Dalawang Taon Akong Bumabyahe Para sa Lalaking Mahal Ko—Hanggang Sa Isang Gabing Nalaman Kong May Babaeng Mas Kabisa Pa ang Bahay Niya Kaysa sa Akin
Dalawang taon kaming long-distance ng boyfriend ko.
Pero sa tuwing bumibiyahe ako nang halos sampung oras para makita siya sa Metro Manila, hindi siya ang naghihintay sa akin sa terminal.
Iisang babae palagi ang sumusundo sa akin.
Ang babaeng tinatawag niyang, “Kaopisina ko lang.”
Ako si Mara Villanueva, 29, research assistant sa isang university sa Iloilo.
Ang boyfriend kong si Adrian Lim, 32, ay nagtatrabaho bilang project manager sa isang engineering firm sa Makati.
Dalawang taon kaming ganito.
Chat sa umaga.
Video call sa gabi.
Isang weekend kada isa o dalawang buwan para makabawi sa distansya.
Sa isip ko, mahirap ang relasyon namin, pero matatag.
Hanggang sa napansin ko si Camille Soriano.
Kasamahan siya ni Adrian sa trabaho.
Noong unang beses akong pumunta sa Manila, nag-message si Adrian na hindi siya makaalis sa meeting.
“Si Camille na lang susundo sa’yo. Kilala ka naman niya.”
Hindi ko iyon pinansin.
Pero nang sumunod akong bumisita, si Camille ulit.
At sa susunod pa.
Palagi.
Mas nakakaalarma ang nangyayari kapag nakakarating kami sa condo ni Adrian sa Mandaluyong.
Pagpasok pa lang, kikilos si Camille na parang sarili niyang bahay iyon.
Isasantabi niya ang mga parcel sa pintuan.
Bubuksan ang shoe cabinet.
At nang hindi man lang naghahanap, kukunin niya ang eksaktong tsinelas na ginagamit ko tuwing bumibisita.
“Eto, Mara.”
Alam niya kung saang drawer nakalagay ang mga polo ni Adrian.
Alam niya kung anong brand ng gatas ang iniinom nito.
Minsan, habang inaayos niya ang mesa, natawa pa siya.
“Kapag tutok si Adrian sa trabaho, nakakalimutan talaga nitong kumain. Kaya kailangan may nagpapaalala.”
May kung anong kumurot sa dibdib ko.
Hindi ko alam kung bakit.
Makalipas ang ilang minuto, dumating si Adrian.
Pagpasok niya, hinubad niya ang blazer at walang tinging iniabot sa gilid.
Si Camille ang kusang sumalo.
Isinabit niya agad sa tamang lugar.
Walang malisyosong tinginan.
Walang hawakan.
Walang halik.
Pero iyon mismo ang problema.
Sobrang natural nila.
Parang ginawa na nila ang eksenang iyon nang daan-daang beses.
Pagkatapos, saka ako nilapitan ni Adrian at niyakap.
“Miss na miss kita.”
Ilang beses akong nagduda.
Ilang beses ko ring pinagsabihan ang sarili ko.
Wala akong ebidensya.
Hindi naman lumalampas si Camille sa harap ko.
Hindi rin naging bastos si Adrian.
Kaya paulit-ulit kong sinabi sa sarili ko:
Selosa ka lang, Mara.
Hanggang sa isang Huwebes.
Maagang natapos ang laboratory work namin.
Dapat Biyernes pa ng hapon ang biyahe ko papuntang Manila.
Pero naisip kong sorpresahin si Adrian.
Hindi ako nag-message.
Sumakay ako sa pinakamaagang flight papuntang NAIA, saka nag-Grab diretso sa condo niya.
Gabi na nang makarating ako.
Paglabas ko ng elevator, ilang hakbang na lang mula sa unit niya, bigla akong napatigil.
May dalawang pares ng sapatos sa labas.
Isang pares ng leather shoes ni Adrian.
At isang pares ng beige na high heels.
Kilala ko iyon.
Si Camille ang nakasuot niyon noong huli niya akong sunduin.
May ilaw mula sa loob.
At sa likod ng pinto, may narinig akong tawanan.
Babae.
Lalaki.
Sila.
Tinaas ko ang kamay ko para kumatok.
Pero hindi ko nagawa.
Sa halip, kinuha ko ang phone ko at tinawagan si Adrian.
Tumigil agad ang tawanan sa loob.
Narinig kong tumunog ang cellphone niya.
Isang tawag.
Walang sagot.
Pangalawa.
Pangatlo.
Panglima.
Saka niya sinagot.
“Mara?”
Napakalambing ng boses niya.
“Bakit? May problema?”
Tinitigan ko ang pinto.
“Nasaan ka?”
Dalawang segundo siyang natahimik.
“Nasa office. Saan pa ba?”
Napapikit ako.
“Gumagawa pa kami ng revisions. Baka madaling-araw na naman ako makauwi.”
“Mag-isa ka?”
“Halos. Kakauwi lang ng iba.”
Sumunod ang pagod na buntong-hininga.
“Miss mo na ba ako?”
Bago ako makasagot, may narinig akong mahinang tunog mula sa kabilang linya.
Parang may babaeng napasigaw at agad pinigilan ang sarili.
“Anong tunog iyon?”
“Ha?”
Nagkaroon ng bahagyang kaba sa boses ni Adrian.
Pero mabilis din siyang nakabawi.
“Cleaner lang. Nabangga siguro iyong cart sa pinto.”
Tiningnan ko ang high heels sa paanan ko.
“Sige.”
Maya-maya, siya na ang nagmadaling magpaalam.
“Lowbat na ako. Tawagan na lang kita mamaya.”
Pinatay niya ang tawag.
Hindi ako kumatok.
Wala na akong lakas.
Tumalikod ako at nag-check in sa maliit na hotel sa tapat ng condo.
Pagkapasok sa kuwarto, saka ko napansing malakas pala ang ulan.
Basang-basa ako.
Pero mas malamig ang pakiramdam sa loob ng dibdib ko.
Makalipas ang ilang minuto, may bagong post si Adrian sa social media.
Larawan ng bakanteng opisina.
May kape.
Laptop.
Mga dokumento.
Caption:
“Revision number 8. Mukhang dito na naman ako matutulog ngayong gabi.”
Tatlong minuto pa lang ang post.
Napatawa ako.
Kung hindi ako nakatayo sa labas ng condo niya kanina, maniniwala ako.
Bubuhusan ko pa siya ng pag-aalala.
Magme-message akong kumain siya.
Na huwag puro kape.
Na magpahinga.
Sa halip, binuksan ko ang kurtina ng hotel.
Kita mula roon ang bintana ng condo niya.
Nakasindi ang ilaw.
Umupo ako at naghintay.
Alas-diyes.
Alas-dose.
Alas-dos ng madaling-araw.
Hindi lumabas si Camille.
Hanggang sa tuluyang namatay ang ilaw sa condo.
Kinabukasan, bago mag-alas-siyete, nakita kong bumukas ang entrance ng building.
Lumabas si Camille.
Suot pa rin niya ang puting dress kagabi.
Kasunod niya si Adrian.
Nag-usap sila sa harap ng building.
Pagkatapos…
niyakap ni Camille si Adrian.
Hindi siya umiwas.
Yumakap din siya.
At bago umalis ang babae, inayos pa ni Adrian ang buhok nito sa likod ng tainga.
Para akong nanood ng eksenang hindi dapat ako kasama.
Maya-maya, nag-message si Adrian.
“Anong oras dating mo mamaya? Sunduin kita?”
Hindi ako sumagot.
Nag-Grab ako diretso sa opisina niya.
Pagdating ko, kilala na ako ng receptionist kaya pinapasok ako.
“Nasa pantry si Sir Adrian.”
Paglapit ko, narinig ko ang tawanan.
Pagbukas ko ng pinto, naroon silang dalawa.
Nakasandal si Camille sa counter, may hawak na kape.
Nakatayo si Adrian sa harap niya.
Sabay silang natahimik nang makita ako.
“Mara?”
Halatang nagulat si Adrian.
“Akala ko mamayang hapon ka pa?”
Ngumiti ako.
“Nagpalit ako ng ticket.”
Mabilis siyang lumapit at kinuha ang bag ko.
“Bakit hindi mo sinabi? Nasundo sana kita.”
May milk tea sa counter.
Iniabot iyon sa akin ni Camille.
“Para sa’yo. Less sugar, no ice, tama?”
Napatingin ako sa kanya.
“Kabisado mo?”
Tumawa siya.
“Kinuwento ni Adrian. Kapag pupunta ka raw, lagi siyang bumibili niyan para ready.”
“Ganun ba?”
Tumango siya.
“Oo. Long-distance kayo, eh. Kailangan may effort.”
May bahagyang awa sa tono niya.
Parang may alam siyang hindi ko alam.
Tumingin ako kay Adrian.
“Anong pinag-uusapan ninyo kanina?”
“Project,” sagot ni Camille.
“Ginabi kami sa revisions.”
“Anong oras natapos?”
“Mga lampas alas-dose.”
Tahimik akong tumango.
Pagkatapos, inilapag ko ang milk tea sa mesa.
“Camille…”
Ngumiti ako sa kanya.
“May isang problema lang.”
Pareho silang nakatingin sa akin.
Huminga ako nang malalim.
“Hindi ako dumating ngayong umaga.”
Nawala ang ngiti ni Adrian.
At saka ko sinabi:
“Dumating ako kagabi.”
PARTE2
Parang biglang nawala ang hangin sa pantry.
Hindi gumalaw si Adrian.
Si Camille naman ay unti-unting ibinaba ang hawak niyang tasa.
“Ano’ng ibig mong sabihin?” tanong ni Adrian.
Tinitigan ko siya.
“Dumating ako kagabi.”
Walang sumagot.
“Nasa labas ako ng condo mo nang tawagan kita.”
Namuti ang mukha niya.
“Adrian, tinanong kita kung nasaan ka.”
“Mara—”
“Sinabi mong nasa office ka.”
Lumapit siya.
“Mara, makinig ka muna—”
“Hindi pa ako tapos.”
Napahinto siya.
“Limang beses kitang tinawagan bago mo sinagot. Narinig kong tumunog ang phone mo mula sa loob.”
Napatingin ako kay Camille.
“Nakita ko rin ang sapatos mo sa labas.”
Lalong namutla ang babae.
“Mara, hindi ganoon—”
“Anong hindi ganoon?”
Hindi ako sumigaw.
Hindi ko kailangan.
“Hindi ba ikaw ang nasa loob? Hindi ba roon ka natulog?”
Tahimik siya.
Si Adrian ang sumagot.
“May dahilan.”
Napatawa ako nang mahina.
“Palagi namang may dahilan kapag nahuli na.”
Hinawakan niya ang braso ko pero agad akong umatras.
“Camille had a bad night,” sabi niya. “Hindi siya okay. Ayokong pauwiin siyang mag-isa.”
“Pero okay lang magsinungaling sa akin?”
Hindi siya nakasagot.
“Bakit kailangan mong sabihing nasa office ka?”
“Mara…”
“Bakit kailangan mong mag-post ng lumang litrato ng opisina?”
Napakurap siya.
Alam kong tama ako.
“Luma iyon, hindi ba?”
Hindi niya itinanggi.
May mga yabag sa labas ng pantry.
Marahil narinig ng ibang empleyado ang usapan.
Isinara ni Adrian ang pinto.
“Pwede bang sa labas natin pag-usapan?”
Umiling ako.
“Hindi. Dito.”
“Mara, please.”
“Dalawang taon akong laging ang bumibiyahe para sa’yo.”
Nabasag nang kaunti ang boses ko sa unang pagkakataon.
“Dalawang taon akong nag-aadjust sa schedule mo. Nag-iipon ng leave. Bumibili ng ticket. Nagdadala ng pasalubong.”
Tumingin ako kay Camille.
“At sa bawat pagpunta ko, siya ang sumusundo.”
Binalikan ko si Adrian.
“Ngayon ko naintindihan kung bakit.”
Umiling siya.
“Hindi dahil may tinatago ako.”
“Talaga?”
“Oo.”
“Kung ganoon, bakit parang mas kabisado niya ang condo mo kaysa sa akin?”
Wala siyang masabi.
“Alam niya nasaan ang damit mo. Alam niya ang laman ng refrigerator. Alam niya saan mo sinasabit ang blazer mo.”
Napatingin ako kay Camille.
“Alam niya maging tsinelas ko.”
Bumaba ang tingin nito.
Doon ako unang nakaramdam ng totoong sagot.
Hindi sa sinabi nila.
Kundi sa hindi nila masabi.
“Gaano katagal?” tanong ko.
“Mara—”
“Hindi ikaw.”
Tiningnan ko si Camille.
“Ikaw ang tinatanong ko.”
Nanginginig ang mga daliri niya sa tasa.
“Gaano katagal kang may susi sa condo niya?”
Biglang tumingin si Adrian sa kanya.
At sa reaksyong iyon, alam kong tama na naman ako.
Matagal bago siya sumagot.
“More than a year.”
Parang may kung anong tuluyang namatay sa loob ko.
Hindi dalawang linggo.
Hindi isang buwan.
Mahigit isang taon.
“Camille!”
Malakas ang boses ni Adrian.
“Ano?” sagot niya, napaluha. “Gusto mo pa rin ba akong magsinungaling?”
Napatigil siya.
Napatingin ako sa kanilang dalawa.
May ibang tensyon ngayon.
Hindi na iyong pagiging magkasabwat.
Kundi dalawang taong parehong takot sa katotohanan.
“Sabihin mo lahat,” sabi ko.
Pinunasan ni Camille ang mukha niya.
“Hindi ako pumupunta lang kapag nandiyan ka.”
Napapikit si Adrian.
“Camille, tama na.”
“Hindi.”
Sa unang pagkakataon, siya naman ang tumingin sa akin nang diretso.
“Halos gabi-gabi akong nandiyan noong nakaraang taon.”
Humigpit ang hawak ko sa strap ng bag.
“Bakit?”
“Dahil magkasama kami sa project. Madalas madaling-araw matapos. Una, work lang talaga.”
Tumawa siya nang mapait.
“Hanggang hindi na.”
Hindi ako huminga.
“May nangyari sa inyo?”
Tahimik.
Iyon ang pinakamalinaw na sagot.
“Camille!”
Sinuntok ni Adrian ang gilid ng counter.
Napaatras ang babae.
Napatingin ako sa kanya.
“Wala kang karapatang magalit sa kanya dahil sinasabi niya na ang totoo.”
“Mara, hindi mo naiintindihan.”
“Then make me understand.”
Humawak siya sa buhok niya.
“Hindi ko planong mangyari iyon.”
“Anong parte?”
“Everything.”
Huminga siya nang malalim.
“Lonely ako. Lagi kang malayo. Pareho tayong busy. Minsan ilang linggo halos puro chat lang tayo.”
Napatawa ako.
“So kasalanan ko?”
“Hindi ko sinabi iyon.”
“Pero iyon ang dahilan mo.”
“Mara, tao lang ako.”
Napatingin ako sa kanya nang matagal.
Napakasimple ng linyang iyon.
Tao lang ako.
Parang sapat na dahilan iyon para sirain ang tiwala ng ibang tao.
“Alam mo kung ano ang pinakamasakit?” tanong ko.
Hindi siya sumagot.
“Hindi iyong nagustuhan mo ang ibang babae.”
Namutla siya.
“Pwede mong sinabi sa akin.”
Tumulo ang luha ko pero hindi ko pinunasan.
“Pwede mong sabihin na pagod ka na. Na hindi mo na kaya ang long-distance. Na may nararamdaman ka sa kanya.”
Lumunok ako.
“Masakit iyon. Pero matatanggap ko.”
Tiningnan ko ang dalawa.
“Ang hindi ko matatanggap ay iyong ginawa ninyo akong tanga nang mahigit isang taon.”
Umiyak na si Camille.
“Mara, sorry.”
Tumingin ako sa kanya.
“Tuwing pupunta ako, ikaw pa ang sumusundo sa akin.”
Hindi siya makatingin.
“Ikaw pa ang nagbubukas ng pinto para sa akin.”
“Mara…”
“Ikaw pa ang naglalagay ng tsinelas sa harap ko.”
Napahikbi siya.
“Sabi niya…”
Napatigil siya.
“Ano?”
Umiling siya.
“Ano ang sabi niya?”
Huminga siya nang malalim.
“Sabi ni Adrian, mas mabuting ako ang sumundo para hindi ka maghinala na iniiwasan kita.”
Nang marinig ko iyon, parang may huling hibla ng pag-asa na naputol.
Napatingin ako kay Adrian.
Hindi niya itinanggi.
“Kapag darating ka,” pagpapatuloy ni Camille, “inuuwi ko muna ang ilang gamit ko.”
Napapikit ako.
Kaya pala.
Kaya pala lagi kong kailangang sabihin kung kailan ako pupunta.
Hindi iyon para makapag-leave siya.
Hindi para makapaghanda ng surprise.
Kundi para makapaglinis sila ng ebidensya.
“Anong mga gamit?”
“Mara, sapat na.”
“Hindi.”
Si Camille ang sumagot.
“Mga damit. Skincare. Charger. Sapatos.”
Napangiti ako kahit umiiyak.
“So iyon pala.”
Umiling si Adrian.
“Hindi ako nakipaghiwalay sa’yo dahil mahal pa rin kita.”
Doon ako tuluyang natawa.
Hindi masaya.
Hindi hysterical.
Pagod lang.
“Hindi pagmamahal ang tawag doon.”
“Mara—”
“Gusto mo lang pareho.”
Hindi siya nakapagsalita.
“Gusto mo iyong babaeng nandito kapag malungkot ka.”
Tumingin ako kay Camille.
“At gusto mo rin iyong girlfriend na naghihintay sa Iloilo, para may babalikan kang sigurado.”
Tumulo ang luha sa mukha niya.
“Hindi ganoon.”
“Ganoon na ganoon.”
Kinuha ko ang phone ko.
Binuksan ko ang chat namin.
May hotel bookings.
Flight receipts.
Mga mensaheng:
“Sorry, busy ako this weekend.”
“Bawi ako next month.”
“Camille na lang susundo sa’yo.”
Biglang naging ibang kuwento ang nakaraang dalawang taon.
Lahat ng bagay na dati kong tinawag na pagmamahal…
ngayon ay mukhang pagtatakip.
“May isa pa akong tanong.”
Tumingin ako kay Camille.
“Alam mo bang kami pa?”
Umiyak siya.
“Oo.”
Masakit.
Pero kahit papaano, malinaw.
“Bakit ka pumayag?”
“Akala ko makikipaghiwalay siya.”
“Gaano katagal mo iyong hinihintay?”
“Eleven months.”
Napatingin ako kay Adrian.
Isa na naman palang taong pinapangakuan.
Ako, pinapangakuan niyang magtiis sa long-distance.
Si Camille, pinapangakuang hihiwalayan ako.
Dalawang babae.
Dalawang bersyon ng buhay niya.
At siya lang ang nakikinabang sa pareho.
“Congratulations,” sabi ko kay Camille.
Nagulat siya.
“Sa ano?”
“Ikaw na ang bahala sa kanya.”
“Mara, huwag.”
Lumapit si Adrian, pero tinaas ko ang kamay ko.
“Hindi ako nakikipagkompetensya.”
Nanlaki ang mata niya.
“Mahal kita.”
Umiling ako.
“Mahal mo iyong convenience na ibinibigay ko.”
“Mara, kaya kong ayusin ito.”
“Paano?”
Huminga siya nang mabilis.
“Cut off ko si Camille. Magreresign ako kung kailangan. Lilipat ako sa Iloilo.”
Napatingin si Camille sa kanya.
Doon ko nakita ang panibagong uri ng sakit sa mukha nito.
Kahit sa harap niya, handa siyang itapon ang babaeng kasama niya nang mahigit isang taon para hindi ako mawala.
At doon ko tuluyang naintindihan.
Hindi ako ang espesyal.
Hindi rin si Camille.
Sarili niya lang.
“Iyan ang problema mo, Adrian.”
Napailing ako.
“Kapag nahuhuli ka, bigla kang handang ibigay lahat.”
“Because I love you.”
“No.”
Inayos ko ang bag ko.
“Because you hate losing.”
Binuksan ko ang pinto.
Bago ako lumabas, lumingon ako kay Camille.
“Hindi kita pagbabawalan na manatili sa kanya.”
Tahimik siyang umiiyak.
“Pero tandaan mo kung gaano kadali niyang sinabi ngayong iiwan ka niya para sa akin.”
Nanigas siya.
Pagkatapos, tumingin ako kay Adrian.
“Hindi ko kailangan ng closure mula sa taong dalawang taon akong niloko.”
“Mara!”
Sinundan niya ako hanggang elevator.
“Please. Isang chance lang.”
Pumasok ako.
Pinigilan niya ang pinto.
“Hindi mo ba iniisip lahat ng pinagsamahan natin?”
Tumingin ako sa kanya.
“Iniisip ko.”
Tumulo ulit ang luha ko.
“Kaya nga ako umaalis.”
Dahan-dahang nagsara ang elevator.
Sa huling sandali, nakita kong nakatayo lang siya roon.
Hindi ko alam kung ilang beses siyang tumawag pagkatapos.
Hindi ko binilang.
Bumalik ako sa hotel, kinuha ang gamit ko at nag-book ng flight pauwi sa Iloilo.
Habang naghihintay sa airport, sunod-sunod ang messages niya.
“Please answer.”
“Nagkamali ako.”
“Hindi kita kayang mawala.”
“Pupuntahan kita.”
Binasa ko silang lahat.
Pagkatapos, binlock ko siya.
Makalipas ang dalawang linggo, nag-message sa akin ang dati niyang katrabaho.
Nag-resign daw si Camille.
Hindi rin sila nagkatuluyan ni Adrian.
Hindi na ako nagtanong kung bakit.
Hindi ko kailangang malaman.
Tatlong buwan ang lumipas bago ko tuluyang natutunang hindi tingnan ang phone ko tuwing gabi sa oras na dati naming video call.
Anim na buwan bago ako nakapag-Manila ulit nang hindi iniisip ang condo sa kabilang kalye ng hotel.
At halos isang taon bago ko napagtanto na hindi ko na pala siya nami-miss.
Ang nami-miss ko noon ay iyong lalaking akala ko siya.
Hindi iyong totoong Adrian.
Isang hapon, habang naglalakad ako sa campus matapos ang trabaho, may notification akong natanggap.
Friend request.
Si Adrian.
Bagong account.
Hindi ko binuksan.
Tinanggal ko lang ang notification at nagpatuloy sa paglalakad.
Sa unang pagkakataon matapos ang mahabang panahon, wala akong galit.
Wala ring sakit.
Tahimik lang.
At doon ko nalaman na tuluyan na akong nakalaya.
Mensahe
Minsan, hindi ang pagtataksil ang pinakamasakit kundi ang katotohanang matagal mo nang nararamdaman ang mali, pero paulit-ulit mong kinukumbinsi ang sarili mong nag-o-overthink ka lang.
Ang tiwala ay hindi dapat hinihingi kapalit ng katahimikan.
At ang pagmamahal ay hindi dapat ginagawa kang bisita sa buhay ng taong nagsasabing ikaw ang tahanan niya.
Kapag kailangan mong isakripisyo ang respeto mo sa sarili para manatili ang isang relasyon, baka ang pag-alis ang unang hakbang para makabalik ka sa sarili mong buhay.
