HINDI AKO PINAYAGANG MAG-IWAN NG KAHIT ANONG BAKAS SA BAHAY NG BOYFRIEND KO SA LOOB NG TATLONG TAON. NANG MAKITA KO KUNG PAANO NIYA TRATUHIN ANG BATA NIYANG ASSISTANT, DOON KO NAPAGTANTO NA AKO PALA ANG LAGING “PANSAMANTALA.”
HINDI AKO PINAYAGANG MAG-IWAN NG KAHIT ANONG BAKAS SA BAHAY NG BOYFRIEND KO SA LOOB NG TATLONG TAON. NANG MAKITA KO KUNG PAANO NIYA TRATUHIN ANG BATA NIYANG ASSISTANT, DOON KO NAPAGTANTO NA AKO PALA ANG LAGING “PANSAMANTALA.”
Para raw walang maghinala sa relasyon namin ni Adrian Villareal, may sariling mga patakaran ang bahay niya.
Kapag pumapasok ako, tsinelas na disposable lang ang puwede kong isuot.
Kapag kakain kami, chopsticks at kubyertos na pang-isahang gamit lang ang inilalabas.
Kapag magpapalipas ako ng gabi, pati bedsheet at punda ay disposable—gagamitin minsan, pagkatapos ay itatapon.
Palagi niya akong kinakausap nang mahinahon.
“Paano kung may makakita ng mga gamit mo rito? Paano ko ipapaliwanag?”
Pagkatapos ay idinadagdag niya ang pangakong ilang taon ko nang naririnig.
“Kapag handa na tayong mag-public, bibilhan kita ng lahat ng sarili mong gamit dito.”
Tatlong taon.
Tatlong taon kong hinintay ang “sa susunod.”
Pero sa bawat pagpasok ko sa condominium niya sa Bonifacio Global City, pakiramdam ko isa lang akong bisitang hindi dapat mag-iwan ng bakas.
Hanggang dumating ang birthday party ng bago niyang executive assistant, si Nicole Santos.
Pagkabukas ng pinto, hindi man lang siya nag-atubili.
Diretso siyang yumuko, binuksan ang shoe cabinet, at kinuha ang isang pares ng mamahaling couple slippers na tila matagal nang nakahanda para sa kanya.
Sunod-sunod namang dumating ang mga kaopisina nila.
Isa-isang kumuha ng disposable slippers.
Ilang segundo lang ang lumipas.
Ubos na lahat.
Ako na lang ang naiwan sa may pintuan.
Hindi man lang ako tinapunan ni Adrian ng tingin.
“Pumasok ka na lang nang nakapaa.”
“Tag-init naman. Hindi malamig.”
Parang normal lang sa kanya ang sabihin iyon.
Parang hindi ako ang babaeng tatlong taon niyang pinangakuan ng kinabukasan.
Mula sa kinatatayuan ko, kitang-kita ko ang hapag-kainan.
May nakahandang ceramic plate at matching mug na may cartoon character na paborito ni Nicole.
Sa pinakadulo naman ng mesa…
Naroon pa rin ang mumurahing disposable utensils na para lang sa akin.
Bigla akong natauhan.
Kung lahat ng para sa akin ay pang-isahang gamit lang…
Baka pati pagmamahal niya sa akin, ganoon din.
Hindi na ako pumasok.
Tahimik akong tumalikod at umalis.
Dalawampung minuto ang lumipas bago niya napansing wala ako.
Sunod-sunod ang tawag niya.
“Nasaan ka na?”
“Nakaupo na lahat sa mesa.”
“Kung may emergency ka, sana nagsabi ka man lang.”
“Dahil lang ba sa tsinelas?”
Hindi ako sumagot.
Nasa clinic ako noon.
Tahimik na nakatingin sa paa kong muling binabalutan ng benda.
Unti-unting namumula ang puting gasa dahil sa dugong tumatagos.
Tatlong araw pa lang ang nakalipas mula nang masugatan ako.
Magkasama kaming nagsagawa ng site inspection sa isang construction project sa Quezon City.
Natapakan ko ang basag na salamin.
Ako ang bumagsak.
At sa lahat ng taong naroon…
Si Adrian ang pinakamalapit sa akin.
Pero hindi niya ako inalalayan.
Ang sinabi lang niya ay malamig na parang wala kaming relasyon.
“Kung gusto mong umuwi, magsumite ka muna ng leave request.”
Tatlong taon na iyong paulit-ulit.
Sa opisina.
Sa mga business event.
Sa harap ng ibang tao.
Palagi siyang may distansya sa akin.
Ni minsan, hindi niya ipinakitang may espesyal kaming relasyon.
Pero nang matinik ng maliit na kahoy ang daliri ni Nicole…
Sa harap ng buong team…
Mahigit sampung minuto niya itong nilinis, dinisinfect, at maingat na binalutan ng bandage.
Napapikit ako.
Hindi pala ako ang taong gusto niyang protektahan.
Napansin ng doktora ang tahimik kong pagluha.
“Miss, okay ka lang ba?”
Mahina siyang ngumiti habang inaayos ang benda.
“Nag-away ba kayo ng boyfriend mo?”
Sumulyap siya sa cellphone kong walang tigil sa pag-ring.
“Huwag kang masyadong malungkot.”
“Minsan, mas mabuti pang mawala ang maling tao para dumating ang tamang tao.”
Pagkatapos ay itinapon niya sa basurahan ang ginamit na cotton swab.
Disposable.
Katulad ng lahat ng bagay na inilaan sa akin.
Pinunasan ko ang mga luha ko.
At sa unang pagkakataon matapos ang tatlong taon…
Ngumiti ako.
Tama siya.
Panahon na ring itapon ang relasyong ito.
Pinatay ko ang cellphone ko.
Pag-uwi ko saka ko lang ito muling binuksan.
Mahigit dalawampung missed calls mula kay Adrian ang bumungad.
Kasunod noon ang bagong post ni Nicole sa social media.
“Grabe, sobrang lasing ko. Buti na lang pinatuloy ako ni Boss. Huhu. Thank you!”
May kasama itong maraming litrato mula sa birthday party.
Isa roon ang kuha sa banyo.
Magkatabing toothbrush.
Magkaparehong mug.
Halatang set.
Agad nag-init ang comment section.
“Ay grabe, Boss! Ang sweet naman.”
“Matching toothbrush pa? Hindi na ito simpleng concern.”
“Nicole, bagay na bagay kayo!”
May nagkomento rin.
“Pero di ba may girlfriend si Sir Adrian?”
May sumagot agad.
“Talaga ba? Tatlong taon na ako sa kumpanya, wala pa akong nakitang girlfriend niya.”
“Single kaya ang tingin ng lahat sa kanya.”
Tahimik kong binasa ang bawat komento.
Tatlong taon.
Tatlong taon niyang pinangalagaan ang imahe niyang “single.”
At ako…
Tatlong taon ding kusang nagkubli sa anino.
Wala na akong balak gawin iyon.
Tahimik kong pinindot ang Like sa post ni Nicole.
Wala pang isang minuto…
Muling tumawag si Adrian.
“Hindi sinasadya ni Nicole ang post.”
“Bata pa kasi siya. Huwag mo nang dibdibin.”
“Yung toothbrush at mga gamit… binili ko lang iyon kasi gusto niya.”
Napangiti ako nang mapait.
Dahil gusto niya…
Nagkaroon siya ng permanenteng lugar sa bahay ni Adrian.
Samantalang ako…
Tatlong taon na disposable.
“Kaya ka umalis, dahil lang ba rito?” tanong niya.
Mahinahon ko siyang pinutol.
“Mas mabuti sigurong huwag na akong magpakita kahit kailan. Wala nang pag-uusapan ang mga tao.”
Biglang natahimik ang kabilang linya.
Maya-maya, malamig niyang sinabi,
“Isabelle… huwag kang magsalita nang ganyan.”
“Lahat ng ginagawa ko, para rin sa ating dalawa.”
Eksakto namang may narinig akong boses ng babae mula sa kabilang linya.
“Adrian… nasa kaliwang cabinet ba ang mga tuwalya?”
Nanigas ako.
Dahil alam kong…
Hindi na bisita si Nicole sa bahay na iyon.
PARTE2
Napatigil si Isabelle.
Mahigpit niyang hinawakan ang telepono, ngunit hindi na siya nagsalita.
Mula sa kabilang linya, muli niyang narinig ang boses ni Nicole.
“Adrian, nakita ko na pala. Nasa second shelf lang.”
Kasunod noon ang mahinang pagtawa ng dalawa.
Parang isang ordinaryong eksena.
Parang sila ang tunay na magkasama sa bahay na iyon.
Tahimik na pinatay ni Isabelle ang tawag.
Kasabay niyon, tila tuluyan na ring naputol ang huling hibla ng pag-asang matagal niyang pinanghawakan.
Kinabukasan, maaga siyang pumasok sa opisina.
Tahimik niyang inayos ang lahat ng dokumentong hawak niya.
Bilang senior project planner ng kumpanya, siya ang taong halos bumuo ng bawat matagumpay na proposal ni Adrian sa nakaraang tatlong taon.
Ngunit kakaunti lamang ang nakaaalam nito.
Dahil sa bawat presentasyon, pangalan ni Adrian ang nakalagay.
Si Isabelle ang nasa likod ng lahat.
Bandang alas-nuwebe ng umaga, pumasok si Adrian sa opisina.
Agad siyang nagtungo sa mesa ni Isabelle.
“Pwede ba tayong mag-usap?”
Hindi man lang siya nilingon ni Isabelle.
“Inaayos ko lang ang resignation letter ko.”
Parang huminto ang buong paligid.
“Ano?”
“Magre-resign na ako.”
Bahagyang natawa si Adrian.
“Huwag ka ngang magbiro.”
Tahimik niyang iniabot ang isang sobre.
Nang buksan iyon ni Adrian, nakita niya ang pormal na resignation letter na pirmado na.
Animnapung araw na turnover.
Kumpleto.
Propesyonal.
Walang kahit isang emosyon.
“Isabelle…”
“Huwag.”
Ngumiti siya nang mahinahon.
“Sa wakas, gusto ko namang piliin ang sarili ko.”
Hindi agad tinanggap ni Adrian ang resignation.
Inakala niyang nagtatampo lamang ito.
Lumipas ang dalawang araw.
Tatlo.
Isang linggo.
Hindi na siya sinagot ni Isabelle sa kahit isang tawag.
Hindi na rin ito pumupunta sa condominium niya.
Unti-unti niyang napansing may mga bagay na biglang nagkakagulo.
May client na nagreklamo dahil mali ang revised schedule.
May contractor na naghihintay ng approval na hindi niya alam kung paano aayusin.
May budget computation na dati’y ilang minuto lamang ginagawa ni Isabelle ngunit ngayon ay inaabot siya ng kalahating araw.
Noon lamang niya napagtanto…
Hindi lang pala empleyado ang nawala.
Kundi ang taong tahimik na sumasalo sa lahat ng pagkukulang niya.
Samantala…
Tinanggap ni Isabelle ang alok ng isa sa pinakamalaking real estate developers sa Makati.
Mas mataas ang posisyon.
Mas mataas ang sahod.
At higit sa lahat…
May respeto.
Sa unang araw niya roon, ipinakilala siya ng presidente ng kumpanya sa buong management team.
“Ito si Ms. Isabelle Cruz.”
“Narinig na namin ang marami mong nagawa.”
“Welcome sa pamilya.”
Pamilya.
Isang simpleng salita.
Ngunit hindi niya iyon narinig kailanman kay Adrian.
Makalipas ang isang buwan, ginanap ang taunang Philippine Urban Development Summit.
Halos lahat ng malalaking kumpanya ay dumalo.
Kasama siyempre ang kompanya ni Adrian.
Nasa conference hall si Adrian nang marinig niyang may nagsasalita sa entablado.
“Ngayon po ay ipakikilala namin ang bagong Director of Strategic Planning ng Horizon Prime Developments.”
Lumingon siya.
Nanlaki ang mga mata niya.
Si Isabelle.
Suot ang eleganteng puting business suit.
Diretso ang tindig.
Punong-puno ng kumpiyansa ang bawat hakbang.
Tumayo ang buong audience upang pumalakpak.
Habang nagsasalita siya tungkol sa sustainable city planning, walang ni isang beses na kinabahan ang dating babaeng palaging nagtatago sa likod ni Adrian.
Ngayon…
Sarili na niyang pangalan ang ipinapalakpak.
Pagkatapos ng programa, pilit siyang nilapitan ni Adrian.
“Pwede ba tayong mag-usap?”
Huminto si Isabelle.
“May limang minuto ako.”
Tahimik siyang tumingin dito.
Biglang bumaba ang tingin ni Adrian.
“Miss na miss na kita.”
“Wala nang araw na hindi kita naiisip.”
“Hindi ko lang talaga napansin noon…”
Ngumiti si Isabelle.
“Hindi.”
“Napansin mo.”
“Pinili mo lang na huwag pansinin.”
Walang naisagot si Adrian.
“Ilang beses akong nasaktan.”
“Ilang beses akong umiyak.”
“Ilang beses kong hinintay ang ‘kapag tamang panahon na.'”
“Tatlong taon.”
“Tatlong taon akong naniwalang darating ang araw na magiging totoo tayo.”
Huminga siya nang malalim.
“Pero alam mo kung kailan ako nagising?”
“Nang makita kong may sariling toothbrush ang ibang babae sa bahay mo.”
Tahimik ang buong paligid.
“Hindi dahil sa toothbrush.”
“Kundi dahil doon ko naisip…”
“Hindi pala ako ang babaeng gusto mong manatili.”
Napaluha si Adrian.
“Patawarin mo ako.”
“Hindi ko alam na ganito kalalim ang sugat na naibigay ko.”
Mahinahon siyang tumango.
“At ngayon alam mo na.”
“Pero hindi ibig sabihin noon ay kailangan kong bumalik.”
Tumalikod na siya.
Hindi na siya hinabol ni Adrian.
Dahil sa unang pagkakataon…
Nakita niyang wala na talaga siyang lugar sa buhay ng babaeng minsan ay handang magtiis ng lahat para sa kanya.
Tatlong buwan ang lumipas.
Lumabas ang balitang lumipat si Nicole sa ibang kumpanya.
May mga usap-usapang umasa itong magiging kasintahan ni Adrian.
Ngunit nalaman nitong wala pala itong balak makipagrelasyon sa kanya.
Ginamit lamang niya ang atensyon nito upang takasan ang sarili niyang kalungkutan.
Sa huli…
Pareho silang nawalan.
Samantala, lalong umunlad ang karera ni Isabelle.
Isa-isa niyang pinangunahan ang malalaking proyekto sa Cebu, Davao, at Clark.
Naging inspirasyon siya sa maraming batang arkitekto at project managers.
Isang hapon, matapos ang isang successful project inauguration sa Taguig, inimbitahan siya ng chairman ng kumpanya sa isang simpleng dinner.
Naroon din ang panganay nitong anak na si Gabriel Mendoza.
Isang civil engineer na ilang taon nagtrabaho sa Singapore bago bumalik sa Pilipinas.
Hindi ito palasalita.
Ngunit marunong itong makinig.
Hindi rin ito mahilig sa matatamis na pangako.
Kapag may sinabi, ginagawa.
Sa unang pagkakataon pagkatapos ng napakahabang panahon…
May lalaking nagtanong sa kanya ng isang bagay na hindi kailanman naitanong ni Adrian.
“May gusto ka bang kulay ng mug para sa opisina mo?”
Napangiti si Isabelle.
“Bakit?”
“Dahil gusto kong ikaw mismo ang pipili.”
“At gusto kong alam mong permanente ang lugar mo rito.”
Hindi niya napigilang matawa.
Napakaliit na bagay.
Ngunit para sa isang taong tatlong taon lamang gumamit ng disposable na kubyertos…
Napakalaki ng kahulugan nito.
Makalipas ang isang taon, ikinasal sina Isabelle at Gabriel sa isang maliit ngunit masayang seremonya sa Tagaytay.
Walang engrandeng palabas.
Walang lihim.
Walang pagtatago.
Lahat ng kaibigan at katrabaho nila ay naroon.
Habang papalapit si Isabelle sa altar, napansin niyang may isang lalaking tahimik na nakatayo sa pinakadulong bahagi ng hardin.
Si Adrian.
Hindi siya lumapit.
Hindi rin siya nagsalita.
Tahimik lamang siyang ngumiti.
At saka umalis.
Marahil ngayon lamang niya lubos na naunawaan ang pinakamahalagang aral sa buhay.
Hindi lahat ng taong tahimik na nagmamahal ay mananatili habang-buhay.
Kapag paulit-ulit mong itinuring na pansamantala ang isang taong tapat sa’yo…
Darating ang araw na siya mismo ang pipiling maging permanente sa buhay ng iba.
Sa bago nilang tahanan, may isang maliit na silid na si Gabriel mismo ang nagdisenyo.
Binuksan niya ang pinto.
“Naaalala mo ba noong sinabi mong gusto mong magkaroon ng sarili mong espasyo?”
Tumango si Isabelle.
Sa loob ay may bookshelf, reading chair, drafting table, at mga halaman sa tabi ng malaking bintana.
Sa mesa ay may isang tasa ng kape.
May pangalan niyang nakaukit sa ilalim.
At sa tabi nito ay isang pares ng tsinelas.
Isang set ng kubyertos.
Isang toothbrush.
Isang tuwalya.
Lahat ay may maliit na label.
“Para kay Isabelle.”
Hindi disposable.
Hindi pansamantala.
Hindi lihim.
Kundi bahagi ng isang tahanang matagal na niyang hinintay.
Tahimik siyang napaluha.
Ngunit sa pagkakataong ito…
Hindi na dahil sa sakit.
Kundi dahil sa wakas, natagpuan na rin niya ang taong hindi kailanman magtuturing sa kanya bilang isang bagay na maaaring gamitin nang minsan at pagkatapos ay itapon.
