NANG BUMALIK AKO SA TAHANAN NG MGA PAMILYA NG MGA SUNDALO MATAPOS AKONG MAWALA SA LOOB NG LABINLIMANG TAON, SINAMPAL NG AKING KAPATID NA OPISYAL ANG PEKENG “ANAK” SA HARAP NG LAHAT
NANG BUMALIK AKO SA TAHANAN NG MGA PAMILYA NG MGA SUNDALO MATAPOS AKONG MAWALA SA LOOB NG LABINLIMANG TAON, SINAMPAL NG AKING KAPATID NA OPISYAL ANG PEKENG “ANAK” SA HARAP NG LAHAT
Labinlimang taon akong nawala matapos dukutin ng isang sindikato noong bata pa ako.
Nang sa wakas ay matagpuan ako, dinala ako ng tunay kong pamilya pabalik sa isang military housing compound sa Fort Bonifacio, Taguig.
Ngunit pagdating pa lang namin, itinuro agad ng ama ko ang isang dalagitang nakasuot ng mamahaling damit na komportableng nakaupo sa aming sala.
“Angela,” malamig niyang sabi, “si Nicole Reyes ang anak ng matalik kong kaibigang sundalo na namatay sa isang operasyon. Mahina ang katawan niya at matagal na siyang lumaki sa bahay na ito. Sana ay pagpasensiyahan mo siya at huwag kang makipag-away.”
Hindi pa man ako nakakabitiw ng dala kong lumang backpack, bigla niya itong sinipa palabas ng hagdan.
Kasunod noon, itinulak niya ako.
Bumagsak ako sa sementadong bakuran.
Napunit ang palad ko.
Duguan ang magkabilang kamay.
Ngunit ang unang niyakap ng sarili kong ama ay hindi ako.
Kundi si Nicole.
“Angela!” sigaw niya. “Kakauwi mo pa lang, gumagawa ka na agad ng gulo?”
Sabi ng lahat sa compound, iisa lang ang taong tunay na kinatatakutan doon.
Ang panganay kong kapatid.
Si Major Gabriel Dela Cruz.
Isang opisyal ng Philippine Army na ilang beses nang naitalaga sa mga conflict zone sa Mindanao.
At ayon sa kuwento ng mga kapitbahay…
Si Nicole raw ang paborito nitong “nakababatang kapatid.”
Kaya nang marinig ko ang malakas na ugong ng military jeep na huminto sa labas ng gate, napapikit na lang ako.
Inihanda ko ang sarili ko sa isa pang pananakit.
Ngunit sa sumunod na segundo…
Isang nakabibinging sigaw ang umalingawngaw sa buong compound.
Pagdilat ko…
Lumulipad si Nicole matapos siyang sipain ng isang pares ng combat boots.
Halos walong oras kaming bumiyahe mula Isabela papuntang Metro Manila.
Hindi ko na maramdaman ang dalawang paa ko nang bumaba ako ng sasakyan.
Mahigpit kong hawak ang kupas kong backpack.
Iyon lang ang natitirang pag-aari ko matapos akong lumaki sa bahay ng mga taong bumili sa akin mula sa mga human trafficker.
Nasa unahan ko ang lalaking halos hindi ko kilala.
Si Dr. Roberto Dela Cruz.
Isa siyang kilalang government scientist na nagtatrabaho para sa Department of Science and Technology.
Siya ang tunay kong ama.
Labinlimang taon niya raw akong hinanap.
Ngunit alam kong hindi iyon buong katotohanan.
Dahil ang taong hindi kailanman tumigil sa paghahanap sa akin ay ang nanay ko.
Si Colonel Maria Dela Cruz.
Isa siyang mataas na opisyal ng Armed Forces Medical Corps.
Samantalang ang kuya kong si Gabriel ay isa nang decorated officer.
Ang bahay na titirhan namin ay nakalaan para sa pamilya ng isang mataas na opisyal ng militar.
Hindi iyon dahil sa ama ko.
Kundi dahil sa serbisyo ng nanay ko.
Pero matagal na yatang nakalimutan iyon ng ama ko.
Habang papalapit kami sa gate, bigla siyang huminto.
Humarap siya sa akin.
“Angela.”
“May kailangan tayong pag-usapan bago tayo pumasok.”
Tumango ako.
“May isa pang batang babae sa bahay.”
“Si Nicole Reyes.”
“Ang ama niya ay dating kasamahan ko sa isang government research project.”
“Namatay siya habang inililigtas ako noong isang hostage rescue operation.”
Napabuntong-hininga siya.
“Simula noon, kami na ang nagpalaki kay Nicole.”
“Mahina ang kalusugan niya.”
“Madaling masaktan ang damdamin.”
“Ikaw ay galing sa probinsya.”
“Hindi mo pa alam ang tamang asal sa siyudad.”
“Kaya sana…”
“Ikaw na lang ang umintindi.”
Hindi niya man lang tinanong…
Kung kumain ba ako nang maayos nitong mga nakaraang taon.
Kung ilang beses akong binugbog.
Kung paano ako nabuhay.
Ang una niyang sinabi matapos kaming magkita…
Ay utusan akong magparaya sa ibang tao.
Pagbukas ng gate…
Bumungad ang maayos na hardin.
May mga halamang bougainvillea.
May puting bangkong kahoy.
May maliit na fountain sa gitna.
Sa ilalim ng payong ay may isang dalagitang kumakain ng imported grapes.
Nakasuot siya ng mamahaling floral dress.
Napatingin siya sa akin mula ulo hanggang paa.
Huminto ang tingin niya sa kupas kong tsinelas.
Pagkatapos…
Tumawa siya.
“So…”
“Ito pala ang nawawalang anak.”
“Akala ko mas maganda.”
Tinapon niya ang balat ng ubas sa harapan ko.
Tinakpan pa niya ang ilong niya.
“Bakit amoy kulungan ng baboy?”
“Ligo ka muna bago ka pumasok.”
Napangiti ang ama ko.
Hindi siya nagalit.
“Nikki.”
“Huwag kang ganyan.”
“Si Angela na ang kapatid mo mula ngayon.”
Ngumiti lang si Nicole.
Ngunit nang tuluyang makapasok sa loob ng bahay ang ama ko…
Biglang nagbago ang ekspresyon niya.
Lumapit siya sa akin.
Hinablot ang backpack ko.
“Tandaan mo.”
“Ako lang ang anak ng pamilyang ito.”
“Ikaw?”
“Isa ka lang probinsyanang aksidenteng nakabalik.”
At buong lakas niyang ibinato ang backpack ko sa putikan.
Nagkalat ang laman nito.
Dalawang lumang T-shirt.
Isang kupas na larawan ng nanay kong matagal kong hinanap.
At isang sirang pares ng sapatos.
Pinagtawanan niya ang lahat.
“Kadiri.”
“Ganito ba talaga ang buhay mo?”
Hindi pa ako nakakasagot…
Bigla niya akong itinulak.
Dahil hilo pa ako sa mahabang biyahe…
Hindi ako nakaiwas.
Nahulog ako sa hagdan.
Kumiskis ang dalawang palad ko sa magaspang na semento.
Agad dumugo ang balat.
Napatingin ako sa ama ko.
Nakita niya ang lahat.
Kitang-kita niya.
Ngunit imbes na tulungan ako…
Tumakbo siya papunta kay Nicole.
“Nikki!”
“Ayos ka lang ba?”
“Baka umatake na naman ang puso mo!”
Nakahiga ako sa lupa.
Habang ang dugo mula sa kamay ko ay tumutulo sa sementadong bakuran.
Bigla akong natawa sa sarili ko.
Labinlimang taon.
Sa loob ng labinlimang taon…
Naniniwala akong darating ang araw na ililigtas ako ng tunay kong pamilya.
Ngayon…
Natagpuan na nila ako.
Pero tila wala pa ring lugar para sa akin.
Sa sandaling iyon…
Umalingawngaw ang malakas na tunog ng isang military jeep.
Huminto ito mismo sa harap ng gate.
Bumukas ang pinto.
May bumabang lalaking nakasuot ng camouflage combat uniform.
Bitbit pa niya ang tactical backpack.
Mabibigat ang bawat yabag ng combat boots niya habang papalapit.
Si Major Gabriel Dela Cruz.
Ang kuya kong hindi ko pa nakikilala.
Narinig ko noon sa mga tao sa compound…
Na napakainit ng ulo niya.
Na wala siyang kinatatakutan.
At higit sa lahat…
Si Nicole ang pinakamamahal niyang kapatid.
Kaya nang makita ko siyang lumalapit…
Napapikit na lamang ako.
Handa na akong marinig ang unang sigaw niya.
Handa na rin akong makatanggap ng unang sampal mula sa sarili kong kuya.
Huminto ang mga yabag sa mismong harapan ko.
Tahimik.
Isang segundo.
Dalawang segundo.
Pagkatapos…
May malakas na ugong ng hangin.
BOOM!
Napadilat ako.
Sa harapan ko…
Lumipad si Nicole matapos siyang sipain nang buong lakas.
Bumagsak siya sa ibabaw ng malaking paso sa hardin na agad nabasag sa lakas ng impact.
Natahimik ang buong compound.
Dahan-dahang lumuhod si Major Gabriel sa tabi ko.
Nakita niya ang duguan kong mga palad.
Unti-unti siyang tumingala.
At sa unang pagkakataon…
Nakita kong namula sa galit ang kanyang mga mata.
Humarap siya sa ama namin.
Pagkatapos ay dahan-dahan niyang inilabas mula sa bulsa ng kanyang uniporme ang isang makapal na brown envelope na may pulang selyo ng Philippine Army Intelligence Command.
Mahigpit niya itong hinawakan.
At malamig na sinabi,
“Bago pa dumating si Angela… nalaman ko na ang tunay na pagkatao ng babaeng pinoprotektahan ninyo sa loob ng labinlimang taon.”
At nang buksan niya ang sobre sa harap ng lahat, tuluyang namutla ang mukha ng aming ama…
BAHAGI 2
Nanginginig ang buong bakuran.
Walang nagsalita.
Maging ang mga kapitbahay na nakasilip sa mga bintana ay natigilan.
Si Nicole ay nakaupo sa lupa, hawak ang tagiliran habang hindi makapaniwala sa nangyari.
“Kuya Gabriel…”
Halos pabulong niyang sabi.
“Ako ito…”
Hindi siya pinansin ni Gabriel.
Lumuhod siya sa harapan ko.
Dahan-dahan niyang hinawakan ang duguan kong palad.
Biglang nanigas ang kanyang mukha.
“Sinong gumawa nito?”
Tahimik lang ako.
Hindi dahil ayaw kong magsumbong.
Kundi dahil natutunan kong sa loob ng labinlimang taon…
Mas ligtas ang manahimik.
Tumayo si Gabriel.
Humarap siya sa aming ama.
“Dad.”
“Isang tanong.”
“Nakita mo ba ang nangyari?”
Napayuko sandali si Dr. Roberto.
“Gabriel… hindi ganoon kasimple ang—”
“Hindi.”
Putol ni Gabriel.
“Oo o hindi.”
Muling natahimik ang buong bakuran.
“…Oo.”
Mahinang sagot ng ama namin.
“Lahat.”
Napapikit si Gabriel.
Pagmulat niya…
Hindi na galit ang nasa mukha niya.
Kundi pagkadismaya.
“At pinili mong tulungan muna si Nicole.”
Hindi makasagot ang ama namin.
Biglang tumayo si Nicole.
“Huwag kang magpaniwala sa kanya!”
“Siya ang unang nanulak sa akin!”
“Tingnan mo nga ang hitsura niya!”
“Probinsyana lang iyan!”
“Ngayon pa lang gusto na niyang agawin ang lahat ng mayroon ako!”
Ngumiti si Gabriel.
Ngunit iyon ang klase ng ngiting mas nakakatakot kaysa pagsigaw.
“Nakakatuwa.”
Sabi niya.
“Dahil may dala akong ebidensya.”
Lumingon siya sa driver ng military jeep.
“Sergeant Ramos.”
Isang sundalo ang lumapit.
Iniabot nito ang isang makapal na brown envelope.
Sa ibabaw nito ay may tatak:
CONFIDENTIAL
Binuksan iyon ni Gabriel.
Isa-isang inilabas ang mga dokumento.
Mga lumang litrato.
Mga bank records.
Mga photocopy ng birth certificate.
Mga sulat.
At isang lumang cassette tape.
Nagulat ang ama ko.
“Gabriel…”
“Saan mo nakuha ang mga iyan?”
Tahimik siyang sumagot.
“Anim na buwan na akong nagsisiyasat.”
Anim na buwan bago matagpuan ako…
May natanggap na anonymous letter si Gabriel sa kampo.
Iisang linya lamang ang nakasulat.
“Hindi totoong ulila si Nicole Reyes.”
Noong una…
Akala niya isa lamang itong paninirang-puri.
Ngunit bilang isang intelligence officer na sanay magsuri ng impormasyon…
Hindi niya iyon binalewala.
Sinimulan niyang hanapin ang lumang records.
Napag-alaman niyang…
Walang opisyal na dokumentong nagpapatunay na namatay ang ama ni Nicole sa mismong operasyong ikinukuwento ng aming ama.
Mas lalo siyang nagtaka.
Kaya humingi siya ng tulong sa dati niyang commanding officer na ngayon ay nasa Armed Forces Intelligence Service.
Unti-unting nabuo ang buong larawan.
“Hindi namatay si Engineer Victor Reyes habang inililigtas si Dad.”
Mahinang sabi ni Gabriel.
“Isa siyang whistleblower.”
Parang may sumabog sa isip ng lahat.
Napaatras ang ama namin.
“Ano ang ibig mong sabihin?”
Hindi sumagot si Gabriel.
Sa halip…
Iniabot niya ang isang lumang audio cassette.
“Ito ang recording.”
“Dalawampung taon na itong nawawala.”
“Hanggang sa matagpuan ito sa lumang storage ng dating laboratory.”
Nagkatinginan ang lahat.
Maging si Nicole ay namutla.
May lumang cassette player sa sala.
Ipinasok iyon ng aming nanay.
Umikot ang tape.
Maya-maya…
May narinig na boses.
“…Roberto…”
“…Hindi natin puwedeng baguhin ang resulta…”
“…Mapapahamak ang buong proyekto…”
Isa iyong boses ng lalaki.
Sunod…
Isa pang boses.
Mas bata.
Mas pamilyar.
Boses ng ama ko.
“Kung ilalabas mo ang totoo… mawawala ang lahat sa atin.”
Tahimik ang recording sa loob ng ilang segundo.
Pagkatapos…
Malinaw na narinig ang huling sinabi ng unang lalaki.
“Mas pipiliin kong mawala ang karera ko kaysa magsinungaling.”
Kasunod noon…
May malakas na ingay.
Nabasag na salamin.
May sumigaw.
At tuluyang natapos ang tape.
Namutla ang mukha ni Dr. Roberto.
Hindi siya makapagsalita.
Hindi rin makapaniwala ang nanay ko.
“Roberto…”
Mahina niyang tanong.
“Anong ibig sabihin nito?”
Walang sagot.
Si Gabriel na ang nagsalita.
“Hindi aksidente ang nangyari sa laboratory.”
“Nagsimula ang lahat dahil may gustong magtago ng katotohanan.”
“Pero…” nanginginig na sabi ni Nicole.
“Wala akong alam diyan!”
“Lumaki lang ako rito!”
Tumango si Gabriel.
“Alam ko.”
“Hindi ikaw ang iniimbestigahan ko.”
Natigilan siya.
“Kundi ang taong nagdala sa iyo rito.”
Lumingon siya sa aming ama.
“Dad…”
“May isa ka pang lihim na hindi mo sinasabi.”
Unti-unting nagbago ang ekspresyon ni Nicole.
Para bang…
May bagay siyang naaalala.
Isang matandang babae ang lumapit mula sa gate.
Ang dating kasambahay ng pamilya Reyes.
Si Aling Rosa.
May dala siyang maliit na kahon.
“Major…”
Sabi niya.
“Hinintay ko ang araw na ito.”
Binuksan niya ang kahon.
May mga lumang liham.
Mga larawan.
At isang birth certificate.
Tahimik niyang iniabot iyon kay Colonel Maria.
Pagkabasa pa lamang ng unang pahina…
Nanginig ang mga kamay nito.
Napahawak siya sa bibig.
“Diyos ko…”
Hindi niya napigilang mapaluha.
“Ano ito?”
Tinignan ni Gabriel ang dokumento.
Pagkatapos ay dahan-dahan siyang humarap kay Nicole.
“Nicole…”
Mahinahon niyang sabi.
“Ang totoo…”
“Ang apelyido mo ay hindi talaga Reyes.”
Napatayo si Nicole.
“A-anong ibig mong sabihin?”
Huminga nang malalim si Gabriel.
Pagkatapos ay inilapag niya sa mesa ang huling dokumentong matagal niyang itinago.
Isang DNA report na pirmado mismo ng National Bureau of Investigation.
At sa ibaba nito…
May dalawang pangalan na nagpayanig sa buong pamilya.
Father: Dr. Roberto Dela Cruz.
Child: Nicole.
Sa sandaling iyon…
Parang tumigil ang mundo.
Unti-unting lumingon si Colonel Maria sa kanyang asawa.
At sa unang pagkakataon sa loob ng mahigit dalawampung taong pagsasama…
May isang tanong siyang ibinulong na nagpayanig sa buong bahay.
“Roberto…”
“Sabihin mo sa akin… paano naging anak mo si Nicole?”
