan ni Harrison ang maliit na kamay ng aming anak.
“Kamukhang-kamukha mo.”
Napangiti ako.
“Mas gwapo siya.”
Tumawa kaming pareho.
Maya-maya ay inilabas ko ang jade necklace.
Ipinasuot ko iyon.
Hindi sa leeg ko.
Kundi inilagay ko muna ito sa maliit na keepsake box ng anak namin.
“Hindi ito basta alahas.”
“Sagisag ito ng pagmamahal ng lola mo.”
“At ng katotohanang hindi kailanman nananalo ang kasamaan.”
Makalipas ang isang taon.
Ganap nang naipanalo ang lahat ng kaso.
Inutusan ng korte sina Adrian at Bianca na magbayad ng malaking danyos.
Nabawi ko rin ang lumang ancestral house ng aming pamilya.
Imbes na ibenta, ipinaayos namin ito.
Ginawa namin itong maliit na foundation para sa mga batang nawalan ng magulang.
Sa harap ng gusali, may maliit na plake.
Hindi nakalagay ang pangalan ko.
Hindi rin ang pangalan ni Harrison.
Kundi ang pangalan ng nanay ko.
Siya ang tunay na dahilan kung bakit hindi ako sumuko.
Isang hapon.
Habang nagdidilig ako ng mga bulaklak sa bakuran ng lumang bahay, may isang pamilyar na sasakyang huminto sa tapat.
Lumabas si Adrian.
Halos hindi ko siya nakilala.
Payat.
Maputla.
Wala na ang dating mamahaling relo.
Wala na rin ang dating yabang.
Tahimik siyang lumapit.
“Alexa…”
“Hindi ko hinihinging bumalik ka.”
“Alam kong huli na.”
“Gusto ko lang humingi ng tawad.”
Matagal ko siyang tinitigan.
Pagkatapos ay ngumiti ako.
Hindi ngiti ng pagmamahal.
Kundi ng isang taong tuluyan nang nakalaya.
“Adrian.”
“Matagal na kitang pinatawad.”
“Dahil ang pagpapatawad ay para sa kapayapaan ko.”
“Pero ang pagbabalik…”
“Hindi na mangyayari.”
Sa likuran ko ay lumabas si Harrison, buhat ang aming anak.
Tumakbo ang maliit naming lalaki papunta sa akin.
“Mommy!”
Kinarga ko siya.
Masaya siyang tumawa.
Tiningnan iyon ni Adrian.
Unti-unting tumulo ang luha sa kanyang mga mata.
Marahil doon niya tunay na naunawaan…
Hindi niya nawala ang isang asawa.
Nawala niya ang babaeng buong pusong nagmahal sa kanya.
At ang pagkakataong magkaroon ng isang masayang pamilya.
Tahimik siyang yumuko.
Pagkatapos ay naglakad palayo.
Hindi ko na siya muling tinawag.
Hindi ko na rin siya nilingon.
Sapagkat ang ilang tao ay bahagi lamang ng nakaraan.
At ang nakaraan…
Ay hindi na kailanman dapat balikan.
Mahigpit akong niyakap ni Harrison.
Hinalikan niya ang noo ko.
“Ready ka na bang umuwi?”
Ngumiti ako habang pinagmamasdan ang paglubog ng araw.
“Oo.”
“Uwi na tayo.”
Magkahawak-kamay kaming naglakad pauwi, kasama ang aming anak.
Sa unang pagkakataon matapos ang napakaraming taon ng luha, pagtataksil, at sakit, tunay kong naunawaan ang isang simpleng katotohanan:
Ang pinakamagandang paghihiganti ay hindi ang sirain ang taong nanakit sa iyo. Ang pinakamagandang paghihiganti ay ang bumuo ng isang masayang buhay na hindi na sila kailanman magiging bahagi.
