GABING PINILI NI GABRIEL
BAHAGI 3: ANG GABING PINILI NI GABRIEL
【Gabriel, bumaba ka.】
【At ibigay mo sa akin ang batang iyan.】
Paulit-ulit kong binasa ang dalawang linyang iyon hanggang sa parang lumabo ang paningin ko.
Ang batang iyan.
Kahit ilang taon na ang lumipas, kahit nasa kolehiyo na ako, kahit matagal ko nang pilit tinatayo ang sarili ko sa labas ng anino ng pamilya dela Vega, sa mata ng ginang, ganoon pa rin ako.
Isang batang maaaring utusan.
Isang batang maaaring parusahan.
Isang batang maaaring kunin kahit saan.
Mahigpit kong hinawakan ang gilid ng upuan. Sa labas ng kotse, nakatayo ang ginang ng pamilya dela Vega sa gitna ng ulan. Nakapayong siya, tuwid ang likod, malamig ang mukha. Para siyang hindi tao kundi isang utos na may katawan.
Tumigil ang paghinga ko nang makita kong gumalaw si Gabriel.
Akala ko bubuksan niya ang pinto.
Akala ko bababa siya, lalapit sa kanyang ina, at gaya ng dati, pipiliin ang pamilya dela Vega.
Dahil sino ba ako?
Isang ulila.
Isang dayo.
Isang pagkakamaling iniwan ng nakaraan.
Ngunit hindi bumaba si Gabriel.
Sa halip, dahan-dahan niyang pinatay ang screen ng telepono at ibinalik iyon sa bulsa.
“Lock the doors,” malamig niyang utos sa driver.
Agad na tumunog ang mahihinang pag-click ng mga pinto.
Napalingon ako sa kanya.
“Gabriel…”
Hindi niya ako tiningnan. Nakatitig lang siya sa babaeng nasa harap ng sasakyan.
“Umalis tayo.”
Nag-atubili ang driver.
“Sir, nakaharang po ang kotse ni Madam.”
“Then reverse.”
Sa unang pagkakataon, narinig ko sa boses ni Gabriel ang isang bagay na hindi ko pa narinig noon.
Galit.
Hindi ang galit na maingay.
Kundi ang galit na tahimik, mabigat, at kayang durugin ang anumang haharang.
Umatras ang kotse. Umingit ang gulong sa basang kalsada. Ilang estudyante sa malayo ang napaatras, nagulat sa biglang kilos ng dalawang sasakyan.
Ang ginang dela Vega ay hindi gumalaw.
Nakatayo lang siya roon, hawak ang payong, habang ang mata niya ay nakatutok sa akin.
Sa isang saglit, nagtagpo ang aming tingin sa likod ng basang salamin.
Parang bumalik ako sa edad na labing-anim.
Sa araw na unang beses niya akong sinampal dahil nabasag ko ang isang tasa.
Sa gabing pinatayo niya ako sa labas ng hapag-kainan dahil bumaba ang marka ko sa isang pagsusulit.
Sa bawat pagkakataong sinabi niyang:
“Utang mo sa akin ang buhay na meron ka.”
Nanginginig ang mga kamay ko.
Hindi ko alam kung dahil sa lamig, takot, o galit.
Biglang may mainit na palad na dumampi sa likod ng kamay ko.
Si Gabriel.
Hindi niya ako hinawakan nang mahigpit.
Parang ipinapaalam lang niyang nandoon siya.
“Hindi ka niya kukunin,” sabi niya.
Napakababa ng boses niya.
“Hindi ngayong gabi.”
May kung anong sumakit sa dibdib ko.
Sa loob ng maraming taon, sanay akong walang pumipili sa akin. Sanay akong ako ang dapat umunawa, ako ang dapat magparaya, ako ang dapat yumuko.
Kaya nang marinig ko ang pangungusap na iyon, hindi ako nakahinga agad.
Hindi ako naniwala agad.
Dahil ang isang batang matagal nang iniwan, kahit abutin mo ng kamay, unang iisipin kung kailan ito babawiin.
Umatras ang kotse namin, saka mabilis na lumiko sa makitid na kalsadang palabas ng unibersidad. Sa rearview mirror, nakita kong tumakbo ang isang lalaki mula sa kabilang sasakyan, parang may tinatawagan. Ilang segundo lang, may isa pang kotse na sumunod sa amin.
“May sumusunod,” bulong ko.
“Nakita ko,” sagot ni Gabriel.
Hindi siya nag-panic. Kumuha siya ng isa pang telepono mula sa loob ng kanyang coat at mabilis na tumawag.
“Lipat tayo sa route B. Ipadala mo ang recordings sa abogado. Ngayon din.”
Recordings?
Abogado?
Napatingin ako sa kanya, pero hindi siya nagpaliwanag.
Lumiko ang kotse sa isang masikip na daan na napapalibutan ng maliliit na tindahan. Sarado na ang karamihan, pero may ilang karinderya pa ring bukas, may ilaw na kumikislap sa ilalim ng ulan.
Sa likod namin, bumilis ang humahabol na kotse.
Napasigaw ako nang bigla kaming lumiko sa gilid ng isang lumang gusali. Halos dumikit ang sasakyan sa pader. Ilang segundo lang, nawala sa paningin ang kotse sa likod.
“Sir, may van sa dulo,” sabi ng driver.
“Doon tayo.”
Huminto ang kotse sa ilalim ng bubong ng isang lumang bodega malapit sa pantalan. Hindi pa tuluyang tumitigil ang makina nang binuksan ni Gabriel ang pinto.
“Baba.”
“Bakit?”
“Magpapalit tayo ng sasakyan.”
Hinila niya ako palabas, pero nang mapansin niyang halos madulas ako sa basang sahig, agad niyang binitiwan ang pulso ko at hinawakan ang siko ko.
Mas maingat.
Mas mahinahon.
Parang natatakot siyang muli akong masaktan.
Sa ilalim ng dilaw na ilaw ng bodega, nakita ko ang mukha niya nang malinaw.
Basang-basa ang kalahati ng buhok niya. May patak ng ulan sa panga niya. Ngunit ang mga mata niya ay nakatutok lang sa akin.
“Nasaktan ka ba?”
Umiling ako.
Pero hindi ko mapigilang magtanong.
“Bakit mo ginagawa ito?”
Natigilan siya.
Sa paligid namin, mabilis na kumikilos ang ilang tauhan. May nagbukas ng pinto ng isang kulay abong van, may nag-abot kay Gabriel ng tuyong jacket, may tumawag sa telepono at nagsabing ligtas na ang kabilang daan.
Pero sa sandaling iyon, parang kaming dalawa lang ang naroon.
“Dahil matagal na dapat kitang inilabas sa bahay na iyon,” sabi niya.
Nanlamig ako.
“Ano?”
Bumaba ang tingin niya.
“Nang una kang dumating sa bahay namin, alam kong mali ang nangyayari. Alam kong hindi ka dapat tratuhin ni Mama nang ganoon.”
“Pero wala kang ginawa.”
Lumabas ang mga salitang iyon bago ko mapigilan.
Tumingin siya sa akin. Walang depensa sa mga mata niya.
“Oo.”
Isang simpleng pag-amin.
Ngunit mas masakit kaysa sa anumang paliwanag.
“Oo, wala akong ginawa. Dahil duwag ako noon. Dahil galit din ako. Dahil pinaniwala ko ang sarili ko na kung lalayo ako sa’yo, hindi na ako madadamay sa gulo ng matatanda.”
Humigpit ang lalamunan ko.
“Madali para sa’yo ang lumayo. Ako, hindi.”
“Alam ko.”
“Hindi mo alam.”
Lumakas ang boses ko.
“Hindi mo alam kung paano matulog nang gutom dahil may mali kang nasabi. Hindi mo alam kung paano ngumiti sa harap ng mga bisita habang may pasa ka sa braso. Hindi mo alam kung paano maging utang na loob ang bawat kagat ng pagkain.”
Nanahimik siya.
Maging ang ulan ay parang humina.
“Hindi mo alam,” ulit ko, mas mahina na ngayon, “kung gaano kasakit marinig mula sa taong dapat sana’y kakampi mo na hindi mo siya dapat tawaging kuya.”
Matagal bago siya nakapagsalita.
Nang magsalita siya, paos ang boses niya.
“Alam kong huli na ang paghingi ko ng tawad.”
Hindi ako sumagot.
Lumapit ang isang tauhan.
“Sir, kailangan na po nating umalis.”
Tumango si Gabriel, ngunit hindi niya inalis ang tingin sa akin.
“Hindi kita pipilitin sumama sa akin, Amara. Pero kung babalik ka ngayon, kukunin ka nila. Hindi lang ng nanay ko. May taong nasa likod nito, at hindi ko pa alam kung ano ang gusto niya.”
Nanginig ang dibdib ko.
“May iba pa?”
Tumango siya.
“Ang larawang ipinadala sa akin, galing sa isang lumang number na matagal nang naka-link sa negosyo ng tatay ko.”
Parang may malamig na tubig na ibinuhos sa likod ko.
“Tatay mo?”
“Akala ng lahat patay na ang lahat ng sikreto niya nang mawala siya.” Tumingin si Gabriel sa madilim na bahagi ng bodega. “Pero mukhang may naiwan siyang mas malaking gulo.”
“Anong kinalaman ko roon?”
Mabigat ang tingin niya nang bumalik sa akin.
“Hindi ko pa sigurado. Pero may dokumentong iniwan ang nanay mo bago siya namatay.”
Hindi ko narinig ang sumunod na tunog sa paligid.
Parang biglang nawala ang mundo.
“Ang nanay ko?”
Tumango si Gabriel.
“At sa tingin ko, iyon ang dahilan kung bakit ka hindi pinalaya ng pamilya namin.”
Bago ako makapagtanong pa, mula sa labas ng bodega ay may biglang tunog ng makina.
Sunod-sunod.
Marami.
Nagkatinginan ang mga tauhan ni Gabriel.
“Sir,” sabi ng driver, namutla ang mukha, “nahanap nila tayo.”
Mabilis akong napalingon.
Sa labas ng bukas na pinto ng bodega, tatlong itim na sasakyan ang huminto sa ilalim ng malakas na ulan.
At sa gitna ng mga ilaw ng sasakyan, nakita ko ang ginang dela Vega na muling bumaba.
Sa pagkakataong ito, hindi na siya nag-iisa.
Sa tabi niya ay isang lalaking hindi ko kilala, nakasuot ng puting barong, may hawak na lumang brown envelope.
Ngumiti siya nang makita ako.
Isang ngiting malamig, pamilyar, at puno ng lihim.
“Binibining Amara,” tawag niya.
“Sa wakas, nakita rin kita.”
Humakbang si Gabriel sa harap ko.
“Sino ka?”
Tumingin ang lalaki kay Gabriel at ngumiti nang mas malawak.
“Ako ang taong matagal nang naghihintay na kunin ang iniwan ng kanyang ina.”
Pagkatapos, itinaas niya ang brown envelope.
Nakita ko sa harap nito ang sulat-kamay ng nanay ko.
At sa gitna ng papel, malinaw na nakasulat ang pangalan ko.
AMARA SANTOS.