Nang Bumalik Sila Mula sa Showroom na Walang Dalang Sasakyan, Dala Nila ang Galit ng Taong Nabuking Bago Pa Man Makapagnakaw
BAHAGI 2: Nang Bumalik Sila Mula sa Showroom na Walang Dalang Sasakyan, Dala Nila ang Galit ng Taong Nabuking Bago Pa Man Makapagnakaw
Hindi nagsalita si Paolo sa unang limang segundo.
Nakaupo siya sa gilid ng kama, hawak ang phone, habang nakatitig ako sa kanya na parang ngayon ko lang siya nakilala.
Sa labas ng bintana, maliwanag ang lungsod.
May mga kotse sa EDSA.
May busina.
May mga ilaw sa katabing building.
Normal ang mundo.
Pero sa loob ng kuwarto namin, parang may nabasag na salamin na hindi makikita pero naririnig sa bawat hinga.
—Mika, pakinggan mo muna ako.
Iyon ang unang sinabi niya.
Hindi “sorry.”
Hindi “nagkamali ako.”
Hindi “bakit ko kinuha ang wallet mo?”
Kundi pakinggan mo muna ako.
Tumayo ako, tahimik na lumapit sa cabinet, at tiningnan ang bag ko.
Nasa ilalim ng scarf ang wallet ko.
Binalik na niya.
Malinis.
Maayos.
Parang hindi ginalaw.
Pero alam naming dalawa na bukas na ang loob noon kanina pa.
Kinuha ko ang wallet at binuksan.
Nandoon ang debit card.
Nandoon ang credit card na halos hindi ko ginagamit.
Nandoon ang ID ko.
Nandoon ang maliit na prayer card na bigay ni Mama.
Wala namang nawala.
Iyon ang nakakatawa.
Minsan, mas nakakatakot ang walang nawawala.
Dahil ibig sabihin, hindi pa sila tapos.
Tumingin ako sa kanya.
—Kinuha mo ang wallet ko habang naliligo ako.
Huminga siya nang malalim.
—Hindi ko ninakaw.
—Hindi mo ninakaw?
—Asawa kita.
—Kaya puwede mo nang kunin ang gamit ko nang hindi nagpapaalam?
Napasuklay siya sa buhok.
Ganoon siya kapag naiipit.
Noong magkasintahan pa kami, akala ko cute iyon.
Ngayon, parang galaw ng taong naghahanap ng palusot.
—Mika, hindi mo naiintindihan. Napahiya si Clarisse doon. Nandoon na kami. Nakausap na namin agent. Akala nila sure buyer kami.
—Bakit kayo nandoon?
Sandali siyang natigilan.
—Nagpunta lang kami para tumingin.
—May attempted transaction na ₱2.8 million. Hindi iyon tingin.
Bumuka ang bibig niya.
Walang lumabas.
Umupo ako sa upuan sa tabi ng dresser.
Hindi ako umiiyak.
Hindi ako nanginginig.
At iyon ang mas lalong ikinainis niya.
Gusto yata niyang magwala ako para masabi niyang dramatic ako.
Gusto niyang umiyak ako para yakapin niya ako at paikutin ang usapan.
Pero wala akong ibinigay sa kanya.
Kalmado lang ako.
—Paolo, bakit card ko ang ginamit mo?
—Dahil akala ko may laman.
—At bakit mo inakalang may karapatan kang gamitin iyon?
—Dahil asawa mo ako!
Sa wakas, sumigaw siya.
Umangat ang boses niya sa kuwartong tatlong araw pa lang naming pinagsasaluhan.
Hindi ako kumurap.
Lumakas ang loob niya dahil hindi ako sumagot agad.
—Mika, kasal na tayo. Hindi mo ba naiintindihan iyon? Hindi ka na single. Hindi na puwedeng may sarili kang mundo, sarili mong pera, sarili mong plano. Kapag may kailangan ang pamilya ko, pamilya mo rin sila.
Dahan-dahan akong tumango.
—Kaya pala.
Kumunot ang noo niya.
—Ano?
—Kaya pala tatlong araw pa lang, sinusubukan mo na kung alin sa pera ko ang puwede mong buksan.
Namula ang mukha niya.
—Ang sama ng tingin mo sa akin.
—Hindi. Ngayon pa lang nagiging malinaw.
Tumayo siya.
—Clarisse is my sister. Pangarap niya iyon. Hindi mo ba kayang tumulong?
—May trabaho ba siya?
—Nagsisimula siya ng business.
—May business permit?
—Mika.
—May clients ba?
—Hindi iyon ang point.
—May savings ba siya kahit pang-down payment?
—Sabi ko hindi iyon ang point!
—Kung ganoon, ano ang point?
Lumapit siya sa akin.
Hindi sobrang lapit.
Sapat lang para iparamdam na gusto niya akong umurong.
Pero hindi ako umurong.
—Ang point, asawa kita. Kung may pera ka, dapat kaya mong tumulong sa amin.
—Sa inyo?
Napahinto siya.
Doon niya narinig ang sariling salita.
Sa inyo.
Hindi sa atin.
Sa inyo.
Tumayo ako.
Kinuha ko ang wallet.
Inilagay ko sa drawer at nilock.
Pagkatapos, kinuha ko ang susi at isinilid sa bulsa ng pajama ko.
—Ang card na ginamit mo, may laman lang na ₱18,000. Pang-grocery, kuryente, tubig, at maintenance fee. Hindi iyon vault.
Nanlaki ang mata niya.
—Anong ibig mong sabihin?
—Wala akong milyong cash sa card.
Hindi siya naniwala.
Kitang-kita iyon.
Hindi niya matanggap na ang malaking pabaon na iniisip niya ay wala sa plastic card na puwede niyang ipasok sa POS machine.
Parang bata siyang sinabihang walang laman ang kahong inalog niya buong gabi.
—Nasaan?
Ngumiti ako.
Maliit lang.
—Hindi iyon tanong na dapat itanong ng taong kakakuha lang ng wallet ko nang patago.
Iyon ang unang gabi naming natulog na magkalayo.
O mas tamang sabihin, siya ang natulog sa sofa.
Ako, hindi natulog.
Umupo ako sa kama, nakatalikod sa safe, habang hawak ang phone ko.
Tinext ko si Mama.
“Ma, tama ka.”
Wala pang isang minuto, tumawag siya.
Hindi niya tinanong agad kung ano ang nangyari.
Una niyang sinabi:
—Nasa iyo pa ba ang susi?
Doon ako muntik maiyak.
Dahil sa isang tanong, alam kong naintindihan na niya ang lahat.
—Oo, Ma.
—Ang ginto?
—Nasa safe pa ang maliit na bahagi. Ang iba nasa bank vault.
—Good. Huwag mong bubuksan kahit kanino.
—Ma, kinuha niya wallet ko. Ipinang-down payment sa luxury van ni Clarisse.
Narinig ko ang malalim niyang paghinga.
Hindi siya nagmura.
Hindi siya sumigaw.
Pero nang magsalita siya, mas matalim pa kaysa sigaw.
—Tatlong araw.
Napakabigat ng dalawang salitang iyon.
Tatlong araw.
Tatlong araw pa lang akong asawa.
Tatlong araw pa lang akong manugang.
Tatlong araw pa lang silang nagpipigil.
At nabigo na sila.
—Makinig ka, Mika. Simula ngayon, lahat ng usapan, i-record mo kung kaya. Lahat ng message, i-screenshot mo. Kapag may pupunta sa bahay, huwag kang mag-isa kung maaari.
—Ayoko namang palakihin.
—Anak, sila ang nagpalaki noong ginamit nila ang card mo para sa sasakyang hindi sa iyo.
Natahimik ako.
Tama siya.
Minsan, ang babae pa ang nahihiyang ipagtanggol ang sarili.
Kasi tinuruan tayong huwag maging makitid.
Huwag maging madamot.
Huwag magbilang.
Pero ang taong walang bilang, madaling ubusin.
Kinabukasan, maaga pa lang, nasa labas na ng pinto si Tita Linda.
Hindi siya nag-iisa.
Kasama niya si Clarisse, naka-sunglasses kahit hallway lang ng condo.
Kasama rin nila ang tiyahin ni Paolo na si Tita Baby, ang babaeng laging may dalang rosaryo at tsismis.
Si Paolo ang nagbukas ng pinto.
Tumingin sila sa akin na parang ako ang nagdala ng kahihiyan sa pamilya nila.
Hindi iyong taong nagnakaw ng wallet.
Hindi iyong babaeng nagpabili ng luxury van na wala namang pambayad.
Ako.
Dahil hindi sapat ang laman ng card ko para sa pangarap nila.
—Mika, kailangan nating mag-usap, sabi ni Tita Linda.
—Pumasok po kayo.
Sinabi ko iyon nang mahinahon.
At bago sila tuluyang pumasok, pinindot ko ang record sa phone ko, saka ko inilagay sa bulsa ng cardigan ko.
Umupo sila sa sala.
Si Clarisse, hindi pa man nakaupo, nagsimula na.
—Ate, alam mo ba kung gaano ako napahiya kahapon? Sabi ng agent, declined. Declined! Sa harap ng ibang tao!
Tiningnan ko siya.
—Bakit ka napahiya sa card na hindi sa iyo?
Parang sinampal siya ng hangin.
—Grabe ka magsalita.
—Diretso lang.
Si Tita Baby ay nag-ayos ng rosaryo sa kamay niya.
—Hija, sa pamilya, hindi dapat ganyan katigas ang puso.
Napatingin ako sa kanya.
—Tita, sa pamilya rin po, hindi dapat kinukuha ang wallet ng tao habang naliligo siya.
Saglit na natahimik ang lahat.
Si Paolo, nasa may bintana, nakayuko.
Wala siyang sinabing pagtatanggol sa akin.
Hindi na ako nagulat.
Ang lalaking kayang gamitin ang card ko nang patago ay hindi rin lalaking aamin sa harap ng nanay niya.
Si Tita Linda ang sumalo.
—Mika, huwag mong palakihin. Mag-asawa kayo. Hindi pagnanakaw iyon. At saka kung talagang mahal mo ang anak ko, hindi mo dapat kinukuwenta ang pera mo sa kanya.
—Hindi ko kinukuwenta ang pera ko sa kanya. Kinukuwenta ko ang tiwala na sinira niya.
Sumikip ang panga niya.
—Ganyan ka pala. Kaya pala sabi ko kay Paolo noon, dapat kilalanin muna nang husto ang babaeng papakasalan.
Doon ako natawa nang mahina.
Hindi dahil nakakatawa.
Kundi dahil predictable.
Kapag hindi nila nakuha ang gusto nila, lalabas agad ang tunay nilang tingin sa iyo.
—Tita, bago ang kasal, mabait po ako. Noong kasal, mabait pa rin po ako. Ngayon lang ako naging masama dahil hindi ako pumayag bumili ng sasakyan para kay Clarisse.
Umirap si Clarisse.
—Hindi naman libre. Utang lang.
—May kasulatan ba?
—Family nga, bakit kailangan ng kasulatan?
—Kasi kapag bayaran na, bigla ninyong sasabihing family.
Tumayo si Paolo.
—Mika, tama na.
Tumingin ako sa kanya.
—Ikaw ang tumahimik. Ikaw ang kumuha ng wallet ko.
Namalat ang boses niya.
—Pinapahiya mo ako sa harap nila.
—Kahapon, pinahiya mo ako sa harap ng agent nang ginamit mo ang pangalan ko at card ko nang walang pahintulot.
—Hindi ka naman nandoon!
—Eksakto. Kaya mas malala.
Nakita kong nanginginig na ang daliri ni Tita Linda sa hawak niyang bag.
—Anong gusto mong palabasin? Na magnanakaw ang anak ko?
Hindi ako umiwas.
—Kumuha siya ng hindi kanya. Gumamit siya ng card na hindi niya pag-aari. Sinubukan niyang magbayad ng ₱2.8 million para sa sasakyang hindi ko pinayagan. Kung ayaw ninyo sa salitang iyon, kayo na ang humanap ng mas magandang tawag.
Huminga nang malakas si Tita Baby.
—Diyos ko, ang tigas ng dila.
Si Clarisse naman, biglang tumayo at lumapit sa cabinet sa gilid ng sala.
Doon nakalagay ang ilang gamit namin.
Mga album ng kasal.
Mga kahon ng regalo.
At ang cabinet kung saan nasa likod ang steel safe.
Nakita ko ang mata niya.
Hindi siya naghahanap ng tissue.
Hindi siya naghahanap ng tubig.
Hinahanap niya ang tunay na pabaon.
—Ate, kung wala sa card, nasaan?
Doon lalong lumamig ang buong sala.
Hindi ako sumagot.
Lumapit siya sa cabinet.
—Ito ba?
Tumayo ako.
—Clarisse, lumayo ka riyan.
Ngumiti siya nang pailalim.
—Bakit? May tinatago ka ba?
Si Paolo ay hindi gumalaw.
Si Tita Linda ay hindi siya pinigil.
Doon ko nakuha ang sagot.
Hindi ito kusang tantrum ni Clarisse.
Alam nilang lahat.
Gusto nilang lahat makita kung saan nakatago ang pera.
Lumapit ako sa kanya.
—Lumayo ka sa cabinet.
—Or what?
—Or tatawag ako ng security.
Tumawa siya.
—Sa sariling pamilya mo?
Kinuha ko ang intercom.
Hindi na siya tumawa.
—Security, please send someone to Unit 18B. May guest po ako na ayaw lumayo sa personal property ko.
Napatayo si Tita Linda.
—Mika!
Hindi ko ibinaba ang tingin sa kanya.
—Yes po?
—Pinapahiya mo kami!
—Hindi po. Pinipigilan ko lang kayong ipahiya ang sarili ninyo.
Dumating ang security makalipas ang ilang minuto.
Dalawang guard.
Magalang.
Tahimik.
Pero sapat ang presensya nila para maging mabait ulit ang mga bisita ko.
Biglang si Clarisse ay umiyak.
Biglang si Tita Linda ay nanghina.
Biglang si Tita Baby ay nagdasal nang malakas.
Si Paolo, namutla.
—Mika, sobra ka na.
Hindi ko siya sinagot.
Sinabi ko lang sa guard:
—Please escort them downstairs. My husband can stay. The rest are leaving.
Nanlaki ang mata ni Tita Linda.
—Anong ibig mong sabihin? Nanay ako ni Paolo!
—Hindi po kayo residente rito.
—Bahay ito ng anak ko!
Kinuha ko ang folder sa drawer ng coffee table.
Nilabas ko ang photocopy ng condominium title.
Inilapag ko sa mesa.
—Hindi po.
Hindi niya iyon hinawakan.
Tiningnan lang niya ang pangalan ko sa papel.
Mikaela Villanueva.
Hindi Mikaela Reyes.
Hindi Paolo Reyes.
Ako.
Isang pangalan.
Isang pinto.
Isang hangganan.
Doon ko unang nakita ang takot sa mata niya.
Hindi malaking takot.
Hindi pa.
Pero parang may maliit na bitak sa yabang niya.
—Kaya pala, bulong niya.
—Kaya pala ano po?
Hindi siya sumagot.
Pero si Clarisse ang sumabog.
—Kaya pala ang yabang mo! Kasi bahay mo, pera mo, lahat sa iyo! Sana pala hindi ka na pinakasalan ni Kuya kung ganyan ka rin lang!
Hindi ko alam kung bakit masakit pa rin.
Kahit alam ko na.
Kahit nakikita ko na.
Kahit malinaw na sa akin.
Masakit pa rin marinig na ang kasal namin, para sa kanila, ay investment na nagkamali ng payout.
Pagkaalis nila, akala ko magkakaroon kami ni Paolo ng totoong pag-uusap.
Akala ko luluhod siya.
O kahit uupo lang at magsasabing nadala siya.
Pero hindi.
Pagsara ng pinto, agad siyang lumingon sa akin.
—You humiliated my family.
Napapikit ako.
—Your family humiliated themselves.
—Nanay ko iyon.
—Ako ang asawa mo.
—Kaya nga dapat hindi mo sila tratuhin na parang magnanakaw!
—Then tell me, Paolo. Bakit lumapit si Clarisse sa cabinet?
Hindi siya sumagot.
—Bakit hindi mo siya pinigil?
Wala pa rin.
—Bakit tinanong niya kung nasaan kung wala sa card?
Nanatili siyang tahimik.
Doon ko naintindihan.
Hindi niya kailangang umamin.
Ang katahimikan niya, sapat na.
Lumipas ang dalawang araw na parang nakatira kami sa loob ng refrigerator.
Hindi kami nag-uusap maliban sa praktikal na bagay.
Nagpalit ako ng passcode sa door lock.
Tinanggal ko ang spare key na ibinigay ko sa kanya at pinalitan ang cylinder ng cabinet.
Inilipat ko rin ang maliit na gold stash sa bank vault nang palihim, kasama si Mama.
Sa steel safe, may iniwan akong laman.
Pero hindi iyon ginto.
Mga bato iyon na binalot ko sa lumang velvet pouch.
At isang envelope.
Sa envelope, may nakasulat:
“Kung binuksan mo ito nang wala ako, tapos na tayo.”
Hindi ko inakalang ganoon kabilis nila itong susubukan.
Noong Biyernes ng gabi, umuwi ako galing sa grocery.
Nasa elevator pa lang ako, may kakaiba na akong pakiramdam.
Tahimik ang hallway.
Pero bukas ang ilaw sa ilalim ng pinto.
Dapat wala si Paolo.
Sabi niya, may dinner siya kasama ang officemates.
Pagpasok ko, naamoy ko agad ang pabango ni Tita Linda.
Matapang.
Matamis.
Nakakasuka.
Sa sala, nandoon siya.
Nandoon si Clarisse.
Nandoon si Tita Baby.
At may isang lalaki akong hindi kilala, may bitbit na maliit na toolbox.
Nakatayo sila sa harap ng cabinet.
Bukas ang pinto ng cabinet.
At ang steel safe ko, may gasgas na sa gilid ng lock.
Parang huminto ang lahat.
Si Paolo, nasa tabi ng lalaki.
Nang makita niya ako, bumagsak ang kulay ng mukha niya.
Ang lalaki naman, mabilis na umatras.
Hindi ko kailangang magtanong kung ano siya.
Locksmith.
O kung ano man ang tawag sa taong binayaran nilang buksan ang hindi sa kanila.
Dahan-dahan kong ibinaba ang grocery bag sa sahig.
Basag ang isang bote ng suka sa loob.
Umagos ito sa tiles.
Amoy asim ang buong sala.
Bagay na bagay sa gabing iyon.
—Mika, sabi ni Paolo, boses niya ay pilit na kalmado.
Hindi ko siya pinatingin nang matagal.
Tumingin ako sa safe.
Sa gasgas.
Sa toolbox.
Sa mukha ng nanay niya.
Sa mukha ng kapatid niya.
At saka ako ngumiti.
Hindi malaki.
Hindi masaya.
Malamig.
—Tuloy ninyo.
Nanlaki ang mata ni Clarisse.
—Ano?
Lumapit ako sa sofa at naupo.
—Sabi ko, tuloy ninyo. Binayaran ninyo na siya, di ba? Sayang naman.
Si Tita Linda ang unang nakabawi.
—Huwag kang bastos, Mika. Gusto lang naming malaman kung ano ang tinatago mo sa asawa mo.
Tumango ako.
—At kailangan ninyong magdala ng locksmith para malaman iyon?
—Paolo has the right.
—Sa safe ko?
—Sa bahay ninyo.
—Bahay ko.
Namula siya.
—Puro ka “akin.” “Akin.” “Akin.” Ganyan ba tinuro sa iyo ng nanay mo? Maging sakim?
Doon ko na naramdaman ang apoy sa dibdib ko.
Kayang-kaya kong tiisin kapag ako ang tinatawag na madamot.
Pero kapag dinadamay nila si Mama, ibang usapan na iyon.
—Ang itinuro sa akin ng nanay ko, huwag magtiwala sa taong pumapasok sa bahay na may dalang locksmith.
Tumayo si Paolo.
—Mika, tama na!
—Hindi. Ikaw ang tumigil.
Lumakas ang boses ko, pero malinaw.
—Tatlong araw pa lang tayong kasal, ginamit mo ang card ko. Limang araw pa lang, pinapasok mo ang pamilya mo para buksan ang safe ko. Ano ang susunod? Pipirmahan mo ang pangalan ko sa dokumento?
Hindi ko alam na may tatama akong totoo.
Pero nang sinabi ko iyon, nakita ko ang biglang pag-iwas ng mata ni Tita Linda.
Nakita ko ang paghawak ni Clarisse sa bag niya.
Nakita ko ang pagkaputla ni Paolo.
At sa unang pagkakataon, ako naman ang natahimik.
May dokumento.
Hindi pa nila sinasabi, pero may dokumento.
Doon tumunog ang doorbell.
Lahat kami napalingon.
Si Paolo ang unang gumalaw.
Pero mas mabilis ako.
Binuksan ko ang pinto.
Nasa labas si Mama.
Hindi siya nag-iisa.
Kasama niya si Attorney Maribel, ang matagal nang kaibigan namin sa simbahan, at isang building security officer na may hawak na tablet.
Tumingin si Mama sa loob.
Sa safe.
Sa locksmith.
Sa pamilya ni Paolo.
Hindi siya nagulat.
Parang inaasahan na niya.
Tapos, tahimik niyang sinabi:
—Mika, anak, huwag kang papasok sa usapan nila nang walang saksi.
Si Tita Linda ay napaatras.
—Ano ito? Drama?
Ngumiti si Attorney Maribel.
—Hindi po. Documentation.
Lumapit ang security officer at nagsalita nang diretso:
—Ma’am Mika, based sa CCTV, pumasok po sila sa unit at 6:42 p.m. Kasama po ang non-resident male guest. Ang authorization po ay galing kay Sir Paolo.
Tumingin ako kay Paolo.
—Authorization?
Hindi siya makatingin.
Si Attorney Maribel naman ay tumingin sa lalaking may toolbox.
—Sir, licensed locksmith po ba kayo?
Namula ang lalaki.
—Tinawagan lang po ako. Sabi po nila, safe daw nila.
—May written proof po ba na owner sila ng safe?
Wala siyang maisagot.
Biglang nagsalita si Clarisse.
—Grabe kayo! Para kayong pulis! Family matter ito!
Tumalikod ako sa kanya.
—Hindi na.
Inilabas ni Attorney Maribel ang phone niya.
—Since may attempted unauthorized access sa personal property, I suggest everyone stays calm.
Doon biglang sumabog si Tita Linda.
—Personal property? Asawa siya ng anak ko! Ang pera niya, pera ng anak ko! Ang bahay niya, bahay ng anak ko! Ano ba ang akala ninyo sa kasal, laro?
Tumingin sa kanya si Mama.
Matagal.
Tahimik.
Pagkatapos, sinabi niya:
—Hindi rin po loto ang kasal, Linda. Hindi ka puwedeng bumili ng tiket sa anak ko at asahang jackpot ang anak mo.
Para akong napatayo sa loob ko.
Iyon ang nanay ko.
Tahimik kung kailangan.
Pero kapag tumama, direkta sa buto.
Nanginginig na si Tita Linda sa galit.
—Kaya pala ganyan ang anak mo. Ikaw pala ang nagturo na magtago ng pera sa asawa.
—Oo.
Hindi man lang kumurap si Mama.
—Ako ang nagturo.
Lalong natahimik ang sala.
—At mabuti na lang ginawa ko.
Doon nawala ang huling balat ng pagiging magalang ni Paolo.
—Tita Celia, sobra na kayo. Ako ang asawa niya. May karapatan akong malaman kung magkano ang pabaon ninyo sa kanya.
Tumingin sa kanya si Mama.
—May karapatan kang magmahal sa kanya. May karapatan kang respetuhin siya. May karapatan kang protektahan siya. Pero hindi ka binigyan ng Diyos ng karapatang halukayin ang safe niya para bilhan ng van ang kapatid mo.
Lumingon si Paolo sa akin.
—Mika, you’re really letting them talk to me like this?
—Yes.
Maiksi lang ang sagot ko.
Pero iyon ang unang tunay na pader na itinayo ko sa pagitan namin.
Doon naglabas si Tita Linda ng papel mula sa bag niya.
—Sige. Kung dokumento ang gusto ninyo, dokumento ang pag-usapan natin.
Inilapag niya iyon sa mesa.
Isang notarized agreement.
May tatlong pahina.
May pirma ni Paolo.
May pirma ni Tita Linda bilang witness.
May pirma ni Clarisse bilang witness.
At sa ibaba, may pirma na pangalan ko.
Mikaela Villanueva-Reyes.
Nanlamig ang mga daliri ko.
Binasa ni Attorney Maribel ang heading.
“Family Asset Contribution and Voluntary Support Agreement.”
Halos matawa siya sa inis.
—Ano ito?
Si Tita Linda ay biglang naging matapang.
—Pumirma si Mika bago ang kasal. Kusang loob niyang sinabi na anumang pabaon mula sa pamilya niya ay gagamitin din para sa pangangailangan ng pamilya Reyes.
Tumingin ako sa pirma.
Kahawig.
Hindi perpekto.
Pero kahawig.
Doon umakyat ang dugo sa ulo ko.
Hindi dahil natakot ako.
Kundi dahil ang kapal ng mukha nila.
—Hindi ako pumirma niyan.
Ngumisi si Clarisse.
—Baka nakalimutan mo lang, Ate. Ang dami mong pinirmahan noong wedding prep.
Tumingin ako sa kanya.
Hindi ako sumigaw.
Hindi ako lumapit.
Pero kita kong bigla siyang napaatras.
—Clarisse.
Napalunok siya.
—Ano?
—Kailan mo sinanay gayahin ang pirma ko?
Nawala ang kulay ng mukha niya.
Isang segundo lang.
Pero sapat iyon.
Si Mama ang nakakita.
Si Attorney Maribel ang nakakita.
Ako ang nakakita.
At higit sa lahat, nakarecord ang lahat.
Doon biglang may pumasok na notification sa phone ni Attorney Maribel.
Tiningnan niya.
Pagkatapos, itinaas niya ang tingin sa akin.
—Mika, nakuha ko na ang forwarded email mula sa notary staff. May scanned ID attached sa agreement.
—Anong ID?
Hindi siya agad sumagot.
Ibinaling niya ang screen sa akin.
At doon ko nakita.
Ang photocopy ng ID na ginamit sa dokumento ay hindi ang ID ko.
Mukha ko ang nasa larawan.
Pero iba ang birthdate.
Iba ang signature specimen.
At sa baba, may isang lumang pangalan na hindi ko inaasahang makita sa buhay ko.
Hindi Mikaela Villanueva.
Hindi Mikaela Reyes.
Kundi pangalan ni Clarisse, na may litratong pinalitan.
Tumingin ako sa kanya.
At sa pagkakataong iyon, hindi na siya umarte na bata.
Para siyang taong nahuli sa loob ng nasusunog na bahay.
