Bahagi 3 — Nang Tumigil Akong Magalit, Saka Nila Naramdamang Unti-Unti Na Akong Nawawala
Bahagi 3 — Nang Tumigil Akong Magalit, Saka Nila Naramdamang Unti-Unti Na Akong Nawawala
Hindi ako sumigaw nang makita ko ang susi.
Hindi ko inagaw.
Hindi ko rin tinanong agad kung paano iyon napunta kay Bianca.
Sa halip, tiningnan ko lang si Adrian.
“Bakit nasa kanya iyon?”
Biglang nawala ang kalasingan sa mukha niya.
“Anong susi?”
Itinaas ko ang kamay ni Bianca.
“Iyan.”
Napatingin siya.
At doon ko nakita ang tunay na pagkagulat.
Hindi iyong pagtatakang ginagamit kapag nahuli kang nagsisinungaling.
Kundi iyong ekspresyon ng isang taong ngayon lang nakakita ng bagay na hindi niya alam na nawawala.
“Bianca,” mabagal niyang sabi, “saan mo nakuha iyon?”
Namula siya.
“Sir, matagal na po ito. Binigay po ni Ma’am Celeste noon para kapag may kailangang kunin kay Iñigo—”
“Hindi susi ng kuwarto ni Iñigo iyan.”
Tahimik.
Tumayo si Adrian.
Kinuha niya ang susi.
May maliit na gasgas sa gilid.
Ako mismo ang gumawa noon nang minsang sumabit iyon sa zipper ng bag ko.
Walang duda.
Master key namin iyon.
“Tatlong taon na itong nawawala,” sabi ko.
Hindi na ako galit.
Mas masahol.
Kalmado ako.
At mukhang iyon ang mas kinatakutan ni Adrian.
“Bianca, sabihin mo kung saan mo nakuha.”
Huminga siya nang malalim.
“Sir, hindi ko maalala. Baka aksidente ko lang nadala noon.”
“Tatlong taon?”
“Marami akong hawak na susi sa bahay dahil kay Ma’am Celeste.”
Mula sa hagdan, nanginginig si Iñigo.
Ayokong marinig niya pa.
“Anak, akyat ka muna.”
“Ayaw ko.”
“Iñigo.”
“Hindi. Gusto kong malaman.”
Dati, pipilitin ko siya.
Ngayon, hindi.
“Bahala ka.”
Parang sinaksak ko na naman siya sa salitang iyon.
Tahimik siyang umupo sa huling baitang.
Si Adrian ay tumawag sa security supervisor.
“Kuya Ben, gusto ko bukas ng umaga ang record ng access cards at CCTV archives na available pa. Lahat ng log ni Bianca sa bahay nitong nakaraang tatlong taon.”
Nanigas si Bianca.
“Sir, kailangan ba talaga?”
Hindi siya pinansin ni Adrian.
“Pati office building logs. Lahat.”
“Adrian,” sabi ko, “huwag mo nang gawin dahil sa akin.”
Lumingon siya.
“Hindi lang ito dahil sa iyo.”
Tumango ako.
“Mas mabuti.”
Lumapit si Bianca sa akin.
“Mara, kung iniisip mong may relasyon kami—”
“Hindi.”
Naputol siya.
“Hindi ko iniisip.”
“Pero—”
“Hindi ko na kailangang malaman kung mahal ka niya noon. Hindi na iyon ang punto.”
Nakita kong nanlaki ang mata ni Adrian.
Iyon ang unang pagkakataong sinabi ko nang diretsahan ang bagay na ilang buwan na niyang nararamdaman.
Na hindi na ako nakikipaglaban para sa kaniya.
Kinabukasan, normal akong gumising.
Nagluto ako ng itlog.
Pinagbaunan si Iñigo.
Nagkape.
Si Adrian, hindi pumasok agad sa opisina.
Buong umaga siyang nasa study kasama ang head of security at HR manager.
Bandang tanghali, tinawag niya ako.
Nasa laptop ang mga lumang access logs.
Hindi kumpleto ang CCTV dahil nagre-retain lang sila nang ilang buwan.
Pero ang electronic gate records ay naka-backup.
Sa loob ng tatlong taon pagkatapos naming maghiwalay, regular na pumupunta si Bianca sa bahay.
Minsan, alas-onse ng gabi.
Minsan, Linggo.
Minsan, mga araw na nasa ibang bansa si Adrian.
“Kay Mama siguro,” sabi niya.
Hindi ako sumagot.
Pagkatapos ay may nakita siyang kakaiba.
Maraming entry si Bianca sa home office wing kahit wala si Celeste.
Mas marami pa kaysa kailangan ng trabaho niya.
Tinawagan niya ang ina niya.
Dumating si Celeste pagkatapos ng isang oras.
Galit agad.
“Bakit ninyo iniimbestigahan si Bianca na parang magnanakaw? Napakalaking tulong niya sa pamilyang ito.”
Tahimik akong nakaupo.
Hindi niya ako tiningnan.
O baka ayaw niya lang.
“Ma,” sabi ni Adrian, “binigyan mo ba siya ng master bedroom key?”
“Hindi.”
“Sigurado ka?”
“Bakit ko gagawin iyon?”
Nawala ang kulay sa mukha ni Bianca.
At doon unang nagbago ang tono ng usapan.
Ipinatawag ni Adrian ang finance director ng kumpanya.
Hindi ko alam noon kung bakit.
Lumabas na ang folder na dala ni Bianca kagabi ay hindi simpleng kontrata.
May authorization iyon para sa emergency payment na ₱1.8 milyon sa isang subcontractor.
Signature lang ni Adrian ang kulang.
Pero napansin ng finance director na pareho ang bank account ng subcontractor sa isang supplier na dati nang na-flag sa internal audit.
Hindi pa sapat para akusahan siya.
Pero sapat para buksan ang mas malalim na imbestigasyon.
Sa sumunod na linggo, unti-unting nagbagsakan ang mga piraso.
May mga inflated reimbursement.
Double-booked hotel expenses.
Transport allowances para sa meetings na hindi naman nangyari.
At isang maliit na consultancy company na tumatanggap ng bayad mula sa dalawang contractors ng Ledesma Development.
Ang incorporator?
Pinsan ni Bianca.
Tahimik akong nakikinig habang lumalaki ang problema.
Isang gabi, hinarap ako ni Adrian.
“Nakakatawa ba sa iyo?”
“Ano?”
“Na tama ka tungkol sa kanya.”
“Hinding-hindi ko sinabi na magnanakaw siya.”
“Pero tama ka na hindi normal ang pagiging malapit niya sa pamilya.”
“Adrian.”
“Ano?”
“Hindi ko kailangan manalo.”
Tumahimik siya.
“Dati kailangan ko. Dati gusto kong marinig mong sabihin na ako ang tama at siya ang mali.”
“Ngayon?”
“Ngayon gusto ko lang mabuhay nang hindi nakadepende sa kung sino ang pipiliin mo.”
Parang may bumagsak sa pagitan namin.
“Mara… pinili kita. Ikaw ang binalikan ko.”
Umiling ako.
“Pinili mo ako noong kailangan ako ni Iñigo.”
“Hindi totoo.”
“Sigurado ka?”
Hindi siya nakasagot agad.
At iyon na rin ang sagot.
Sa mga sumunod na araw, nagbago si Iñigo.
Tinabi niya ang tablet sa oras ng homework.
Siya mismo ang lumapit sa akin.
“Ma, pwede mo ba akong tulungan sa science?”
“Tulungan o gawin para sa iyo?”
“Tulungan lang.”
Umupo ako.
Ipinaliwanag ko ang lesson.
Nang mali ang sagot niya, hindi ako sumigaw.
Pero hindi ko rin sinabi na okay lang.
“Ulitin mo.”
Napangiwi siya.
“Ang strict mo na naman.”
Tumigil ako.
Agad siyang yumakap sa braso ko.
“Joke lang! Gusto ko iyan.”
Doon ako halos maiyak.
Hindi dahil gusto kong may matakot sa akin.
Kundi dahil ngayon ko naunawaan kung bakit nasaktan siyang tumigil akong magtakda ng limitasyon.
Sa bata, ang “bahala ka” ay hindi palaging kalayaan.
Minsan, tunog iyon ng pag-abandona.
Kaya dahan-dahan kong binago ang pakikitungo ko kay Iñigo.
May bedtime ulit.
May study hours.
May consequences.
Pero wala nang insulto.
Wala nang pagsigaw.
At higit sa lahat, hindi ko na ginagamit ang galit para patunayan na mahal ko siya.
Nagbago rin si Adrian.
Hindi na niya dinala ang trabaho sa dinner table.
Siya na ang naghahatid kay Iñigo tuwing Martes.
Pinutol niya ang access ni Bianca sa bahay at opisina habang isinasagawa ang audit.
Hindi pa siya sinibak agad dahil gusto ng legal department na makumpleto ang ebidensiya.
Pero isang gabi, hinanap ako ni Celeste sa kusina.
“Mara.”
“Opo?”
Umupo siya sa tapat ko.
Hindi siya mahilig humingi ng tawad.
Kaya nang sabihin niyang, “May kasalanan din ako,” napatingin ako.
“Sa alin po?”
“Kay Bianca.”
Tahimik ako.
“Pinaboran ko siya,” pagpapatuloy niya. “Akala ko noon mas bagay siya kay Adrian kaysa sa iyo. Mas kalmado. Mas propesyonal. Hindi sumasagot.”
“Alam ko.”
“May mga pagkakataong sinadya kong isama siya sa family events para makita mo.”
Napahinto ako sa hawak kong tasa.
“Bakit?”
“Dahil iniisip ko noon na kailangan mong matuto ng leksiyon.”
Napatawa ako.
Hindi masaya.
“Natuto naman po ako.”
Napayuko siya.
“Mara…”
“Natuto akong huwag gawing sentro ng buhay ko ang pamilya ninyo.”
Napaluha siya.
Pero hindi ko siya inalo.
May mga luha na hindi mo responsibilidad punasan.
Kinagabihan, natanggap ko ang email na hinihintay ko.
Tinanggap ako bilang remote bookkeeper ng isang Australian logistics company.
Permanent.
May fixed monthly salary.
Sapat para makapagrenta ako ng sarili kong maliit na unit.
Sapat para makapag-ipon.
Sapat para hindi na ako manatili sa kahit anong relasyon dahil natatakot akong magutom.
Nag-print ako ng contract.
Inilagay ko sa folder.
At kinabukasan, pumirma ako sa reservation ng isang one-bedroom condo rental sa Mandaluyong.
Hindi ko sinabi kahit kanino.
Hindi pa.
Pero dalawang araw matapos noon, habang nililinis ng kasambahay ang study, nahulog mula sa bag ko ang folder.
Si Adrian ang nakapulot.
Pag-uwi ko galing grocery, naghihintay siya sa sala.
Nasa mesa ang employment contract.
At nasa tabi nito ang lease agreement.
Hindi siya sumigaw.
Hindi rin nagalit.
Mas masakit ang itsura niya kaysa roon.
“Lilipas ka?”
Inilapag ko ang grocery bag.
“Oo.”
“Kailan?”
“Sa katapusan ng buwan.”
Parang hindi siya makahinga.
“Akala ko… umaayos na tayo.”
“Umaayos tayo.”
“Kung ganoon, bakit aalis ka?”
Tiningnan ko siya.
“Dahil gusto kong malaman kung pinipili kitang makasama… o nandito lang ako dahil wala akong ibang mapuntahan.”
Napaupo siya.
At bago pa siya makapagsalita, bumukas ang pinto ng bahay.
Pumasok si Bianca kasama ang dalawang pulis at isang abogado.
Maputla siya.
Galit.
At diretsong itinuro ako.
“Siya ang gumawa niyan.”
Napatingin kaming lahat.
“Si Mara ang nag-frame sa akin,” sabi niya. “At may ebidensiya akong siya ang nagpadala ng confidential company files sa labas.”
Sa unang pagkakataon sa loob ng maraming buwan, ngumiti ako.
Dahil may isang bagay na hindi alam ni Bianca.
Tatlong araw ko nang hawak ang eksaktong ebidensiyang magpapatunay kung sino talaga ang nagsinungaling mula pa noong una naming paghihiwalay.
