PINALAYAS NIYA AKO SA SARILI KONG BAHAY SA HATINGGABI — KINABUKASAN, SAKA NIYA NALAMAN NA HINDI PALA AKO ANG DAPAT UMALIS
PINALAYAS NIYA AKO SA SARILI KONG BAHAY SA HATINGGABI — KINABUKASAN, SAKA NIYA NALAMAN NA HINDI PALA AKO ANG DAPAT UMALIS
Alas-dos y disisiyete ng madaling-araw nang ihagis ng nobyo kong si Marco Villanueva ang handbag ko sa paanan ko.
Hindi niya alam na ilang minuto lang ang nakalipas, narinig ko ang isang tawag na sapat para wakasan ang apat na taon naming relasyon.
—Dalhin mo ang mga gamit mo at umalis ka.
Tiningnan ko si Marco.
—Sigurado kang gusto mong umalis talaga ako?
Niluwagan niya ang kanyang kurbata at iritableng sumagot.
—Ano pa ba? Gusto mo bang ihatid pa kita palabas?
Sa likuran niya, isang babaeng nakasuot ng kulay-kremang pantulog ang nakaupo sa sofa. Nakabalot sa kanya ang robe na ako mismo ang bumili bilang regalo kay Marco noong kaarawan niya.
Ang pangalan niya ay Bianca Salazar.
Anak siya ng isang investor na matagal nang gustong mapasang-ayon ni Marco.
Bahagyang yumuko si Bianca at nagsalita sa malambing na tinig.
—Ate Amara, huwag kang magkamali ng isip. Medyo naparami lang ang inom ko kaya dinala ako rito ni Marco para makapagpahinga.
Hindi ko siya tiningnan.
Kay Marco lang nakatuon ang mga mata ko.
—Paano ang bahay na ito?
Napatawa siya.
—Huwag mong sabihing gusto mo pang makihati sa bahay?
—Ang tinatanong ko lang, kapag umalis ako, sigurado ka bang gusto mong kunin ko ang lahat ng bagay na pag-aari ko?
Lalong naiinis si Marco.
—Oo.
—Wala akong iiwan kahit isang bagay?
—Wala akong kailangan sa kahit ano sa iyo!
Tumango ako.
—Sige.
Kinuha ko ang cellphone ko at tumawag.
—Tito Ramon, maaari bang magpadala kayo ng mga tao rito bukas nang alas-otso ng umaga?
May itinanong ang nasa kabilang linya.
Tumingin ako kay Marco bago mahinahong sumagot.
—Ipa-inventory ninyo ang lahat ng ari-arian.
—Lahat ng nakapangalan sa akin, bawiin ninyo.
—Kasama ang bahay.
Malakas na tumawa si Marco.
Akala niya nagbibiro lang ako.
Hindi na ako nagpaliwanag.
Dahil pagsikat ng araw, siya mismo ang makakaunawa.
1
Apat na taon kaming magkasintahan ni Marco Villanueva.
Sa paningin ng lahat ng kaibigan niya, isa lang akong ordinaryong babaeng nagtatrabaho sa isang maliit na design studio.
Walang mamahaling sasakyan.
Walang designer bags.
Walang makapangyarihang mga magulang.
Pati cellphone ko, tatlong taon ko nang ginagamit at hindi ko man lang pinapalitan.
Noong una, iyon mismo ang nagustuhan ni Marco sa akin.
Nang nagsisimula pa lamang kaming mag-date, minsan niyang hinawakan ang kamay ko habang naglalakad kami sa ulan.
—Alam mo, Amara, ang pinakaayaw ko ay iyong mga babaeng ipinanganak na nasa kanila na ang lahat.
—Hindi nila alam kung gaano kahirap pagtrabahuhan ang bawat bagay na gusto mong makuha.
—Gusto ko lang makapangasawa ng simpleng babae. Iyong handang magsimula sa wala at sabay kaming bubuo ng magandang buhay.
Noon, naniwala ako.
Natuwa pa nga ako dahil hindi niya alam kung sino talaga ako.
Ako si Amara Reyes.
Maaga kong nawala ang aking ina.
Ang ama ko naman ay si Don Rafael Reyes, founder ng Reyes Prime Holdings, isa sa pinakamalalaking real-estate groups sa bansa.
Pero mula noong dalawampu’t dalawang taong gulang ako, pinili kong lumayo sa negosyo ng pamilya.
Ayokong sa tuwing maririnig ng mga tao ang apelyido ko, magbabago agad ang paraan ng pakikitungo nila sa akin.
Hindi ako pinigilan ni Papa.
Isa lang ang kondisyon niya.
—Kung gusto mong mamuhay nang simple, gawin mo.
—Pero ang lalaking pipiliin mong pakasalan ay kailangang mahalin ka bago pa niya malaman kung ano ang mayroon ka.
Pumayag ako.
Kaya nang dumating si Marco sa buhay ko, hindi ko sinabi sa kanya na ang bahay na tinitirhan namin ay ari-ariang iniwan sa akin ni Mama.
Sinabi ko lang na pag-aari iyon ng isang kakilala ng pamilya na pumayag na paupahan sa amin nang mura.
Buwan-buwan, nagbabayad si Marco ng renta.
Palagi niyang iniisip na diretso iyon sa may-ari ng bahay.
Ang hindi niya alam, sa isang hiwalay na savings account ko napupunta ang bawat sentimong binabayad niya.
Balak kong ibalik sa kanya ang lahat sa araw ng kasal namin.
Gusto kong maging puhunan namin iyon sa pagsisimula ng bagong buhay.
Ganoon din ang Mercedes na araw-araw niyang dinadala sa trabaho.
Akin ang sasakyan.
Pero sinabi kong nabili iyon nang mura mula sa kumpanyang pinagtatrabahuhan ko at hulugan niya itong binabayaran.
Hindi ko rin ginalaw ang perang ibinayad niya para roon.
Maging ang café na pinapatakbo ng nakababatang kapatid niyang babae ay palihim kong tinulungan sa puhunan.
Ayokong maramdaman ng pamilya niya na may utang na loob sila sa akin, kaya ipinadaan ko ang tulong sa ibang tao.
Sa loob ng apat na taon, inakala kong romantiko ang lahat ng sikretong iyon.
Iniisip ko pa noon na balang araw, kapag nalaman ni Marco ang katotohanan, yayakapin niya ako at sasabihing:
—Bakit hindi mo sinabi sa akin? Napakatanga mo talaga.
Pero mali ako.
Masyado kong pinaniwalaan ang pag-ibig.
At masyado kong minaliit ang kasakiman.
2
Nagsimulang magbago ang lahat anim na buwan na ang nakalipas.
Nagkaroon ng problema sa kapital ang kumpanyang pinagtatrabahuhan ni Marco.
Halos araw-araw siyang nakikipagkita sa iba’t ibang investor.
Doon niya nakilala si Bianca Salazar.
Ang ama ni Bianca ang nagpapatakbo ng isang private investment fund.
Pagkatapos ng ilang business meeting, mas madalas nang nababanggit ni Marco ang pangalan niya.
Noong una:
—Magaling si Bianca. Marami akong natututunan sa kanya.
Kalaunan:
—Dalawampu’t walong taong gulang pa lang siya pero napakalaking investment portfolio na ang hinahawakan niya.
Hanggang sa isang araw, sinabi niya:
—Amara, dapat matuto ka rin kay Bianca.
Ngumiti lang ako.
Dahil ang investment fund ng ama ni Bianca ay kasalukuyang naghahabol ng pagkakataong makapasok sa isang malaking proyekto ng Reyes Prime Holdings.
At ang proposal nila?
Nakahiga iyon sa ibabaw ng mesa ko ilang araw lang ang nakalipas.
Hindi ko sinabi kay Marco.
Gusto kong makita kung hanggang saan siya aabot.
Nang gabing iyon, maaga sana akong umuwi para sorpresahin siya.
Dalawang linggo na lang at kaarawan na niya.
Napagdesisyunan kong sabihin na ang buong katotohanan.
May maliit akong kahon sa loob ng handbag ko.
Hindi engagement ring ang laman.
Kundi susi ng isang bahay sa tabi ng lawa na ibinigay sa akin ni Papa nang makatapos ako ng kolehiyo.
Balak kong sabihin kay Marco na pagkatapos naming ikasal, doon kami titira.
Pero paglapit ko sa sala, narinig ko ang boses niya.
May kausap siya sa telepono.
—Huwag po kayong mag-alala, Sir. Alam ko kung ano ang dapat kong gawin.
Huminto ako.
Nagpatuloy si Marco.
—Girlfriend ko lang naman si Amara. Hindi pa kami kasal.
—Ang bahay ay nakapangalan sa landlord, pero ako ang nagbabayad ng renta.
—At iyong kotse, halos bayad ko na rin.
—Kung magiging kami ni Bianca, sisiguraduhin kong hindi magiging problema ang nakaraan.
Napatigil ang paghinga ko.
Narinig ko ang boses ng isang lalaki mula sa speaker.
—Gusto ka ng anak ko. Pero hindi ko hahayaang pumasok si Bianca sa isang relasyong hindi maayos ang sitwasyon.
Tumawa si Marco.
—Naiintindihan ko po.
—Ngayong gabi, tatapusin ko na.
Mahigpit kong hinawakan ang kahong may susi.
Pagkatapos ay narinig ko ang isa pang boses.
Si Bianca.
Naroon pala siya sa bahay namin.
—Talaga bang mapapaalis mo si Amara?
Mabilis na sumagot si Marco.
—Bakit hindi?
—Wala naman siyang kahit ano.
—Apat na taon siyang nanirahan sa siyudad na ito. Ang pinakamahalagang bagay na nakuha niya rito ay ang pagkakaroon niya ng boyfriend na katulad ko.
Tumingin ako sa susi sa kamay ko.
Bigla akong natawa.
Ang pinakamahalagang bagay na nakuha ko ay siya?
Hindi.
Maling-mali.
Sa loob ng apat na taon, siya pala ang pinakamasamang investment na ginawa ko.
3
Sinadya kong buksan nang malakas ang pinto.
Nagulat si Marco.
Agad namang tumayo si Bianca.
Doon nagsimula ang eksenang nauwi sa paghagis niya ng bag ko palabas ng pinto.
Hindi niya alam na narinig ko ang lahat.
Akala niya nagseselos lang ako dahil nakita ko si Bianca sa bahay.
—Amara, sawa na ako.
—Araw-araw, umiikot lang ang buhay mo sa maliit mong design studio.
—Nasa pinakamahalagang yugto ako ng career ko. Kailangan ko ng babaeng makatutulong sa akin na umangat, hindi iyong ang tanging alam itanong ay kung uuwi ba ako para maghapunan.
Tumingin ako sa kanya.
—At si Bianca ang makatutulong sa iyo?
Hindi siya sumagot.
Sapat na ang katahimikan niya.
Bumaling ako kay Bianca.
—Alam mong may girlfriend siya pero pumunta ka pa rin dito?
Bahagya siyang ngumiti.
—Sa relasyon, hindi naman palaging mahalaga kung sino ang nauna. Minsan kailangan lang malaman kung sino ang mas bagay.
Tumango ako.
—May punto ka.
Kumunot ang noo ni Marco.
Marahil mas lalo siyang nainis dahil hindi ako umiiyak o nagmamakaawa.
Lumapit siya sa akin.
—Huwag kang magkunwaring wala kang pakialam.
—Alam kong wala kang ibang mapupuntahan.
—Pero malinaw na tayo. Tapos na tayo.
Isinukbit ko ang bag ko.
—Sige.
Pagdating ko sa pintuan, may naalala ako.
Hinubad ko ang engagement ring at inilapag sa shoe cabinet.
Tiningnan iyon ni Marco at malamig na nagsalita.
—Hindi mo kailangang ibalik. Hindi naman ganoon kamahal iyan.
Napangiti ako.
—Hindi ko ibinabalik ang singsing dahil sa presyo.
—Ayoko lang na bukas, wala ka nang lugar kung saan mo ito maaaring ilagay.
4
Alas-otso ng umaga kinabukasan, nagising si Marco sa sunod-sunod na tunog ng doorbell.
Binuksan niya ang pinto habang antok pa.
Anim na tao ang nasa labas.
Isang abogado.
Dalawang asset-management officers.
Isang kinatawan ng moving company.
At dalawang security personnel ng subdivision.
Ang nangunguna sa kanila ay si Atty. Ramon Castillo, ang abogado ng pamilya namin sa loob ng mahigit sampung taon.
Kumunot ang noo ni Marco.
—Sino ang hinahanap ninyo?
Naglabas ng dokumento si Atty. Ramon.
—Kayo po ba si Marco Villanueva?
—Oo.
—Inatasan kami ng legal owner ng property na magsagawa ng inventory at bawiin ang mga ari-ariang personal niyang pagmamay-ari.
Napatawa si Marco.
—Sinong legal owner?
Binuksan ni Atty. Ramon ang huling pahina ng dokumento.
Nandoon ang pangalan.
AMARA REYES.
Nawala ang ngiti ni Marco.
—Hindi maaari.
Hindi nakipagtalo si Atty. Ramon.
Isa pang dokumento ang inilabas niya.
—Ang Mercedes na ginagamit ninyo ay nakarehistro rin sa pangalan ni Ms. Amara Reyes.
—Iniutos niyang kunin ito ngayong araw.
Namumutla na si Marco.
—Binabayaran ko ang kotse na iyan!
—Tama.
Tumango ang abogado.
—At lahat ng ibinayad ninyo ay nananatiling buo sa hiwalay na account na ginawa ni Ms. Reyes. Pagkatapos ng legal accounting, ang halagang nararapat sa inyo ay ibabalik.
Napaatras si Marco.
Saktong tumunog ang cellphone niya.
Boss niya ang tumatawag.
Pagkasagot niya, halos sigaw agad ang bumungad.
—Marco! Nasaan ka?
—Kakakuha lang namin ng notice mula sa Reyes Prime Holdings! Tinanggal tayo sa negotiation process!
Biglang nawala ang antok ni Marco.
—Bakit?!
—Ako pa ang tinatanong mo? Humiling ang project head nila ng panibagong evaluation sa buong sales team, kasama ang professional conduct!
—Sino ba ang binangga mo?!
Dahan-dahang tumingala si Marco.
Napako ang tingin niya kay Atty. Ramon.
Nanginginig ang labi niya.
—Sino… sino ba talaga si Amara?
Tahimik siyang tiningnan ng abogado.
Pagkaraan ng ilang segundo, inayos nito ang salamin.
—Mr. Villanueva, marahil mas nararapat na tawagin ninyo siyang Ms. Reyes.
—Si Amara Reyes ay isa sa pangunahing shareholders ng Reyes Prime Holdings at siya mismo ang executive na nangangasiwa sa proyektong walong buwan nang hinahabol ng inyong kumpanya.
Nalaglag ang cellphone ni Marco sa carpet.
Sa mismong sandaling iyon, bumaba si Bianca mula sa itaas.
—Marco, anong nangyayari?
Napatingin si Atty. Ramon sa kanya.
—Ms. Salazar?
Nagulat si Bianca.
—Kilala ninyo ako?
Bahagyang ngumiti ang abogado.
—Oo.
—Dahil alas-diyes ngayong umaga, may appointment ang inyong ama sa Reyes Prime Holdings.
—Humihiling siyang personal na makausap si Ms. Reyes upang ipaliwanag kung bakit nagpalipas ng gabi ang kanyang anak sa pribadong tahanan nito kasama ang nobyo nito.
Biglang namutla si Bianca.
Hindi makapagsalita si Marco.
Marahil noon lang niya tuluyang naunawaan ang sinabi ko bago ako umalis.
“Lahat ng pag-aari ko, babawiin ko.”
Hindi lang bahay.
Hindi lang kotse.
Kundi pati ang ilusyon na lahat ng mayroon siya ay bunga lamang ng sarili niyang galing.
Pagkalipas ng tatlong oras, tumawag si Marco.
Isang beses.
Sampung beses.
Tatlumpu’t pitong beses.
Hindi ako sumagot.
Kinahapunan, nagpadala siya ng mahabang mensahe.
“Amara, nagkamali ako.”
“Hindi ko alam ang lahat ng iyon.”
“Kung alam ko lang kung sino ka talaga, hinding-hindi kita tatratuhin nang ganoon.”
Doon ako tumigil sa pagbabasa.
At natawa ako.
Dahil sa isang pangungusap na iyon, tuluyan kong naunawaan na wala nang dapat balikan.
Hindi ko kailanman gustong marinig ang:
“Kung alam kong mayaman ka, sana naging mabuti ako sa iyo.”
Ang gusto ko lamang sana ay:
“Kahit wala kang pera, kahit wala kang pamilya o anumang maibibigay sa akin, hinding-hindi kita itatapon sa lansangan nang alas-dos ng madaling-araw.”
Binura ko ang mensahe.
Pagkatapos ay tinawagan ko si Papa.
—Pa.
—Bakit, anak?
—Iyong engagement arrangement na sinabi mo noon… umiiral pa ba iyon?
Natahimik siya sandali.
Pagkatapos ay natawa.
—Ngayon mo lang naalala?
Tumingin ako sa mga gusali sa labas ng bintana.
—Nagtatanong lang naman ako.
—Huwag kang masyadong mag-isip.
Huminto sandali si Papa bago nagpatuloy.
—Nakabalik na siya sa Pilipinas.
Napatigil ako.
—Sino?
Mas lalong naging makahulugan ang tawa ni Papa.
—Iyong lalaking apat na taon na ang nakalipas ay ayaw mo man lang makilala.
—At may isa pang bagay na dapat mong malaman.
—Iyong lakeside house na balak mong gawing bahay ninyo pagkatapos ng kasal…
—May bumili na ng katabing bahay tatlong taon na ang nakalipas.
Kumunot ang noo ko.
—At ano naman?
—Siya ang bumili.
Bago pa ako makasagot, kumatok ang sekretarya ko.
—Ms. Reyes, may gustong makipagkita sa inyo.
—Sino?
Tiningnan niya ang business card.
—Gabriel de Leon.
Natigilan ako.
Sa labas ng opisina, may isang lalaking nakasuot ng puting polo na nakatayo sa tabi ng bintana.
Apat na taon na kaming hindi nagkikita.
Halos wala siyang ipinagbago.
Maliban sa mga mata niyang mas kalmado na ngayon kaysa sa naaalala ko.
Lumapit si Gabriel.
Naglagay siya ng isang susi sa ibabaw ng mesa ko.
Tiningnan ko siya.
—Ano ito?
Umupo siya sa tapat ko.
—Susi ng bahay sa tabi ng lakeside house mo.
—Bakit mo ibinibigay sa akin?
Direkta niya akong tiningnan.
—Narinig kong pinalayas ka kagabi.
Hindi ako sumagot.
Bahagyang ngumiti si Gabriel.
—Kaya napadaan ako para tanungin ang bago kong kapitbahay.
—Kailangan mo ba ng tulong para ikaw naman ang magpalayas?
Matagal ko siyang tiningnan.
Pagkatapos, sa unang pagkakataon matapos ang halos buong gabing hindi ako nakatulog, natawa ako nang totoo.
Sa labas ng bintana, binabalot ng maliwanag na sikat ng araw ang buong lungsod.
Muling umilaw ang cellphone ko.
Tumatawag na naman si Marco.
Binaligtad ko ang telepono at inilapag sa mesa.
May mga pintong kapag isinara mo na, hindi mo kailangang buksan muli.
At may mga taong saka lamang nauunawaan ang halaga ng isang tao kapag nawala na sa kanila ang lahat.
Pero huli na.
Dahil nang matutuhan ni Marco kung ano talaga ang nawala sa kanya, wala na ako sa dating lugar para hintayin siyang bumalik.
BAHAGI 2
Hindi ko agad sinagot ang tanong ni Gabriel.
Nanatili lang akong nakatingin sa susi sa ibabaw ng mesa.
Apat na taon na ang nakalipas, minsan ko na siyang tinanggihan nang hindi man lang binibigyan ng pagkakataong makilala ko siya nang maayos.
Anak siya ng matalik na kaibigan ni Papa at matagal nang magkakilala ang aming mga pamilya. Noon, ang tingin ko sa anumang kasunduang maaaring mauwi sa kasal ay isang hawla.
Kaya tumakas ako.
Pinili ko si Marco dahil akala ko, sa kanya ko matatagpuan ang pag-ibig na walang kinalaman sa pera, pamilya, o katayuan.
Ngayon, halos nakakatawa isipin kung gaano ako naging mali.
Kinuha ko ang susi at ibinalik iyon kay Gabriel.
—Hindi ko kailangan ng tagapagligtas.
Hindi nagbago ang ekspresyon niya.
—Alam ko.
—Kung alam mo, bakit ka nandito?
Ngumiti siya nang bahagya.
—Dahil hindi ako pumunta para iligtas ka.
Tumigil siya sandali.
—Pumunta ako para mag-alok ng kape sa bagong kapitbahay ko.
Napatingin ako sa kanya.
At sa unang pagkakataon, napansin kong hindi niya ako tinitingnan nang may awa.
Wala ring pagmamataas.
Para bang ang nangyari kagabi ay isang pangit na pahina lamang, hindi ang kabuuan ng pagkatao ko.
Bago pa ako makasagot, kumatok ang sekretarya ko.
—Ms. Reyes, narito po si Mr. Salazar.
Ama ni Bianca.
Napawi ang ngiti sa mukha ko.
Tumayo si Gabriel.
—Mukhang may trabaho ka.
—Hindi ka ba aalis?
—May meeting din ako sa building na ito.
Tumingin siya sa relo.
—At kung gusto mo ng kape pagkatapos, nasa ibaba lang ako.
Hindi ko siya sinagot.
Pero hindi ko rin sinabi na huwag niya akong hintayin.
Pagkaraan ng limang minuto, pumasok si Eduardo Salazar kasama ang dalawang abogado.
Wala si Bianca.
Halatang hindi maganda ang tulog niya.
—Ms. Reyes, gusto kong humingi ng paumanhin para sa nangyari kagabi.
Itinuro ko ang upuan.
—Umupo po kayo.
Diretso akong nagsalita.
—Ang personal na buhay ng anak ninyo ay hindi ko isasama sa pagsusuri ng investment proposal ng kompanya ninyo.
Halatang nagulat siya.
—Kung ganoon…
—Pero hindi ibig sabihin na awtomatikong maaaprubahan ang proposal.
Tinulak ko sa harap niya ang isang folder.
—May tatlong problema sa financial projections ninyo. Masyadong mataas ang projected return at kulang ang risk disclosure.
Tahimik niyang binuklat ang dokumento.
—Gusto kong maging malinaw, Mr. Salazar. Hindi ako gagamit ng posisyon ko para gumanti sa anak ninyo.
—Pero hindi ko rin gagamitin ang posisyon ko para protektahan siya.
Dahan-dahang tumango si Eduardo.
—Naiintindihan ko.
Bago siya umalis, tumigil siya sa pinto.
—Tungkol kay Marco… hindi ko siya pinangakuan ng kahit ano.
Tiningnan ko siya.
—Hindi na po mahalaga sa akin.
At totoo iyon.
Samantala, sa kompanya ni Marco, mabilis na kumalat ang balita.
Hindi ko siya ipinanggal sa trabaho.
Hindi ko rin iniutos na kanselahin ang anumang proyekto dahil lamang sa ginawa niya sa akin.
Ang ginawa ko lang ay humiling ng normal na due diligence.
Doon nagsimulang lumabas ang mga bagay na matagal nang natatabunan.
May mga sales report na pinalaki ang numbers.
May client expenses na walang maayos na resibo.
At ang promotion na ipinagmamalaki niya?
Lumalabas na bahagi nito ay resulta ng pagkuha niya ng credit sa trabahong ginawa ng dalawang junior staff.
Tatlong araw pagkatapos ng paghihiwalay namin, suspendido si Marco habang iniimbestigahan.
Noon niya ako pinuntahan.
Lumabas ako ng opisina bandang alas-siyete ng gabi at nakita ko siyang nakatayo sa parking area.
Gusot ang polo niya.
Namumula ang mga mata.
—Amara.
Huminto ako.
Lumapit siya.
—Pwede ba tayong mag-usap?
—Limang minuto.
Napakapit siya sa sarili niyang mga kamay.
—Hindi ako naparito para humingi ng pera.
Hindi ako nagsalita.
—Alam kong mali ako.
—Akala ko… akala ko kailangan kong umangat. Natakot akong manatiling ordinaryo habambuhay.
Napangiti ako nang mapait.
—Kaya kailangan mong tapakan ang taong kasama mo noong ordinaryo ka pa?
Napayuko siya.
—Nabulag ako.
—Hindi, Marco.
Tumingin ako sa kanya.
—Hindi ka nabulag. Nakakita ka nang malinaw.
—Nakita mong sa tingin mo mahirap ako, wala akong koneksyon, wala akong maitutulong sa career mo.
—At pinili mong itapon ako.
Namula ang mata niya.
—Mahal pa rin kita.
—Mahal mo ang bersyon ko ngayon dahil alam mo na kung sino ako.
—Hindi totoo!
—Kung hindi mo nalaman na ako ang may-ari ng bahay at ako ang project head ng Reyes Prime, nandito ka ba ngayon?
Hindi siya nakasagot.
Iyon na ang sagot.
Iniabot ko sa kanya ang isang envelope.
Nanginginig niyang tinanggap.
—Ano ito?
—Lahat ng perang ibinayad mo sa renta at kotse sa loob ng apat na taon, kasama ang interest.
Nagulat siya.
—Ayoko.
—Kunin mo.
—Bakit?
—Dahil ayokong may natitira pang dahilan para bumalik ka sa buhay ko.
Napaluha siya.
—Amara, isang pagkakataon lang.
Umiling ako.
—May pagkakataon ka na.
—Apat na taon.
At nilampasan ko siya.
Sa dulo ng parking area, may isang pamilyar na sasakyan.
Nakasandal si Gabriel sa pinto, may hawak na dalawang tasa ng kape.
Hindi siya lumapit.
Hindi rin siya nagtanong kung ano ang pinag-usapan namin ni Marco.
Inabot niya lang sa akin ang isang tasa.
—Mainit pa.
Tinanggap ko iyon.
—Tatlong araw ka nang nag-aalok ng kape.
—Matigas ulo ko.
Napangiti ako.
Naglakad kami palabas ng parking area.
Sa likod ko, alam kong nakatayo pa rin si Marco.
Pero sa pagkakataong iyon, hindi na ako lumingon.
BAHAGI 3
Lumipas ang tatlong buwan.
Hindi naging parang fairy tale ang buhay ko pagkatapos kay Marco.
Mas maganda roon.
Naging tahimik.
Sa unang pagkakataon matapos ang maraming taon, hindi ko kailangang magkunwaring mas maliit kaysa sa kung sino talaga ako para lamang maging komportable ang taong nasa tabi ko.
Bumalik ako sa Reyes Prime nang full-time.
Hindi dahil gusto kong patunayan kay Marco na mali siya.
Kundi dahil napagtanto kong matagal ko nang tinatakasan ang isang bahagi ng sarili ko.
Pinili kong mamuno sa isang bagong housing development na nakatuon sa abot-kayang pabahay para sa mga pamilyang nagtatrabaho.
Si Gabriel naman ay madalas kong makita.
Hindi dahil ipinilit ni Papa.
Sa katunayan, matapos ang unang pagkikita namin, sinabi ko agad kay Papa:
—Huwag mong pakialaman.
Tumawa siya.
—Anak, tatlong taon nang binili ng lalaking iyon ang bahay sa tabi mo. Sa tingin mo kailangan pa niya ng tulong ko?
Doon ako unang natahimik.
Nang tanungin ko si Gabriel tungkol dito makalipas ang ilang araw, kaswal lang siyang sumagot.
—Maganda ang view.
—Sinungaling.
—Sige.
Ngumiti siya.
—May nagsabi sa akin noon na gusto niyang tumira malapit sa lawa kapag sawa na siya sa siyudad.
Naalala ko.
Ako ang nagsabi niyon.
Anim na taon na ang nakalipas, sa isang family dinner.
Halos hindi ko na maalala.
Siya pala, naalala niya.
Pero hindi ko hinayaang maging sapat iyon para agad akong mahulog sa kanya.
Ayoko nang gumawa ng desisyon dahil lang sa magagandang salita.
At tila naiintindihan iyon ni Gabriel.
Hindi siya nagmamadali.
Hindi niya ako binigyan ng mamahaling alahas.
Hindi siya nagpadala ng daan-daang rosas.
Kapag overtime ako, nagpapadala siya ng hapunan.
Kapag galit ako sa isang meeting, nakikinig siya.
Kapag gusto kong mapag-isa, hindi niya ako kinukulit.
Isang gabi, pagkatapos naming kumain sa isang maliit na restaurant sa Makati, tinanong ko siya:
—Bakit hindi mo ako niligawan noon?
Natawa siya.
—Nililigawan kita.
—Hindi. Ang ibig kong sabihin, apat na taon na ang nakalipas.
Tahimik siyang nag-isip.
—Dahil sinabi mong ayaw mong ikasal sa lalaking pinili ng pamilya mo.
—At?
—Ayokong ang unang dahilan para tingnan mo ako ay dahil ipinilit ako sa iyo.
Napatingin ako sa kanya.
—Kaya hinayaan mong umalis ako kasama si Marco?
—Hindi kita pag-aari, Amara.
Simple lang ang sagot.
Pero kakaiba ang epekto sa akin.
Sa loob ng apat na taon, inakala kong ang pagmamahal ay ang pagtiis, pagsasakripisyo at pagtatago ng sarili para hindi mawala ang isang tao.
Kay Gabriel ko unang natutunan na minsan, ang pagmamahal ay ang pagbibigay ng kalayaan sa isang tao na pumili sa iyo.
Hindi dahil kailangan ka niya.
Kundi dahil gusto ka niya.
Samantala, natapos din ang imbestigasyon sa kompanya ni Marco.
Hindi siya nakulong.
Wala naman siyang ginawang krimeng ganoon kabigat.
Pero napatunayang nilabag niya ang ilang internal policies at nagsumite ng misleading reports.
Tinanggal siya sa managerial position.
Makalipas ang ilang linggo, kusang nag-resign siya.
Narinig kong bumalik siya sa mas maliit na sales company at nagsimulang muli.
Hindi ko na inalam pa ang detalye.
Si Bianca naman ay ipinadala ng ama niya sa Singapore para magtrabaho sa overseas branch ng kanilang family business.
Bago umalis, nag-email siya sa akin.
Maikli lang.
“Alam kong wala akong karapatang humingi ng tawad, pero gusto kong sabihin na mali ako. Akala ko kapag nakuha ko ang isang lalaking may girlfriend, patunay iyon na mas mahusay ako. Ngayon naiintindihan kong kung kaya niyang iwan ang isang tao para sa akin, kaya niya rin akong iwan para sa susunod.”
Hindi ako sumagot.
Pero hindi rin ako nagalit.
May mga aral na kailangang matutunan ng tao nang sila mismo.
Anim na buwan matapos ang gabing pinalayas ako ni Marco, natapos ang renovation ng lakeside house ko.
Nagpunta ako roon isang Sabado.
Pagbukas ko ng gate, nakita kong may maliit na mesa sa hardin.
Nandoon si Papa.
Kasama si Gabriel.
May dalawang tasang kape at isang buong bandehado ng ensaymada sa gitna.
Napakunot ang noo ko.
—Ano ginagawa ninyo rito?
Agad tumayo si Papa.
—Aalis na ako.
—Kakarating ko lang!
—May importante akong lakad.
Kinuha niya ang dalawang ensaymada bago umalis.
Tiningnan ko si Gabriel.
—Ano na naman ang plano ninyo?
—Wala.
—Hindi ako naniniwala.
Lumapit siya sa akin.
Hindi siya nakaluhod.
Wala ring violin.
Walang photographer na nakatago sa mga halaman.
Sa halip, may maliit siyang kahon na inilabas mula sa bulsa.
Napabuntong-hininga ako.
—Gabriel.
—Huwag ka munang kabahan.
Binuksan niya iyon.
Nasa loob ang isang simpleng singsing.
—Hindi kita hinihingan ng sagot ngayon.
Napatingin ako sa kanya.
—Kung ganoon, bakit may singsing?
—Dahil gusto kong sabihin sa iyo ang plano ko.
—At ano ang plano mo?
Huminga siya nang malalim.
—Gusto kitang ligawan nang maayos.
Napatawa ako.
—Anim na buwan mo na akong nililigawan.
—Gusto kong gawin iyon nang mas matagal.
—Hanggang kailan?
—Hanggang sigurado kang kapag pinili mo ako, hindi dahil nasaktan ka ni Marco, hindi dahil gusto ng mga magulang natin, at hindi dahil matagal kitang hinintay.
Humina ang ngiti ko.
—Kundi?
—Dahil gusto mo akong makasama kahit kaya mong mabuhay nang wala ako.
Hindi ko agad napansin na namumuo na pala ang luha sa mga mata ko.
Isinara niya ang kahon.
—Kaya itatago ko muna ito.
Agad kong hinawakan ang kamay niya.
—Sandali.
Napatingin siya sa akin.
—Sino nagsabing itago mo?
Sa unang pagkakataon mula nang makilala ko siya, talagang natigilan si Gabriel.
Napangiti ako.
—Hindi ko kailangan ng panahon para malaman kung kaya kong mabuhay nang wala ka.
—Alam kong kaya ko.
Bahagyang nagbago ang ekspresyon niya.
—Pero?
—Pero nitong nakaraang anim na buwan, natutunan kong ang pagiging malakas ay hindi nangangahulugang kailangan kong piliing mag-isa.
Kinuha ko ang kahon mula sa kamay niya.
—At isa pa, sayang naman kung anim na taon mong inalala ang sinabi ko tungkol sa bahay sa lawa tapos paghihintayin pa kita nang isa pang anim.
Tumawa siya.
—Amara Reyes, proposal ba iyan sa sarili mo?
—Kung mabagal ka, ako na ang gagawa.
Doon siya tuluyang natawa.
Pagkatapos ay lumuhod.
Sa pagkakataong iyon, hinayaan ko siya.
—Amara, pakakasalan mo ba ako?
Tiningnan ko ang lalaking nasa harap ko.
Walang takot sa yaman ko.
Walang interes na gamitin ang pangalan ko.
At higit sa lahat, hindi niya kailanman hiniling na paliitin ko ang sarili ko para maramdaman niyang mas malaki siya.
—Oo.
Pagkatapos kong sabihin iyon, narinig namin ang malakas na palakpak mula sa kabilang bakod.
Napalingon kami.
Nandoon si Papa.
Kasama ang dalawang kasambahay.
At may hawak pa siyang kalahating ensaymada.
—Papa!
Mabilis siyang nagtago.
—Wala akong nakita!
Halos mamatay sa kakatawa si Gabriel.
Ako naman, sa gitna ng pag-iyak, natawa rin.
Isang taon pagkatapos noon, ikinasal kami.
Hindi engrandeng celebrity wedding.
Limitado ang bisita sa mga taong tunay na mahalaga sa amin.
Bago ako lumakad sa aisle, hinawakan ni Papa ang kamay ko.
—Masaya ka?
Tumango ako.
—Oo.
—Sigurado?
Napangiti ako.
—Ngayon, oo.
Sa dulo ng aisle, naghihintay si Gabriel.
At sa sandaling iyon, naalala ko ang gabing nakatayo ako sa hallway habang nakakalat ang mga gamit ko sa sahig.
Noon, akala ni Marco kawawa ako dahil wala akong bahay na mapupuntahan.
Hindi niya alam na minsan, ang pinakamagandang bagay na maaaring mangyari sa isang tao ay ang mapalayas sa lugar kung saan hindi na siya minamahal.
Dahil kung hindi niya ako pinalabas sa pintuang iyon, baka mas matagal pa akong nanatiling bihag ng isang maling relasyon.
Minsan, ang pagkawala ay hindi parusa.
Ito ang paraan ng buhay para bakantehin ang dalawang kamay mo upang matanggap mo ang isang bagay na mas nararapat sa iyo.
Makalipas ang dalawang taon, isinilang ang anak naming babae.
Pinangalanan namin siyang Luna.
Isang hapon, habang karga ni Gabriel si Luna sa hardin ng lakeside house, tinanong niya ako:
—May pinagsisisihan ka ba?
Umupo ako sa tabi niya.
—Meron.
Napatingin siya sa akin.
—Ano?
—Sana mas maaga kong binawi ang Mercedes.
Natawa siya nang napakalakas kaya nagising si Luna.
Napalo ko siya sa braso.
—Ikaw ang may kasalanan!
Habang pinapatahan niya ang anak namin, tumingin ako sa bahay, sa lawa, at sa dalawang taong naging tahanan ko.
Hindi ko na kailanman nalaman kung nagsisi pa rin si Marco.
Hindi ko na rin kailangan.
Ang pinakamagandang paghihiganti ay hindi ang makita siyang bumagsak.
Hindi rin ang ipakitang mas mayaman ako, mas matagumpay, o mas masaya.
Ang pinakamagandang pagtatapos ay iyong isang araw, magigising ka at mapagtatantong ang taong minsang sumira sa puso mo ay wala nang kapangyarihan kahit sa isang minuto ng buhay mo.
At ako?
Hindi ako iyong babaeng pinalayas sa bahay nang madaling-araw.
Ako iyong babaeng natutong buksan ang sariling pinto.
At sa pagkakataong ito, pinili kong papasukin lamang ang mga taong marunong manatili.
