Hindi ko siya sinampal, hindi ko siya minura; hinayaan ko siyang magsuot ng puting barong habang isa-isang bumubukas ang mga dokumentong siya mismo ang nagpahukay
Bahagi 3 — Hindi ko siya sinampal, hindi ko siya minura; hinayaan ko siyang magsuot ng puting barong habang isa-isang bumubukas ang mga dokumentong siya mismo ang nagpahukay
Kung sinugod ko si Paolo noong araw na iyon, talo ako.
Buntis ako.
Emosyonal ako.
Siya ang assistant director na mahusay magsalita.
Ako ang asawang puwedeng palabasing selosa, praning, at hormonal.
Kaya pinili kong maging tahimik.
Ngunit ang katahimikan ng babaeng niloko ay hindi laging kahinaan.
Minsan, iyon ang pinakamalinis na paraan para marinig ang lahat ng ingay ng kasinungalingan.
Una kong tinawagan si Atty. Liza, dating kaklase ko sa review center.
Hindi ko sinabi agad ang buong drama.
Sinabi ko lang:
—May peke akong pirma sa isang HMO document. May kinalaman sa asawa ko.
Ang sagot niya ay maikli.
—Huwag kang makipag-away. Kunin mo lahat. Screenshots, resibo, emails, dates, witnesses. At huwag mong iwan ang original documents kung saan niya mahahanap.
Pangalawa, kinausap ko si Tess.
Si Tess ang kaibigan naming nasa HR compliance.
Pinuntahan niya ako sa isang maliit na café malapit sa opisina, dala ang laptop niya.
Pagkakita niya sa HMO application, napamura siya.
—Clara, hindi lang ito kabit issue. Falsification ito. At kung company benefit ginamit niya, administrative case ito.
—May chance bang sabihin niyang pumayag ako?
—Kung peke ang pirma mo, lalo siyang lulubog.
Hindi pa ako tapos.
Ipinakita ko ang GCash transfers.
Ipinakita ko ang clinic receipt.
Ipinakita ko ang parking ticket.
Tahimik si Tess habang nagbabasa.
Pagkatapos ay tumingin siya sa akin.
—May ginagamit ba siyang service vehicle?
—Oo. Mula nang ma-promote siya.
—Kung government-linked corporation iyan at ginamit niya sa personal affair, problema iyon.
Noong gabing iyon, umuwi akong mas kalmado kaysa dati.
Si Paolo ay nasa sala, nanonood ng balita.
—Kumusta pakiramdam mo? tanong niya.
Ang galing niya.
Sa labas, asawa siyang nag-aalala.
Sa loob, lalaking may sariling ward sa impyerno.
—Medyo nahihilo pa rin, sagot ko.
Lumapit siya at hinaplos ang tiyan ko.
Napakakapal ng mukha niya.
Ang kamay na iyon, kahapon lang, hinahanap ang kamay ni Ivy sa corridor.
—Magpahinga ka. Huwag kang mag-isip ng kung anu-ano.
Napatingin ako sa kanya.
—Ano ang “kung anu-ano”?
Sandali siyang natigilan.
Pagkatapos ay ngumiti.
—Stress. Work. Mga taong walang kwenta.
Ngumiti rin ako.
—Oo. Nakakasama talaga ang mga taong walang kwenta.
Sa loob ng tatlong linggo, naghintay ako.
At habang naghihintay ako, lalo silang naging kampante.
Si Paolo ay nagsimulang umuwi nang mas maaga minsan, mas gabi madalas.
Kapag maaga, may dala siyang prutas para sa akin.
Kapag gabi, may amoy siyang hindi akin.
Hindi pabango.
Kundi sabon na mura, floral, iyong mabibili sa sari-sari store.
Isang gabi, nag-iwan siya ng brown envelope sa dining table.
—Clara, paki-sign nito bukas. Investment lang.
Kinuha ko ang envelope.
Condo reservation form.
Isang studio unit sa Mandaluyong.
Buyer: Paolo Dizon.
Co-buyer: blank.
Source of fund: personal savings.
Napansin ko ang post-it note sa likod.
“Ilagay muna sa pangalan ni Kuya Nanding kung hindi pa puwede.”
Si Kuya Nanding ang driver niya sa opisina.
Tumingala ako.
—Para saan ito?
—Rental income. Maganda ang market ngayon.
—Bakit kailangan ng pirma ko?
—Spousal consent. Formality lang.
Formality.
Ganyan magsalita ang lalaking gusto kang gawing dekorasyon sa sariling pagnanakaw.
Hindi ako pumirma.
Kinabukasan, kinunan ko ng litrato ang bawat pahina at binalik sa envelope.
Pagkatapos ay nagpunta ako sa Mandaluyong.
Hindi sa clinic muna.
Sa address na nasa resibo ng parking.
Isang lumang apartment building sa likod ng convenience store.
May maliit na carinderia sa kanto.
May mga sampay na kumot sa bawat bintana.
At sa ikalawang palapag, nakita ko si Ivy.
Wala siyang pasa sa mukha.
Wala siyang nakayukong postura.
Naka-red lipstick siya.
Hawak niya ang phone niya at tumatawa habang kausap ang isang babae.
Hindi ako lumapit.
Umupo ako sa carinderia at umorder ng bottled water.
Doon ko narinig ang boses niya.
—Akala niya kawawa ako, sabi ni Ivy sa kausap niya. Ang dali palang paikutin kapag lalaki ang gustong maging bayani.
Tumawa ang kaibigan niya.
—Paano ang asawa niya?
—Buntis. Kaya nga mas madali. Busy siya sa tiyan niya.
Nanlamig ang buong katawan ko.
Ang kaibigan niya ay bumulong ng isang bagay.
Sumagot si Ivy:
—Kapag nakuha ko ang unit, kahit ano pa ang mangyari, may hawak na ako. Si Ramon bahala na sa drama. Siya ang legal na asawa ko sa papel, pero alam niya ang usapan. Basta may pera.
Legal na asawa.
Usapan.
Drama.
Hindi pala simpleng biktima si Ivy.
Hindi ko sinasabing hindi siya sinaktan ni Ramon.
Pero malinaw sa narinig ko na ang awa ni Paolo ay naging negosyo nilang mag-asawa.
Si Ramon ang maingay na kurtina.
Si Ivy ang umiiyak na eksena.
At si Paolo ang lalaking sobrang taas ng tingin sa sarili, naniwalang siya ang bida sa kuwento ng isang babaeng inililigtas niya.
Kinuhanan ko ng audio ang bahagi ng usapan.
Hindi buo.
Pero sapat para malaman kong hindi ako nababaliw.
Pagbalik ko sa bahay, nakita kong may bagong damit si Paolo na nakasabit sa cabinet.
Puting barong.
—May event? tanong ko.
—Thanksgiving dinner sa office. Kasama ang ilang partners. Gusto kitang isama.
—Bakit?
Ngumiti siya.
—Kasi ikaw ang asawa ko. At dahil gusto kong makita nila kung gaano ako kaswerte.
Halos matawa ako.
Gusto niya akong dalhin para maging patunay ng malinis niyang buhay.
Ang buntis na asawa.
Ang maayos na pamilya.
Ang perpektong larawan sa tabi ng lalaking naghahanda ng condo para sa ibang babae.
Dumating ang gabi ng thanksgiving dinner.
Ginanap ito sa isang function hall sa Pasig.
May lechon sa gitna.
May tarpaulin na may mukha ni Paolo at ng iba pang opisyal.
May mga empleyadong nakangiti, may mga partner organization, may ilang kaibigan naming dati pang kakilala.
Suot ko ang navy blue maternity dress.
Si Paolo naman ay suot ang puting barong na para bang wala siyang kasalanan kahit isang hibla.
Pagpasok namin, maraming bumati.
—Ma’am Clara, blooming!
—Congrats po sa baby!
—Sir Paolo, idol talaga kayo!
Ngumiti ako sa lahat.
Hawak ni Paolo ang bewang ko na parang pag-aari niya pa rin ang bawat bahagi ng buhay ko.
Pagkatapos, nakita ko siya.
Si Ivy.
Hindi siya naka-cream blouse ngayon.
Nakasuot siya ng sage green dress.
Malinis ang makeup.
Wala nang gasgas sa labi.
Nasa tabi niya si Ramon, tahimik, nakapolo, parang sinabihang umarte nang maayos.
Nang magtama ang mata namin ni Ivy, isang segundo siyang natigilan.
Pagkatapos ay ngumiti siya.
Hindi iyon ngiti ng takot.
Ngiti iyon ng babaeng akala niya mas nauna siya sa akin sa laro.
Lumapit si Paolo sa kanila.
—Clara, kilala mo na naman si Ivy at Ramon.
Tumango ako.
—Oo. Kilalang-kilala ko na sila.
Hindi niya napansin ang diin sa sinabi ko.
Maya-maya, nagsimula ang programa.
Tinawag si Paolo para magsalita.
Tumayo siya sa harap, hawak ang mikropono.
—Maraming salamat sa lahat ng nandito. Ang tagumpay ay hindi nagagawa ng isang tao lang. Kailangan nating alagaan ang bawat taong kasama natin sa pag-akyat.
Palakpakan.
Tumingin siya sa akin.
—Lalo na ang pamilya.
Mas malakas na palakpakan.
Pagkatapos ay tumingin siya kay Ivy.
Saglit lang.
Pero nakita ko.
At sa sandaling iyon, may pumasok na message mula kay Atty. Liza.
“Clara, confirmed. Filed na sa compliance ang notarized statement niya claiming you consented to adding Ivy as dependent. Kasama ang forged signature mo. Huwag ka nang maghintay.”
Kasunod ang screenshot.
Nakita ko ang pirma ko.
Pekeng pirma ko.
At sa ilalim, ang deklarasyon ni Paolo:
“My wife is fully aware and has given her consent.”
Tumayo ako nang dahan-dahan.
Si Paolo ay nasa entablado pa rin, nagsasalita tungkol sa integridad.
At ako, hawak ang phone ko, ay alam kong tapos na ang panahon ng pananahimik.
