Akala Nila Mabait Lang ang Babaeng “Bro” sa Barkada—Hanggang Isa-Isa Niyang Sinira ang Apat na Relasyon, Pero sa Ikalima, Mali ang Babaeng Pinili Niya
Apat na girlfriend na ang nawala sa barkada namin dahil sa iisang babae.
Pero sa loob ng kalahating taon, walang isa man sa amin ang umaming siya ang problema.
Palagi naming sinasabi:
“Ganyan lang talaga si Trina.”
“Diretso lang kasi siyang magsalita.”
“Hindi siya kagaya ng ibang babae na maarte at selosa.”
Hanggang sa dumating ang girlfriend ko.
At sa unang gabi pa lang, napangiti si Trina habang tinitigan siya mula ulo hanggang paa.
“Grabe, ang kapal yata ng makeup mo. Ako kasi tubig lang sa mukha, okay na.”
Ibinaba ng girlfriend kong si Camille de Vera ang hawak niyang milk tea.
Ngumiti siya.
At doon ko unang naisip—
baka sa wakas, may taong hindi uurong kay Trina.
Ako si Gabriel Santos.
Magkakaibigan kami nina Paolo, Nico, Enzo, at Marco mula pa noong college sa Quezon City.
Magkakasama sa dorm.
Magkakasama sa thesis.
Magkakasama sa unang trabaho, unang sweldo, unang heartbreak, at halos lahat ng kalokohan pagkatapos ng graduation.
Si Trina Mendoza ay hindi kasama sa original na barkada.
Nakilala siya ni Paolo sa isang company outing sa Batangas.
Isang beses siyang sumama sa inuman namin.
Pagkatapos noon, parang bigla na lang siyang naging permanenteng miyembro.
Basketball?
Kasama siya.
Camping sa Tanay?
Kasama siya.
Videoke?
Nasa gitna siya.
Inuman?
Siya pa ang pinakamalakas.
Palagi niyang sinasabi,
“Hoy, huwag n’yo akong itrato na babae. Bro n’yo rin ako.”
Nakatawa kami noon.
At dahil walang arte si Trina, walang makeup, hoodie at sneakers lang palagi, madalas siyang purihin ng barkada.
“Ang dali mong kasama.”
“Hindi kagaya ng ibang babae na bawat bagay issue.”
At iyon ang pinakamalaking pagkakamali namin.
Hindi namin napansin na tuwing may bagong girlfriend ang isa sa amin, biglang may comment si Trina.
Minsan maliit.
Minsan biro.
Minsan kunwari walang malisya.
Pero laging eksaktong tumatama sa insecurities ng babae.
Isang Sabado ng gabi, nagkita-kita kami sa isang gastropub sa Tomas Morato.
Dinala ni Marco ang bago niyang girlfriend na si Jessa.
Dalawang buwan pa lang sila.
Maganda si Jessa pero tahimik.
Halatang kinakabahan siyang makilala kaming lahat.
Pag-upo niya, ngumiti agad si Trina.
“Ang ganda mo, sis.”
Napangiti si Jessa.
Pero makalipas ang ilang segundo, tumingin si Trina sa bag niya.
“Uy, authentic ba ’yan?”
Natigilan si Jessa.
“Ano?”
“’Yung bag mo. Kasi nakakita ako niyan sa duty-free sa Clark. Parang iba ’yung kulay.”
Namula ang mukha ni Jessa.
“Gift lang sa akin.”
Tumawa si Trina.
Malakas.
“Hoy! Nagtatanong lang ako. Grabe ka naman, huwag kang sensitive.”
Tumahimik ang mesa.
Umayos agad si Marco.
“Trina, tama na.”
Pero kumaway lang siya.
“Eh honest lang naman ako. Ayoko kasi ng plastikan sa mga babae.”
Pagkalipas ng tatlumpung minuto, nagsabing masama ang pakiramdam ni Jessa.
Umalis siya.
Sinundan siya ni Marco.
Hindi na sila bumalik.
At doon dumating si Camille.
Galing siya sa trabaho sa Makati.
Beige blazer.
Simple gold earrings.
Maayos ang makeup.
At may dala pang mango sago para sa akin dahil alam niyang gusto ko iyon.
Paglapit niya, tumingin si Trina mula buhok hanggang sapatos.
“Girlfriend mo?”
Tumango ako.
“Camille, si Trina.”
Ngumiti si Camille.
“Hi.”
Ngumiti rin si Trina.
Pero pagkatapos, sinabi niya agad,
“Grabe, ang kapal yata ng foundation mo. Ako kasi hindi talaga marunong mag-makeup. Hilamos lang okay na.”
Nanahimik ang lahat.
Dati, siguro tatawa lang kami.
O sasabihin naming,
“Ganyan lang si Trina.”
Pero kakakita ko lang kay Jessa na halos maiyak.
Bubuksan ko na sana ang bibig ko nang ibaba ni Camille ang milk tea niya.
“Kung ayaw mong mag-makeup, choice mo ’yon.”
Mahinahon ang boses niya.
“Pero kung gusto mong purihin ang sarili mo, hindi mo kailangang maliitin ang ibang babae para lang magmukha kang mas maganda.”
Nanigas ang ngiti ni Trina.
“Ha? Hindi kita minamaliit.”
“Sinabi mong makapal ang makeup ko bago mo pinuri ang sarili mong natural.”
Kinuha ni Camille ang maliit niyang salamin at inayos ang lipstick niya.
“Kung comfortable ka sa mukha mo, good for you.”
Tumingin siya kay Trina.
“Comfortable din ako sa akin.”
Napatawa nang alanganin si Paolo.
“Uy, chill lang. Barkada naman tayo.”
Tumingin sa kanya si Camille.
“Kapag barkada ba, libre nang mang-insulto?”
Natahimik si Paolo.
Sumulyap sa akin si Trina.
“Gab, grabe girlfriend mo. Joke lang naman.”
Doon ako sumagot.
“Hindi siya galit.”
Inilapit ko kay Camille ang drink niya.
“At huwag mong gawing topic ang mukha niya kung hindi siya nagtatanong ng opinion.”
Nag-iba ang expression ni Trina.
Sandali siyang natahimik bago yumuko.
“Sige na nga. Sorry. Hindi kasi ako sanay sa mga ganyang rules. Puro lalaki kasama ko.”
Diretsong tumingin si Camille sa kanya.
“Hindi rule ang respeto.”
“Basic ’yon.”
Pag-uwi namin, tahimik si Camille sa passenger seat.
Maya-maya, nagtanong siya.
“Ganyan ba talaga siya sa lahat ng girlfriend n’yo?”
Hindi ako nakasagot agad.
“Hindi ko masyadong napapansin dati.”
“Simulan mong pansinin.”
Lumingon siya sa akin.
“Hindi straightforward si Trina.”
“She tests people’s boundaries.”
“At kapag may pumalag, bigla siyang victim.”
Napahawak ako sa manibela nang mas mahigpit.
Parang may pintong biglang bumukas sa isip ko.
Naalala ko ang ex ni Paolo.
Nagreklamo noon dahil tumatawag si Trina kay Paolo nang alas-dos ng madaling-araw para lang makipagkuwentuhan.
Sabi namin:
“Selosa lang.”
Naalala ko ang ex ni Nico.
Nag-away sila dahil sinuot ni Trina ang basketball jersey ni Nico, nag-selfie silang magkadikit, tapos ipinost niya online.
Sabi namin:
“Kaibigan lang.”
Naalala ko ang ex ni Enzo.
Sa sarili niyang birthday, sinabi ni Trina,
“Kung magiging girlfriend ka ng tropa namin, huwag kang sobrang sensitive.”
Ilang linggo pagkatapos noon, naghiwalay sila.
Noon ko lang napagtanto—
apat na babae na.
At bawat isa sa kanila, si Trina ang laging nasa gitna.
Kinabukasan, sumabog ang group chat namin.
Nag-message si Paolo.
“Guys, umiyak daw si Trina kagabi.”
Kasunod:
“Feeling niya minamaliit siya ni Camille.”
Sumagot si Nico:
“Medyo matapang din naman kasi si Camille.”
Enzo:
“Girls fighting over nothing. Gab, ayusin mo na lang.”
Tinitigan ko ang screen.
Dati, malamang ganyan din ang isasagot ko.
Pero sa pagkakataong iyon, nag-scroll ako pabalik.
Mga lumang litrato.
Mga outings.
Mga birthdays.
At unti-unting napansin ko ang pattern.
Sa halos bawat litrato kasama ang girlfriend ng isa sa amin, nasa tabi ng boyfriend si Trina.
Minsan nakahawak sa balikat.
Minsan suot ang cap ng lalaki.
Minsan siya ang nakaupo sa passenger seat habang nasa likod ang girlfriend.
Hindi lang iyon.
Binuksan ko ang lumang archived messages namin.
At doon ko nakita ang mas masahol.
Noong naghiwalay si Paolo at ex niya, nag-message si Trina sa group:
“Buti naman. Ang toxic niya.”
Noong nag-break sina Nico at girlfriend niya:
“Sabi ko sa inyo, hindi bagay sa barkada.”
Noong birthday issue kay Enzo:
“Kung ako girlfriend ni Enzo, hindi ako ganyan ka-insecure.”
Napaupo ako nang maayos.
Biglang pumasok ang bagong message ni Trina sa group.
Trina:
“Guys, kung hindi comfortable si Camille sa akin, baka huwag na lang ako sumama kapag nandiyan siya.”
Kasunod ang sad emoji.
Pagkatapos:
“Ayokong maging dahilan para masira relasyon ninyo.”
Halos natawa ako.
Dahil sa unang pagkakataon, malinaw na malinaw ko nang nakikita ang ginagawa niya.
Bago pa ako makasagot, may bagong notification.
Private message.
Mula kay Marco.
“Gab, kailangan nating mag-usap.”
“Naghiwalay kami ni Jessa kagabi.”
Nanlamig ang mga daliri ko.
May kasunod pang message.
“At may sinabi si Jessa tungkol kay Trina na sa tingin ko… kailangan malaman nating lahat.”
Binuksan ko agad ang chat.
At nang mabasa ko ang susunod na linya—
tumigil ako sa paghinga.
“Gab, may screenshots siya.”
“Hindi lang pala tayo ang pinag-uusapan ni Trina.”
“Matagal na niyang pinaplano kung paano mapapaalis sa barkada ang mga girlfriend natin.”
PARTE2
“May screenshots siya.”
“Matagal na niyang pinaplano kung paano mapapaalis sa barkada ang mga girlfriend natin.”
Ilang segundo akong nakatitig lang sa cellphone.
Pagkatapos ay tinawagan ko agad si Marco.
“Nasaan ka?”
“Condo ni Jessa.”
“Okay ba siya?”
Tahimik siya sandali.
“Hindi.”
Narinig ko ang paghinga niya.
“Gab… hindi lang pala siya pinahiya ni Trina kagabi.”
“Ano pang ginawa?”
“Bago pa man sila magkita, nag-message na si Trina sa kanya.”
Napaupo ako.
“Ano?”
“Sinabihan niyang huwag daw masyadong umasa sa relasyon namin dahil mas mahalaga raw sa akin ang barkada.”
“May screenshots siya.”
“Nagsimula two weeks ago.”
Naramdaman kong uminit ang batok ko.
“Send mo sa akin.”
Ilang segundo lang, sunod-sunod na pumasok ang mga larawan.
At bawat isa, mas masahol kaysa nauna.
Unang screenshot.
Trina:
“Friendly advice lang, Jessa. Huwag kang masyadong possessive kay Marco. Dito sa barkada namin, hindi namin gusto ang babaeng nagdidikta.”
Pangalawa.
Jessa:
“Hindi naman ako nagdidikta.”
Trina:
“Good. Kasi ’yung ex niya ganyan din nagsimula.”
Pangatlo.
Trina:
“Tsaka baka ma-conscious ka kapag kasama mo kami. Matagal na kaming magkakakilala. Marami kaming inside jokes na hindi mo maiintindihan.”
Pang-apat.
May litrato ni Trina at Marco mula sa lumang beach trip.
Magkatabi.
Nakasandal si Trina sa balikat niya.
Trina:
“Ganito kami ka-close bago ka pa dumating. Para lang alam mo.”
Nanikip ang panga ko.
Hindi iyon pagiging diretso.
Hindi iyon pagiging “one of the boys.”
Paninindak iyon.
At malinaw ang goal.
Iparamdam sa bawat girlfriend na outsider sila.
Tumawag ako kay Camille.
Inaasahan kong magagalit siya.
Sa halip, sinabi niya lang:
“Sabi ko sa’yo.”
“Alam ko.”
“Anong gagawin mo?”
Tumingin ako sa group chat.
May mga bago na namang message si Trina.
Kunwari nagso-sorry.
Kunwari siya ang kusang lalayo.
Pero bawat linya ay parang pain para habulin siya ng mga lalaki.
“Okay lang, guys. Sanay naman akong mawalan ng kaibigan dahil hindi ako marunong magpanggap.”
“Ayokong mamili kayo between girlfriends and me.”
Napailing ako.
“Hindi ako makikipag-away sa chat.”
“Good.”
“Magkikita kami.”
Tahimik si Camille sandali.
Pagkatapos ay sinabi niya,
“Gab.”
“Hmm?”
“Huwag mong gawin ito dahil girlfriend mo ako.”
Napakunot-noo ako.
“Gawin mo dahil mali talaga ang ginawa niya.”
Napangiti ako nang bahagya.
“Exactly.”
Kinagabihan, nagkita-kita kami sa condo function room ni Paolo sa Mandaluyong.
Nandoon kaming lima.
At nandoon si Trina.
Pagpasok ko, tahimik ang lahat.
Si Trina ang unang nagsalita.
Namumula ang mata niya.
Mukhang umiyak.
“Gab, sorry kung nasaktan ko si Camille.”
Hindi ako umupo agad.
Inilapag ko ang cellphone ko sa mesa.
“Hindi ito tungkol kay Camille.”
Napatingin siya sa akin.
Lumabas mula sa likod ko sina Marco at Jessa.
Biglang nanigas ang mukha ni Trina.
“Bakit nandito siya?”
Sagot ni Jessa,
“Dahil ako ang may screenshots.”
Walang nagsalita.
Binuksan ni Marco ang laptop.
Isa-isa niyang ipinakita ang messages.
Habang tumatagal, lalong nawawala ang kulay sa mukha ni Trina.
Una, sinubukan niyang tumawa.
“Grabe naman. Jokes lang ’yan.”
Walang tumawa.
Pagkatapos ay sinabi niya,
“Concern lang ako kay Marco.”
Nagsalita si Marco.
“Concern ka kaya tinakot mo girlfriend ko bago pa siya makilala ng barkada?”
“Hindi ko siya tinakot.”
“Ipinadala mo sa kanya picture nating dalawa.”
“Old photo lang ’yon.”
“Bakit?”
Hindi siya nakasagot.
Biglang tumayo si Nico.
“Wait.”
Napatingin kaming lahat sa kanya.
Namumutla siya.
“Trina… ginawa mo rin ba ’to kay Bea?”
Si Bea ang ex niya.
Tatlong taon silang nag-date.
Isang buwan bago sana ang anniversary nila, bigla silang naghiwalay matapos ang matinding away tungkol kay Trina.
Tumitig si Trina sa kanya.
“Nico—”
Kinuha niya ang cellphone.
Tinawagan niya si Bea.
Hindi sinagot.
Nag-message siya.
“Bea, weird question. Nag-message ba sa ’yo dati si Trina tungkol sa akin?”
Makalipas ang dalawang minuto, pumasok ang reply.
“Akala ko hindi mo na itatanong.”
Sinundan ng pitong screenshots.
Parang may malamig na hangin na dumaan sa buong kwarto.
Sa screenshots, sinabi ni Trina kay Bea:
“Hindi ka talaga type ni Nico dati.”
“Mas gusto niya independent.”
“Sinasakal mo kasi siya.”
At ang pinakamasakit:
“Kung wala ka, mas madali buhay niya.”
Napaupo si Nico.
Walang imik.
Si Paolo naman ang kumuha ng phone.
Tinawagan niya ang ex niyang si Mara.
Si Enzo, tinawagan ang ex na si Clarisse.
Parehong halos pareho ang kuwento.
Private messages.
Mga “friendly warning.”
Mga comparison.
Mga linyang:
“Hindi ka bagay sa barkada.”
“Baka mapagod siya sa pagiging selosa mo.”
“Hindi ka naman niya inuuna.”
At minsan, ginagamit pa ni Trina ang pangalan namin para magmukhang galing sa buong barkada ang opinyon.
Parang may sistema.
Kapag pumasok ang isang girlfriend—
una, kakaibiganin.
Pangalawa, hahanapan ng insecurity.
Pangatlo, gagawa ng maliit na issue.
Pang-apat, kapag nag-react ang babae, sasabihin sa amin:
“Ang toxic niya.”
At dahil kami ang mga tanga—
kami naman ang maniniwala.
Napahawak si Paolo sa ulo.
“Diyos ko.”
Si Enzo naman ay nakatingin lang sa mesa.
“Apat na relasyon.”
Mahina ang boses niya.
“Apat.”
Saka siya tumingin kay Trina.
“Bakit?”
Sa unang pagkakataon, nawala ang pa-cool na ngiti ni Trina.
“Hindi ko naman sila pinilit makipaghiwalay.”
Tumawa si Jessa nang mapait.
“Hindi.”
“Sinisigurado mo lang na miserable sila hanggang sila na mismo ang umalis.”
Tumayo si Trina.
“Hindi n’yo naiintindihan!”
Biglang lumakas ang boses niya.
“Bago sila dumating, masaya tayo!”
Walang gumalaw.
“Every weekend, tayo-tayo lang.”
“Walang nagrereklamo kung late umuwi.”
“Walang nagagalit kung may camping.”
“Walang nagbabawal kung sino ang sasakay sa kotse.”
Huminga siya nang mabilis.
“Pagdating nila, unti-unti kayong nawawala.”
At doon namin nakuha ang totoong sagot.
Hindi niya gustong maging girlfriend ng isa sa amin.
Mas komplikado roon.
Gusto niyang siya ang babaeng pinakamahalaga sa barkada.
Hindi girlfriend.
Hindi partner.
Pero laging mas mataas sa kanila.
Laging may special access.
Laging puwedeng tumawag kahit madaling-araw.
Laging puwedeng sumandal.
Laging puwedeng mang-insulto.
At kapag may babaeng humingi ng normal na boundary—
siya ang kontrabida.
Tahimik akong nagsalita.
“Trina, hindi sila ang sumira sa barkada.”
Tumingin siya sa akin.
“Ikaw.”
Parang sinampal siya ng salita.
“Gab—”
“Hindi dahil babae ka.”
“Hindi dahil close ka sa amin.”
“Hindi rin dahil prangka ka.”
Lumapit ako sa mesa.
“Sinira mo ’yung tiwala ng mga taong pumasok sa buhay namin, tapos tinulungan ka pa naming gawin ’yon.”
Napayuko sina Paolo, Nico at Enzo.
Dahil alam nilang kasama sila sa problema.
Ako rin.
Hindi lang si Trina ang dapat sisihin.
Matagal kaming nagbulag-bulagan.
Tinawag naming “drama” ang discomfort ng girlfriends namin.
Tinawag naming “selos” ang normal na boundaries.
Tinawag naming “cool” ang isang ugaling nakakasakit sa ibang tao dahil hindi kami ang target.
Lumapit si Trina kay Paolo.
“Pao, kilala mo ako.”
Hindi siya makatingin.
Lumapit siya kay Nico.
“Nico?”
Umiling ito.
Pagkatapos ay tumingin siya sa akin.
“Ano? Dahil lang sinabi ni Camille, kakampihan mo na siya?”
Napangiti ako.
Hindi dahil nakakatawa.
Kundi dahil doon ko tuluyang nakita kung gaano niya kabisado ang dating bersyon ko.
Iyong lalaking mananahimik para iwas gulo.
Iyong lalaking sasabihing,
“Babae lang ’yan. Hayaan mo na.”
Pero wala na ang lalaking iyon.
“Hindi ko kinakampihan si Camille dahil girlfriend ko siya.”
Sabi ko.
“Kinakampihan ko ang respeto.”
“Matagal lang bago ko natutunan.”
Umalis si Trina nang gabing iyon.
Walang humabol.
Ilang araw siyang hindi nag-message.
Pagkatapos, biglang umalis siya sa group chat.
Walang pumigil.
Pero hindi ibig sabihin ay biglang naging maayos ang lahat.
Mas mahirap ang sumunod.
Kailangang harapin nina Paolo, Nico, at Enzo ang mga dati nilang girlfriend.
Hindi para pilitin silang bumalik.
Kundi para humingi ng tawad.
Sinabi ni Nico kay Bea:
“Hindi kita pinaniwalaan noon. Mali ako.”
Sumagot si Bea:
“Salamat sa pag-amin. Pero matagal na akong naka-move on.”
Masakit.
Pero iyon ang consequence.
Si Paolo naman ay hindi na nakabalikan si Mara.
Si Enzo at Clarisse ay nag-usap nang dalawang oras sa isang coffee shop, pero nagpasya silang manatiling magkaibigan lang.
Si Marco at Jessa?
Nagbigay si Jessa ng isang kondisyon.
“Hindi kita kailangan pumili between girlfriend at kaibigan.”
“Pero kailangan marunong kang maglagay ng boundary bago pa ako mapagod humingi.”
Pumayag si Marco.
At nagsimula silang muli.
Mas mabagal.
Mas maingat.
Isang buwan pagkatapos ng gulo, nagkita-kita kami ulit.
Mas maliit na grupo.
Mas tahimik.
Dumating si Camille galing office.
Naka-red lipstick siya.
Mas kapansin-pansin kaysa dati.
Pag-upo niya sa tabi ko, ngumiti si Paolo.
“Camille, bagay sa’yo lipstick mo.”
Tumingin siya sa kanya.
“Uy, improvement.”
Nagtawanan kami.
Sabi ni Nico,
“Natuto na kami.”
Sumagot si Camille,
“Good. Mahirap turuan ang matatanda.”
Mas lalo kaming natawa.
Ilang minuto pagkatapos, tinanong ako ni Camille,
“Namimiss mo ba dati?”
“Anong dati?”
“’Yung barkada n’yo bago lahat ng gulo.”
Tumingin ako sa paligid.
Kay Marco na nakikinig kay Jessa nang hindi siya pinuputol.
Kay Nico na mas maingat na sa jokes.
Kay Paolo na minsan ay unang nagtatanong,
“Okay lang ba sa partner mo?”
Umiling ako.
“Hindi.”
“Bakit?”
Hinawakan ko ang kamay niya sa ilalim ng mesa.
“Kasi hindi pala healthy ang barkadang kailangang may masaktan para manatiling buo.”
Ngumiti siya.
“Tamang sagot.”
Minsan, ang pinakanakakapanlinlang na uri ng pambabastos ay iyong nakabalot sa salitang “joke lang.”
Minsan, ang taong tinatawag nating “prangka” ay hindi naman talaga matapang magsabi ng totoo.
Sanay lang siyang magsabi ng masasakit dahil alam niyang may ibang taong magtatanggol sa kanya.
At minsan, ang tunay na pagkakaibigan ay hindi iyong palaging kumakampi sa kaibigan.
Ito iyong marunong magsabi:
“Mali ka.”
Dahil ang respeto ay hindi dapat nawawala kapag may bagong taong dumating sa buhay natin.
Hindi kailangang talikuran ang kaibigan dahil may partner ka.
At hindi rin kailangang isakripisyo ang partner mo para patunayan na loyal ka sa barkada.
Ang healthy na relasyon—pag-ibig man o pagkakaibigan—ay marunong rumespeto ng hangganan.
At kung may taong kailangang maliitin ang iba para manatiling “special” sa buhay mo, baka ang kailangan mong protektahan ay hindi ang ego niya—
kundi ang mga taong tahimik nang nasasaktan.
Mensahe sa mga mambabasa:
Huwag nating tawaging “sensitive” ang isang taong marunong magtakda ng boundaries. At huwag nating gawing dahilan ang pagiging “prangka” para manakit. Ang taong tunay na mahalaga sa atin ay hindi dapat kailangang manalo laban sa iba para mapatunayan ang halaga niya. Sa totoong relasyon, may lugar para sa pagkakaibigan, pagmamahal, at respeto—nang walang kailangang yurakan.
