Noong March 25, 2026, ang bansa ay naging saksi sa pagbubukas ng isang makasaysayang kabanata sa politika ng Pilipinas—ang unang araw ng impeachment hearing laban kay Vice President Sara Duterte sa House Committee on Justice. Ngunit sa halip na ang Bise Presidente ang humarap sa mga mambabatas, ang kanyang boses ay narinig sa pamamagitan ng kanyang matatapang na legal counsel.

Sa isang eksklusibong press conference, inilatag nina Atty. Michael Poa at Atty. Sheila ang kanilang mga pundamental na pagtutol sa prosesong kasalukuyang nagaganap sa Mababang Kapulungan, na tinawag nilang isang paglabag sa pangunahing batas ng bansa.

Ang Kontrobersyal na “Mini Trial” sa Kamara

Ang sentro ng argumento ng defense team ay nakaugat sa 1987 Constitution. Ayon kay Atty. Michael Poa, ang ginagawang pagdinig ng Committee on Justice ay unti-unti nang nagiging isang “mini trial,” isang terminong ayon sa kanya ay nanggaling mismo sa mga miyembro ng komite.

Sa ilalim ng Section 3, paragraph 6, Article 11 ng Konstitusyon, malinaw na isinasaad na ang Senado, at ang Senado lamang, ang may “sole power to try and decide all cases of impeachment.”

“Ang aming kliyente ay hindi dumalo dahil naniniwala kami na ang ginagawa nila ay isang trial,” paliwanag ni Poa.

Iginigiit ng kampo ng Bise Presidente na ang papel ng House of Representatives ay limitado lamang sa pagtukoy kung mayroong “probable cause” para ituloy ang impeachment, at hindi ang magsagawa ng isang ganap na paglilitis kung saan tinatawag ang mga saksi at sinusuri ang mga ebidensya na tila isang hukuman.

Para sa defense team, ang pagpapatuloy ng ganitong sistema ay isang direktang pag-agaw sa kapangyarihang nakalaan lamang para sa mga Senador.

Babala Laban sa “Fishing Expedition”

Isa pang matinding puntong itinaas ng mga abogado ni VP Sara ay ang tila walang hanggang paghiling ng mga dokumento at subpoena na labas na sa orihinal na reklamo ng impeachment.

Tinawag ito ng defense team na isang “fishing expedition”—isang taktika kung saan pilit na naghahanap ng butas o ebidensya ang mga nag-aakusa dahil sa kakulangan ng matibay na basehan sa kanilang orihinal na reklamo.

“If you will go beyond the evidence attached and start asking for documents left and right… that is what we’re saying na fishing expedition,” ani Atty. Poa. Binigyang-diin niya na ang “burden of proof” o ang bigat ng pagpapatunay ay laging nasa panig ng mga nag-aakusa.

Sa halip na ang respondent ang piliting maglabas ng depensa, dapat munang patunayan ng mga accusers na mayroon silang hawak na matibay at sapat na ebidensya bago guluhin ang operasyon ng gobyerno. Gayunpaman, nilinaw ni Poa na handa siyang dumalo sa anumang subpoena na ipapadala sa kanya nang personal, dahil wala silang intensyong umiwas sa batas.

Isyu ng Paggalang at ang Karapatan ng Respondent

Sa gitna ng hearing, binatikos ng ilang mambabatas, kabilang na ang mga kinatawan na sina Luistro at De Lima, ang hindi pagsipot ni VP Sara bilang isang anyo ng “disrespect” o kawalan ng paggalang sa institusyon.

Agad naman itong sinagot ng defense team sa pagsasabing walang anumang batas o panuntunan na nag-o-obliga sa isang respondent na dumalo sa mga preliminary hearing ng Committee on Justice.

“Walang rule o batas na nag-o-obliga sa respondent na dumalo… Hindi ito ang unang pagkakataon; sa ibang impeachment proceedings, hindi rin nag-a-attend ‘yung high official,” paliwanag ng kampo ni Duterte.

Idinagdag pa nila na bago pa man magsimula ang hearing ay nagsumite na sila ng kanilang pormal na pagtugon sa imbitasyon, kaya’t ang paratang ng kawalan ng paggalang ay walang sapat na basehan.

Handa sa Senado: Ang “Proper Forum”

Sa huli, ang mensahe ng defense team ay simple: dalhin ang laban sa tamang lugar. Naninindigan sila na handang sagutin ni Vice President Sara Duterte ang lahat ng mga alegasyon laban sa kanya, ngunit gagawin lamang ito sa Senado na siyang tamang “forum” para sa isang paglilitis.

Naniniwala ang mga abogado na binubuo ng isang “collaboration” ng mga batikang law firms tulad ng Fortun, Narvasa & Salazar, na sa oras na makarating ang kaso sa Senado, doon lamang tunay na mangingibabaw ang hustisya at tamang proseso.

Sa anim na abogadong kasama sa defense team, kabilang sina Atty. Reynold Munsayac at Atty. Bodota, ang kanilang misyon ay malinaw—protektahan ang integridad ng Bise Presidente at tiyakin na ang bawat hakbang ng gobyerno ay naaayon sa itinatadhana ng Konstitusyon.

Habang patuloy ang banggaan sa Kamara, ang buong bansa ay naghihintay kung ang kasong ito ay tuluyan nang aakyat sa Senado o maglalaho dahil sa mga kinuwestiyong legalidad.